Pečat: Velikoalbanska veza - funkcioneri CSU i Zelenih pod zastavom OVK

Velikoalbanski nacionalisti aktivno deluju unutar nemačkog političkog sistema, infiltrirajući se u stranke poput Hrišćansko-socijalne unije (CSU), sestrinske partije Hrišćansko-demokratske unije (CDU), kao i u stranku Zelenih – uprkos tome što su njihove poruke i simboli u suprotnosti s deklarisanim vrednostima tih partija Infiltracija albanskih ekstremista u nemački politički sistem dobija posebno jasne obrise kroz delovanje političara albanskog porekla u Bavarskoj, koji institucionalne položaje koriste kao produženu ruku političkih interesa Prištine i albanske dijaspore, piše Pečat.

Učešće na skupovima gde dominiraju simboli OVK i poruke mržnje prema susednim narodima uklapa se u obrazac relativizacije i normalizacije velikoalbanske ideologije, kojoj se u poslednje vreme sve češće daje prostor čak i u političkim krugovima u Bavarskoj. Pod maskom integracije, društvenog i kulturnog aktivizma, politički subjekti otvaraju prostor separatističkim narativima, uz političko pokroviteljstvo koje pojedini nemački zvaničnici — naročito iz CSU-a i Zelenih — pružaju nosiocima velikoalbanske ideologije, čime direktno podrivaju stabilnost Zapadnog Balkana. U tom svetlu, aktivnosti i prisustvo albanskih političkih aktera u redovima ovih stranaka ne deluju kao izolovani slučajevi, već kao deo dubljeg, dugoročno projektovanog procesa političkog prodiranja i uticaja unutar nemačkog partijskog sistema.

Simpozijum „Protiv zaborava – za mir i pravdu“ održan 9. marta 2025. godine u Minhenu, u organizaciji albansko-nemačkog udruženja „Đerđ Kastrioti Skenderbeg“, tek je jedan u nizu događaja na kojima se kulturni okvir koristi kao paravan za promociju OVK i širenje narativa o navodnom genocidu nad Albancima, sa ciljem dugoročnog delegitimizovanja srpske strane. Simpozijumu je prisustvovao Bardilj Mahmuti, nekadašnji politički predstavnik OVK, danas lider organizacije „Genocid na Kosovu – Otvorena rana“, čije delovanje neskriveno nastavlja političku agendu OVK – samo kroz drugačije institucionalne forme. Prisustvo ratne ikonografije, uključujući zastavu sa oznakom „UČK“ postavljenu tik uz govornicu, jasno je poručilo o kom tipu „dijaloga“ je reč. Reinterpretacija sukoba iz 1998–1999. godine, uz selektivno tumačenje i jednostranu simboliku, zapravo je oblik političkog pritiska upakovanog u retoriku ljudskih prava i kulture sećanja. Ovom skupu prisustvovao je i Delija Balidemaj, političar albanskog porekla koji trenutno deluje u redovima bavarskih konzervativaca, nakon što je prethodno gradio karijeru unutar Zelenih.

Balidemaj obavlja više javnih funkcija: član je Gradskog veća Minhena i član regionalnog parlamenta (Bezirkstag) Gornje Bavarske, gde se bavi pitanjima integracije migranata u nemačko društvo.

Stranački pragmatizam

Balidemaj je politički delovao unutar stranke Zelenih dok su bili deo vladajuće koalicije u Minhenu, da bi se neposredno pre raspada tzv. „semafor koalicije“ na saveznom nivou — koju su činili SPD, FDP i Zeleni — priključio redovima CSU-a. Ova promena tabora, uz kontinuirano prisustvo na skupovima obeleženim simbolima UČK, ukazuje na pragmatičan, ali ideološki usmeren politički kurs u službi velikoalbanskog nacionalizma. Ovi vrednosni slalomi ne odražavaju istinski ideološki razvojni put, već pragmatičnu upotrebu političke scene kao sredstva za institucionalno jačanje albanske lobističke agende u Nemačkoj. Njegovo obrazloženje prelaska iz Zelenih u CSU — zasnovano na političkim neslaganjima i potrebi za „realnijim pristupom“ — predstavlja deo retoričkog arsenala koji skriva suštinski cilj: jačanje političkog uticaja albanskog faktora kroz sve dostupne političke forme. „Smatram da je došlo vreme za ‘realniji pristup’ – prelazak u partijsku sredinu koja deli moj jerarski fokus na koordinisane, održive i praktične mere. Verujem da CSU, balansirajući tradiciju i napredak, pruža pravu platformu za generisanje održivih rešenja“, napisao je Balidemaj.

