Kolići: Većina ljudi na Kosovu nije gledala nijedan film Bekima Fehmijua

Ovogodišnji 48. Fest u Beogradu održava se pod sloganom „Skupljači emocija" u znaku zvezde jugoslovenskog filma Bekima Fehmijua, piše BBC na srpskom.

U tekstu se navodi da je Fehmiju već godinama simbol festivala “Mirdita, dobar dan”, specifične kulturne razmene između Srba i Albanaca, a koji se od 2014. održava u Beogradu i Prištini.

„On ima posebnu auru, ključna je figura festivala - Bekim Fehmiju je simbol naših komplikovanih odnosa", kaže Kuštrim Kolići, reditelj i aktivista u oblasti ljudskih prava iz organizacije Integra.

I dok se Fehmiju u Srbiji pamti kao Beli Bora iz Skupljača perja i „prva filmska zvezda koja je probila Gvozdenu zavesu", njegov filmski opus, to jest uloge snimljene u Jugoslaviji, nisu poznate široj javnosti na Kosovu, piše BBC.

Revije njegovih filmova organizovane su u sedam gradova na Kosovu 2016. godine.

Reakcije su bile dobre, ali Kolići kaže da su organizatori želeli da se obrate široj publici, da filmove vidi više od 200 ljudi koji staju u bioskop. Iz tog razloga izbor njegovih filmova prikazan je na televiziji sa nacionalnom pokrivenošću KTV tokom jeseni 2019.

Osam filmova snimljenih u Jugoslaviji, između ostalog "Skupljači perja" Aleksandra Saše Petrovića, "Roj" Miće Popovića, "Uzrok smrti ne spominjati" Jovana Živanovića i "Devojka" Puriše Đorđevića, bili su deo revije "Nedelja s Bekimom Fehmijuom".

Iako su čuli za njegovo ime, većina ljudi na Kosovu nije gledala nijedan film Bekima Fehmijua, tvrdi Kolići. On kaže da je inicijatorima ove filmske revije bilo važno da pokažu da nije sve na Kosovu počelo posle rata.

Na činjenicu da nije snimio nijedan film na albanskog jeziku osvrnuo se i brat glumca, Arsim Fehmiju, u intervjuu datom agenciji Anadolija 2015, rekavši da su „pozitivne kritike o Bekimu kao glumcu, umetniku i čoveku, uvek bile zadovoljstvo za porodicu, ali i ceo albanski narod".

U drugom delu memoara "Blistavo i strašno", Fehmiju opisuje propale pokušaje da igra Hamleta u prištinskom pozorištu, kao i da snimi film sa albanskim filmskim stvaraocima.

Srpski jezik u filmovima snimljenim tokom perioda bivše Jugoslavije, prikazanim u udarnom terminu kosovske televizije privukao je i negativne komentare.

„Televizija se obraća većini, a mnogi ljudi na Kosovu su nacionalisti", objašnjava Kolići, dodajući da umetnička zajednica poštuje rad poznatog glumca.

U Prištini jedna ulica nosi ime Bekima Fehmijua, mada se nalazi na periferiji grada, kaže Kolići.

Krajem januara 2020, Fahri Musliju, kosovski novinar i dugogodišnji dopisnik iz Beograda, najavio je početak snimanja dokumentarnog filma o Fehmijuu, za koji je napisao scenario.

Tim povodom spomenuo je da je film dobio finansijsku podršku iz Albanije, ali ne sa Kosova.