Staroviq: Serbia ka një përgjigje adekuate ndaj militarizimit të Kosovës, por na duhet një zgjidhje kompromisi

Beograd_240612_Podkast_Nemanja Starović
Burim: Kosovo Online

Militarizimi i problemi politik nuk është kurrë i mirë, dhe një zgjidhje kompromisi është e nevojshme për Kosovën dhe Metohinë, sepse çdo zgjidhje ushtarake, e armatosur apo e dhunshme mund të jetë vetëm jetëshkurtër, theksoi në podkastin Kontekst ministri i punës, veteranëve dhe çështjeve sociale Nemanja Staroviq.


Ai theksoi se mënyra më e lehtë për partitë shqiptare në Kosovë për të ngritur rejtingun e tyre është duke bërë diçka të keqe në dëm të popullatës serbe në zonën e Kosovës dhe Metohisë.

“Natyrisht, ne jemi të shqetësuar për procesin e militarizimit të situatës në terren, tani për vendosjen e vazhdueshme e një numëri të konsiderueshëm të pjesëtarëve të atyre forcave speciale të militarizuara monoetnike të Policisë së Kosovës, të cilët provokojnë, ofendojnë dhe ngacmojnë fizikisht pjesëtarët e popullit serb. I gjithë ky proces i transformimit të të ashtuquajturave Forca të Sigurisë së Kosovës në Forca të Armatosura të Kosovës është absolutisht kundër Rezolutës 1244 dhe marrëveshjes teknike ushtarake nga Kumanova dhe planit të Ahtisaarit, si dhe të ashtuquajturës Kushtetuta e Kosovës dhe Marrëveshjes së Brukselit. Pra, zgjidhni cilindo dokument, secili prej tyre është i shkelur në mënyrën se si e bëjnë”, ka theksuar Staroviq.

Disa ndërmjetës ndërkombëtarë, shtoi ai, po shkelin drejtpërdrejt marrëveshjet e vlefshme së bashku me Prishtinën.

“Ne kemi një numër të caktuar të shteteve anëtare të NATO-s, jo NATO-n si organizatë, tani për tani dhe për fat të mirë, por një seri të tërë shtetesh anëtare të NATO-s që në mënyrë bilaterale mbështesin procesin e militarizimit të Kosovës. Nëpërmjet pajisjes, furnizimit, trajnimit, donacioneve ose marrëveshjeve tregtare shumë të favorshme. Kryesisht Turqia, dhe atje nuk ka asnjë dilemë, por sigurisht, deri diku Britania e Madhe dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Është interesante se edhe Kroacia dhuron pajisje dhe ua shet autoriteteve në Prishtinë. Kjo, natyrisht, ngre nivelin e rrezikut dhe kërcënimit ndaj popullatës serbe në Kosovë e Metohi, sepse kundër kujt planifikojnë ta përdorin atë forcë. Nuk është një kërcënim dhe sfidë e lartë për Republikën e Serbisë në përgjithësi, nëse flasim për krahasimin e kapaciteteve të Republikës së Serbisë me atë që po zhvillojnë institucionet e përkohshme të vetëqeverisjes në Prishtinë. Duhet të kemi një përgjigje adekuate, e kemi dhe do ta kemi në periudhën e ardhshme. U bëjmë thirrje të gjithë atyre që kanë ndikim që ta bëjnë atë siç duhet. Ne kemi nevojë për një zgjidhje thelbësore, kompromise politike”, ka theksuar Staroviq.

Ai gjithashtu iu referua përmendjes së shpeshtë të aspiratave të Prishtinës drejt anëtarësimit në NATO.