Pomenuti CSU deo je aktuelne vladajuće koalicije koju čine CDU/CSU i SDP; Zeleni, kojima je Balidemaj ranije pripadao, trenutno nisu deo izvršne vlasti. Balidemaj ne doprinosi povezivanju albanske zajednice sa nemačkim društvom, već koristi svoj položaj da nacionalističkim organizacijama obezbedi pristup političkim centrima moći. Na taj način postaje ključni deo šire infrastrukture koja teži normalizaciji velikoalbanske političke ideje unutar nemačke politike, počevši od lokalnih nivoa vlasti.

Među objavama kojima je Balidemaj ispratio pomenuti događaj na društvenim mrežama našla se i fotografija na kojoj pozira sa Volfgangom Švircem, rukovodiocem odeljenja za poljoprivredu, zaštitu životne sredine, energiju i zaštitu potrošača u Fondaciji Hans Zajdel, kao i članom lokalnog odbora Nojhauzen-Nimfenburga. Tu je i Nima Liravi, član CSU-a i lokalnog odbora Nojhauzen-Nimfenburga, zadužen za borbu protiv desnog ekstremizma i ekonomska pitanja, kao i član Minhenskog savetodavnog odbora za migracije, gde predsedava odborom za obrazovanje.

Prisustvo ovakvih funkcionera na događajima sa jasno izraženim velikoalbanskim simbolima i porukama — uključujući zastave OVK i istupe bivših kadrova OVK — svedoči o sve labavijim kriterijumima političke i ideološke distance prema ekstremnim narativima. Daleko od puke kurtoazije, ovakva učešća pokazuju postojanje stabilne mreže političke podrške, koju Balidemaj uspešno gradi unutar lokalnih i regionalnih struktura. Budući da ti funkcioneri aktivno učestvuju u kreiranju politika u oblastima integracije, migracija i obrazovanja, njihovo prisustvo daje institucionalnu težinu ideološkom narativu koji Balidemaj promoviše. Njegovo delovanje, iako formalno vezano za interese dela albanske manjine u Nemačkoj, u praksi je praćeno izjavama i gestovima koji direktno potiru interese Republike Srbije.

Balidemaj nije u kontaktu samo sa političarima CSU, već održava kontakte i sa vodećim političarima iz Prištine, poput Gljauka Konjufce i Ramuša Haradinaja, s ciljem sprovođenja albanske političke agende. Balidemaj je redovan učesnik događaja koje organizuju klubovi albanske dijaspore s izraženim nacionalnim predznakom. Balidemaj je, zajedno sa stranačkim kolegom iz CSU-a i članom Gradskog veća Minhena Hansom Tajsom – koji je aktivan u lokalnoj politici od 2014. godine i kandidat CSU-a za Bundestag na izborima 2025. – prisustvovao događaju koji je organizovao Albanski omladinski forum (Albanisches Jugendforum). Forum deluje  kao platforma za širenje radikalnih nacionalističkih ideja. Kroz kulturne i društvene manifestacije aktivno nameću simbole i narative koji služe političkim interesima radikalnih krugova unutar albanske zajednice. Iako deluju pod plaštom „omladinske i kulturne organizacije“, njihovo stvarno delovanje – podržano od političara poput Delija Balidemaja – ukazuje da iza fasade kulturne promocije stoji program usmeren ka političkom posredovanju i širenju ekstremnih stavova u nemačkom političkom ambijentu.

Značajan primer ideološke doslednosti albanskog lobija predstavlja predavanje koje je Delija Balidemaj održao u kulturnom udruženju „Salji Čeku“, nazvanom po komandantu OVK. Tokom događaja, prostorija je bila dekorisana zastavom OVK, čime je jasno stavljena do znanja politička orijentacija učesnika i nastavljen pokušaj normalizacije separatističke ikonografije kroz tobožnje kulturne aktivnosti. Sam izbor mesta i simbola ukazuje da je reč o pažljivo konstruisanom ambijentu političke poruke, u kojem se terorističko nasleđe UČK predstavlja kao legitimna borba, a etničko nasilje maskira retorikom identitetskih prava.

 „O mučeniku Saljiju Čekaju govorili su prethodni govornici, a ja samo želim da dodam da njegov dar za zajednički rad danas nedostaje zemlji više nego ikada“, napisano je uz priložene fotografije na fejsbuk stranici političara.

Skupu su prisustvovali predsednik albansko-nemačkog udruženja „Salji Čekaj“ iz Pfafenhofena, inženjer Argent Ferizi, generalni konzul Kosova u Minhenu, Afrim Deljiju, generalni konzul Albanije u Minhenu, Gentiana Mburimi, potpukovnik, Skender Hasangjekaj, komandant napada na Košare, pukovnik Eduard Abazi, instruktor terorističkih grupa od 1991. godine, kao i brojni predstavnici diplomatskog kora, medija iz Nemačke i šire dijaspore.

