Dejtonski sporazum formalno potpisan pre 30 godina

Opšti okvirni sporazum za mir u Bosni i Hercegovini, poznatiji kao Dejtonski mirovni sporazum, potpisan je pre 30 godina. Sporazum je formalno potpisan u Parizu, a dogovor o tome je postignut u vojnoj bazi kod američkog grada Dejtona 21. novembra 1995, kada je i parafiran.

Na današnji dan 1995. godine u Jelisejskoj palati u Parizu potpisan je Opšti okvirni sporazum za mir u Bosni i Hercegovini, poznatiji kao Dejtonski mirovni sporazum, podseća RTS.

Time je i zvanično okončan rat u Bosni i Hercegovini.

Mirovni sporazum za BiH, parafiran je 21. novembra 1995. godine u Dejtonu, u američkoj državi Ohaju, posle tronedeljnih pregovora.

Sporazum su, u prisustvu tadašnjeg državnog sekretara SAD Vorena Kristofera, potpisali Slobodan Milošević, Franjo Tuđman i Alija Izetbegović u Jelisejskoj palati u Parizu.

Potpisnici su se obavezali da međusobne odnose regulišu prema Povelji UN, Završnom helsinškom aktu i drugim dokumentima Oebsa, kao i na međusobno poštovanje suvereniteta i rešavanje nesporazuma na miroljubiv način.

Dejtonskim sporazumom Bosna i Hercegovina je podeljena na dva entiteta – Republiku Srpsku i Federaciju BiH. Skupština Savezne Republike Jugoslavije ratifikovala je Dejtonski sporazum 13. novembra 2002. godine.

Ratu u BiH je prethodilo razbijanje zajedničke države Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije, odnosno neustavno preglasavanje Srba u telima BiH, a onda i odluka međunarodnog priznanja BiH, bez prethodne saglasnosti sva tri konstitutivna naroda.

Pregovorima u Dejtonu prethodilo je usaglašavanje principa u Ženevi i Njujorku, tokom septembra te 1995. godine.

Pošto su pregovori u Dejtonu okončani 21. novembra, 8. i 9. decembra 1995. na zasedanju Konferencije za sprovođenje mira, u Londonu, odlučeno je da se oformi Savet za sprovođenje mira.

Njegovu Upravu sačinjavali su predstavnici SAD, Britanije, Francuske, Nemačke, Italije, Rusije, Japana, Predsedništva EU i Evropske komisije kao i Orgaznizacije islamske konferencije koju zastupa Turska. Upravnim odborom predsedava Visoki predstavnik za BiH.

Dve godine potom, decembra 1997. u Bonu na sastanku Saveta za sprovođenje mira precizirani su detalji vezani za delatnost Visokog predstavnika za BiH.