“Ne jemi të vetëdijshëm se institucionet e vetëqeverisjes në Prishtinë kanë planin e tyre të veprimit për anëtarësim në NATO, i cili përfshin disa hapa. E para është anëtarësimi i plotë në Kartën Amerikano-Adriatike, pastaj Partneriteti për Paqe dhe në fund anëtarësimi në NATO. Më duhet të them se ne tashmë po ia dalim në hapin e parë, kur flasim për Kartën Amerikano-Adriatike, se po i ndalojmë në mënyrë shumë efektive përpjekjet e Prishtinës për t'u anëtarësuar. Unë personalisht kam marrë pjesë shumë në këtë, dhe vërtet nuk e shoh në horizont, por po e përsëris, nuk duhet të përgjumemi prej saj. Situata është mjaft e rëndë, jo aq për shkak të sukseseve apo dështimeve të Prishtinës në arenën ndërkombëtare, dhe së fundmi nuk kanë pasur shumë sukses, por shqetëson se nga ana tjetër, ndoshta edhe duke e kompensuar mungesën e suksesit të Prishtinës në planin ndërkombëtar, sponsorët e saj të huaj po i lënë dorë të lirë autoriteteve në Prishtinë, po bën çfarë të dojë në vend dhe situata po përkeqësohet”, ka theksuar Staroviq.

Me rastin e Kuvendit Gjithëserb, i cili u mbajt në Beograd para disa ditësh, Staroviq thotë se ka pasur nevojë që uniteti i popullit serb të manifestohet në mënyrë pozitive.

“Ne duam të afirmojmë se cila është e drejta natyrore e serbëve, e cila është plotësisht në përputhje me vlerat ekzistuese evropiane, e drejta për një hapësirë ​​unike kulturore, me respekt të plotë, natyrisht, për kufijtë që ekzistojnë dhe që askush nuk ka ndërmend t'i ndryshojë në asnjë mënyrë. Pra, ashtu si në Evropën e sotme ekziston një hapësirë ​​kulturore gjermane që shtrihet kudo ku jetojnë gjermanët, qoftë në Austri, Zvicër apo ndonjë vend tjetër përreth, ne gjithashtu besojmë se populli serb ka të drejtën e tij logjike dhe natyrore për të zhvilluar hapësirën e tij kulturore. Ky ishte mesazhi thelbësor i Kuvendit, por mendoj se ishte e nevojshme të organizohej një manifestim i tillë pikërisht në këtë moment, pasi ne në tërësi jemi të ekspozuar ndaj presioneve shumë të mëdha. Jo nga dje. Guxoj të them se këto presione janë intensifikuar në tre vitet e fundit. Nga momenti kur Albin Kurti u bë në krye të administratës së institucioneve të vetëqeverisjes në Prishtinë. Një lloj i veçantë presioni u drejtua ndaj Banja Lukës dhe u intensifikua pikërisht në atë periudhë, me synimin për të reduktuar në mënyrë drastike juridiksionin dhe kompetencat e Republikës Srpska, përtej shkronjës së Marrëveshjes së Dejtonit. Ne nuk kërkojmë asgjë që nuk na takon sipas ligjit ndërkombëtar publik, sipas shkronjës së dokumentit, siç është Marrëveshja e Paqes e Dejtonit, apo Marrëveshja e Brukselit kur flasim për situatën në Kosovë dhe Metohi”, shpjegon Staroviq.

Megjithatë, ai priste komente dhe vërejtje negative që vinin nga adresa të caktuara.

“Do të habitesha nëse nuk do të kishte një reagim të tillë, ku ata në fakt përpiqen të imputojnë diçka që absolutisht nuk ekziston, sepse askush nuk ka shpallur asgjë kundër Marrëveshjes së Dejtonit në një letër të vetme të deklaratës. Përkundrazi, ne kemi vetëm thirrje për të respektuar Marrëveshjen e Dejtonit. E dini, nëse dikush do t'ju kishte thënë në vitin 1995 se do të kishim gati 30 vjet paqe absolute në Bosnje dhe Hercegovinë, pa asnjë incident apo konflikt të vetëm të madh apo të rëndësishëm ndëretnik, pakkush do ta kishte besuar atë atëherë. Është shumë e rrezikshme që ne tani po e marrim si të mirëqenë atë dokument dhe që dikush po përpiqet të shkelë në mënyrë drastike germën dhe parimet themelore të Marrëveshjes së Dejtonit. Mënyra e vetme për të sjellë një lloj ndryshimi është me marrëveshjen e të dy entiteteve dhe të tre popujve përbërës”, përfundoi Staroviq.

Në videon e bashkangjitur mund ta ndiqni të plotë bisedën e redaktorit të Kontekst-it, Millosh Gariq dhe ministrit Staroviq.