Vredi podsetiti da su nemački vojnici, tokom Nato agresije 1999. godine, prvi put nakon Drugog svetskog rata otvorili vatru — u Prizrenu, gde su pripadnici Bundesvera usmrtili dvojicu Srba koji su pokušali da napuste grad. Dvadeset šest godina kasnije, u Minhenu, na događajima koje prate visoki diplomatski predstavnici, kao gosti se pojavljuju bivši oficiri OVK — među njima i komandant napada na Košare — što jasno pokazuje kontinuitet političke tolerancije prema nasleđu te formacije od strane političkog mejnstrima. Uzimajući u obzir navedeno, Balidemajev položaj u lokalnoj politici nedvosmisleno pokazuje da čini kariku između establišmenta CSU-a i radikalnih albanskih nacionalističkih krugova, koji bi inače ostali na društvenoj margini.

Balidemaj nije jedini nemački političar, odnosno član neke nemačke političke partije koji aktivno učestvuje u manifestacijama ekstremističkih albanskih organizacija. Slična dinamika prisutna je i u slučaju Ljendite Musljiju, kandidata Zelenih na parlamentarnim izborima 2021. godine, koja je albanskog porekla i poznata po angažmanu na pitanjima značajnim za albansku dijasporu. Musljiju, koja ističe da su joj, između ostalog, u fokusu migracija, integracija, borba protiv desničarskog ekstremizma, feminizam i ravnopravnost, bila je prisutna na događaju koji je organizovan 9. marta, o čemu svedoče njene objave na društvenim mrežama, uključujući i fotografije na kojoj su govornici iza koje je postavljena albanska zastava sa ispisom „UČK“.

Kontinuitet krvave politike zelenih

Podsećanja radi, stranka Zelenih je već igrala aktivnu ulogu u agresiji Natoa na SR Jugoslaviju 1999. godine, kada je njen istaknuti član Joška Fišer, tadašnji ministar spoljnih poslova, bio jedan od ključnih zagovornika bombardovanja Srbije. Da se radi o kontinuitetu diskontinuiteta sa proklamovanim pacifizmom govori činjenica da je ministarka spoljnih poslova iz redova Zelenih, Analena Berbok, tokom posete Ukrajini 2024. godine boravila u neposrednoj blizini linije fronta u Nikolajevu. Stoga, prisustvo funkcionera Zelenih na događajima gde dominira ikonografija OVK ne deluje kao istorijski nesporazum, već kao nastavak političke kontinuiteta pod novim izgovorima — od „humanitarne intervencije“ do „kulturnog dijaloga“.

Aktivizam Ljendite Musljiju se, međutim, ne ograničava samo na teritoriju Nemačke, ona je bila  i na protestu „Za identitet i dostojanstvo“, koji je Nacionalni savet Albanaca organizovao 12. avgusta 2024. godine u Bujanovcu, na kojem se okupilo nekoliko stotina demonstranata kako bi izrazili nezadovoljstvo zbog, kako navode, diskriminacije od strane države Srbije.

Ovakvi primeri ukazuju na šablon političkog ponašanja koji se, uprkos različitim stranačkim bojama, suštinski svodi na istu agendu. Aktivnosti dela albanske dijaspore u Bavarskoj, oličene u angažmanu političara poput Delije Balidemaja i Ljendite Musljiju, ukazuju na jasno strukturisanu strategiju u kojoj se integracija društveno-politički život koristi kao sredstvo za jačanje identitetskog aktivizma, a institucionalne pozicije služe za sprovođenje političke agende. Pripadnost strankama kao što su CSU ili Zeleni u tom kontekstu nije odraz stvarnog ideološkog opredeljenja, već taktički izbor – forma bez sadržaja – koja omogućava neometan ulazak velikodržavnog narativa u političke strukture evropskih demokratija.

Dok se na unutrašnjem planu vodi beskompromisna kampanja protiv ekstremizma kroz stigmatizaciju Alternative za Nemačku (AfD), istovremeno se previđa prodor nacionalističkih ideologija iz okruženja, koje se kreću pod radarom zahvaljujući retorici žrtve, kulturnom kodiranju i povlašćenom statusu u narativima o ugroženim manjinama. Upravo takva asimetrična percepcija otvara prostor za normalizaciju velikoalbanskog političkog projekta, čije delovanje, uprkos pluralističkom dekorumu, ima jasan strateški cilj: postepeno ukorenjivanje separatističkih težnji u institucionalni okvir jedne od najvažnijih članica EU.

Ignorisanje ovakvih pojava ne predstavlja puku nedoslednost, već ozbiljan propust u razumevanju dugoročnih bezbednosnih i političkih implikacija – kako za unutrašnju stabilnost Nemačke, tako i za krhku ravnotežu na Zapadnom Balkanu.