Bozhinovski: Elitat politike në Bullgari duhet të kuptojnë se është më mirë të kesh një fqinj që të respekton

Popujt maqedonas dhe bullgar nuk janë të armiqësuar mes tyre; mosmarrëveshja ndërmjet dy vendeve zhvillohet në një nivel tjetër dhe shërben për fitimin e pikëve politike, thotë analisti nga Shkupi, Vladimir Bozhinovski. Ai shpreh shpresën se elitat politike, para së gjithash në Bullgari, do ta kuptojnë se është më mirë të kenë një fqinj evropian që do t’i respektojë dhe me të cilin do të kenë marrëdhënie të shkëlqyera, sesa një fqinj me të cilin nuk kanë komunikim.

Pak ditë më parë në Shkup u dogjën dy automjete të Ambasadës së Bullgarisë, ndërsa Bozhinovski është i bindur se kjo nuk ishte rastësi.

“Kur diçka ndodh në një moment të caktuar që për njërën palë është më pak i përshtatshëm, ndërsa për palën tjetër shumë më i favorshëm, atëherë rastësia duhet lënë mënjanë. Djegia e automjeteve, të cilat u dëmtuan vetëm pak, ndodhi gjatë debatit për raportin maqedonas mbi përparimin në integrimet evropiane. Mendoj se ky rast është gjithçka tjetër përveçse ide e rastësishme e një personi që atë ditë vendosi të vinte dhe t’i digjte dy automjete”, tha Bozhinovski për Kosovo online.

Prandaj është jashtëzakonisht e rëndësishme që autoritetet maqedonase ta hetojnë këtë rast deri në fund dhe të gjitha përfundimet t’i ndajnë me publikun.

“Askush nuk mund të bindë, jo vetëm mua, por të gjithë qytetarët e Maqedonisë, se atij personi pikërisht atë ditë i shkoi ndërmend të vinte dhe të digjte automjetet. Pse nuk ndodhi kjo dy ditë më vonë ose katër muaj më herët? Kjo nuk është diçka naive dhe as një akt i izoluar i një qytetari të pakënaqur; ka rrënjë shumë më të thella. Shpresoj se do të mësojmë më shumë informacione”, tha Bozhinovski.

Ai kujton se Bullgaria në vitin 1992 e njohu Maqedoninë si shtet të pavarur, por nuk i njohu maqedonasit dhe as gjuhën e tyre.

“Kjo nuk është një mosmarrëveshje e djeshme apo e pardjeshme, por zgjat të paktën 80 vjet”, thekson Bozhinovski.

Sipas tij, periudha e vetme në të cilën u bë një përpjekje për pajtim dhe për njohjen e kombit maqedonas nga Bullgaria ishte koha e Georgi Dimitrovit, menjëherë pas Luftës së Dytë Botërore, ndërsa më vonë, në kohën e Todor Zhivkovit, u rikthye perceptimi i vjetër se “maqedonasit nuk janë gjë tjetër veçse bullgarë të pavetëdijshëm”.

“Prandaj problemi është shumë më i thellë dhe pikërisht për këtë Maqedonia nuk kërkon garanci, por më shumë një gjest vullneti të mirë nga Bashkimi Evropian, i cili do të tregonte se vërtet dëshiron ta shohë Maqedoninë si anëtaren e saj të ardhshme. Nëse do ta merrnim këtë, mendoj se do të ishte shumë më e lehtë për deputetët maqedonas të votonin ndryshimin e Kushtetutës, përkatësisht problemi me përfshirjen e bullgarëve në Kushtetutë do të zgjidhej lehtësisht”, vlerëson Bozhinovski.

Duke shpjeguar se si ka ndryshuar gjatë historisë lidhja ndërmjet Bullgarisë dhe Maqedonisë së Veriut, ai tha se gjatë viteve 1990, në kohën e presidentit bullgar Zhelju Zhelev, kishte përpjekje për afrimin e dy vendeve.

“Mendoj se pati sukses pas 45 vitesh pothuajse pa asnjë marrëdhënie, jo për fajin tonë, por sepse Bullgaria ishte pjesë e Perdes së Hekurt, e sistemit sovjetik të satelitëve evropianë së bashku me shtetet e tjera të Evropës Lindore. Edhe në gjysmën e parë të viteve 2000, mendoj se kishim marrëdhënie vërtet cilësore. Në fund të viteve ’90 dhe në fillim të viteve 2000, marrëdhëniet po zhvilloheshin në drejtim pozitiv”, numëron Bozhinovski.

Më pas, kujton ai, erdhi Bojko Borisov, me të cilin marrëdhëniet ishin korrekte, derisa, sipas tij, politika bullgare kuptoi se mund të fitonte sërish pikë politike mbi çështjen maqedonase.

“Që atëherë kemi shkuar vetëm drejt përkeqësimit dhe mendoj se në këtë moment marrëdhëniet ndërmjet Maqedonisë dhe Bullgarisë janë në pikën më të ulët të mundshme që nga viti 1991”, vlerësoi Bozhinovski.

Kur u pyet nëse ekziston mundësia që bllokada bullgare ndaj Maqedonisë të hiqet, ai u përgjigj se nuk e ka atë ndjenjë, por ka shpresë.

Kjo tregon se maqedonasit dhe bullgarët janë shumë afër, se janë fqinjë, gjë që do të jenë gjithmonë.

"Populli maqedonas dhe ai bullgar nuk janë në konflikt me njëri-tjetrin. Ajo që po ndodh është në nivel politik, për të fituar pikë politike. Fakti është se një pjesë e elitave politike bullgare arriti të mashtrojë një pjesë të elektoratit pikërisht për shkak të qëndrimit të tyre të ashpër ndaj Maqedonisë. Është gjithashtu fakt se nga ana jonë qeveria e mëparshme me një marrëdhënie servile e thelloi problemin edhe më shumë. Shpresoj që, duke pasur parasysh se si maqedonasit ashtu edhe bullgarët duan të jenë më afër dhe se ka komunikim, elitat politike, veçanërisht në Bullgari, do ta kuptojnë se është shumë më mirë të kesh një fqinj evropian që do të të vlerësojë dhe me të cilin do të kesh marrëdhënie të shkëlqyera, sesa një fqinj me të cilin praktikisht nuk ke komunikim", theksoi Bozhinovski.

Ai gjithashtu theksoi se bullgarët arrijnë efektin e kundërt me veprimet e tyre.

"Ata duan të thonë se maqedonasit janë bullgarë, dhe arrijnë efektin e një distancimi kaq të madh midis popullit maqedonas dhe atij bullgar, të cilin nuk e kemi parë në 36 vitet e fundit", shtoi Bozhinovski.