Plani Evropian: A ka arsye për akuzat e opozitës në Beograd dhe Prishtinë?

Pasi Bashkimi Evropian, pas raundit të ri të dialogut në nivelin më të lartë në Bruksel, u shpalli planin evropian për normalizimin e marrëdhënieve ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, dhe theksoi se të dyja palët kishin rënë dakord që të nisin diskutimet për modalitetet e zbatimit të tij, pasuar nga reagime të furishme nga partitë opozitare si në Beograd ashtu edhe në Prishtinë. Për këtë temë për Kosovo online kanë folur analistët Boshko Jakshiq, Nexhmedin Spahiu dhe Predrag Rajiq.

Presidenti serb Aleksandar Vuçiq dhe kryeministri i Kosovës Abin Kurti nuk kanë nënshkruar asnjë dokument në Bruksel. Marrëveshja është - në fakt, vazhdimi i bisedimeve, dhe kreu i shtetit serb theksoi se qëndron i vendosur në domosdoshmërinë e formimit të Bashkësisë së Komunave Serbe, të cilën Kurti i shmanget me këmbëngulje.

Në reagimet e tyre partitë opozitare në skenën politike serbe kanë akuzuar presidentin serb Aleksandar Vuçiq për “marrëveshjen në Bruksel”. Kështu ish-presidenti Boris Tadiq tha se BKS "nuk është aspak fitore", ndërsa liderët e Lëvizjes “Srce” dhe Partisë Popullore, Zdravko Ponosh dhe Vuk Jeremiq, vlerësuan se "Vuçiq e njohu Kosovën", që është identike me deklaratat e përfaqësuesve të koalicionit “Dveri”, “Zavetnici” dhe “Nada”.

Duke komentuar arsyetimin e kritikave të tilla, gazetari dhe analisti politik Boshko Jakshiq thotë për Kosovo online se vlerësime të tilla janë krejtësisht të pajustifikuara dhe nënkuptojnë keqkuptimin e realitetit.

“Ai realitet është shumë i pafavorshëm për Serbinë, është e vërtetë, por mospranimi i marrëveshjes ka pasoja të qarta nga të cilat do të pësonin edhe ata që e mbështesin edhe ata që nuk e mbështesin marrëveshjen, sepse atëherë Serbia do të ishte e izoluar, një vend paria, i varfër, i kërcënuar nga trazirat. Pra, argumentet e historisë janë absolutisht të kundërta me argumentet e së ardhmes”, është i bindur Jakshiq.

Për vlerësimet se “BKS nuk është fitore” thotë se është pjesë e minimit të Aleksandar Vuçiqit.
“BKS ka rëndësinë e vet. Pa hyrë në të gjitha kompetencat e parapara, është një institucion i rëndësishëm që do të ndihmonte cilësinë e jetës së serbëve në veri dhe në jug të Ibrit. Vlerësimet se nuk do të thotë asgjë janë vetëm për të minuar Vuçiqin, për të cilin është kaq e rëndësishme. Dhe meqenëse është kaq e rëndësishme për të, është e parëndësishme për ne (opozitën). Kjo është logjika e thjeshtuar e politikës sonë”, beson Jakshiq.

Ai gjithashtu konstaton se kritikat e opozitës “të majtë” dhe “të djathtë” reduktohen në mënyrë të pavullnetshme në të njëjtën gjë, edhe pse vijnë nga pozicione krejtësisht të ndryshme.
“Pozicioni pro-rus është i njohur për një kohë të gjatë, ata janë të kënaqur me status quo, konfliktin e ngrirë, dhe një pjesë e opozitës pro-evropiane është jashtëzakonisht dritëshkurtër dhe pa vizion, dhe në fakt mbron një konflikt të ngrirë. Dhe nëse hyjmë në shekullin e ardhshëm me problemin e Kosovës, është fatkeqësi”, ka thënë Jakshiq.

Analisti politik kosovar Nexhmedin Spahiu thotë se opozita në Beograd ka të drejtën e saj politike të kritikojë, sepse sipas tij plani franko-gjerman është zëvendësimi i njohjes së Kosovës me autonomi më të madhe për serbët në Kosovë, nga ajo që është paraparë me planin e Ahtisarit dhe Kushtetutën e Kosovës.

Spahiu thekson se opozita në Prishtinë nuk po merret me planin franko-gjerman por me Albin Kurtin.
“Në Prishtinë opozita nuk merret me planin e BE-së, tashmë me Albin Kurtin, dhe i vjen inat për ndryshimin e pikëpamjeve të tij. E cila është krejtësisht e pazakontë, naive dhe fëminore. Në vend që të shohin interesin e Kosovës dhe të thonë atë që nuk është në interes të Kosovës, ata nuk merren me atë, por me Kurtin. Gjë që nuk u shkon atyre dhe nuk i denja asnjë partie politike”, ka përfunduar Spahiu.

Predrag Rajiq nga Qendra për Stabilitet Social thekson se në Serbi ekzistojnë dy krahë opozitarë - krahu konstitucional shtetëror, i cili është në pakicë, dhe krahu konstitucional joshtetëror, ndër të cilët ka nga ata që thonë gjithmonë se duhet të heqim dorë nga identiteti ynë, se është ballast dhe se është më mirë të harrojmë kush jemi dhe çfarë jemi dhe të vazhdojmë kështu, por edhe ata që përdor demagogjinë, u referohen këngëve epike, por pa propozime konkrete për zgjidhje të problemeve, ndërsa “ndezin” ndjenja negative te populli ndaj pushtetarëve.

E gjithë kjo, thekson ai, është e keqe dhe e shkatërron unitetin kombëtar për çështjen që në fakt duhet të bashkohen të gjithë në Serbi, e kjo është Kosova.

Ai gjithashtu vë në dukje se ata që flasin për faktin se "BKS nuk është një fitore" në kohën e qeverisë së së cilës Kosova ishte njohur nga shumica dërrmuese e vendeve të Kombeve të Bashkuara, kur u inicuan procedurat para Gjykatës Ndërkombëtare të Drejtësisë në mbështetje të shkëputjes së Shqipërisë në Kosovë dhe kur u arrit një marrëveshje për transferimin e negociatave nga Nju Jorku në Bruksel, kështu që në vend të OKB-së, në të cilën Rusia dhe Kina kanë të drejtën e vetos, ndërmjetësues në bisedime është BE, shtetet kyçe të së cilës e njohin pavarësinë e Kosovës.

“Ata që pasuan vetëm disfata, çdo fitore do të përfaqësohet si një humbje.BKS  është objektivisht fitorja më e rëndësishme e serbëve në këtë shekull në Kosovë e Metohi. Por ata gjithmonë do ta paraqesin si humbje, sepse dinë vetëm të humbasin”, tha Rajiq.

Në Kosovë opozita është e bashkuar në dënimin e Albin Kurtit sepse besojnë se, në kundërshtim me qëndrimet e opozitës serbe, se Kurti është pajtuar me BKS-në, pa marrë njohjen e Serbisë.
I pyetur nëse reagimi i opozitës në Prishtinë flet në favor të faktit se BKS është ende një fitore, Rajiq thotë se është absolutisht dakord me këtë qëndrim.

“Ne shohim pakënaqësinë e madhe të shqiptarëve në Kosovë dhe Metohi dhe do të thosha se në Prishtinë do të ketë gjithnjë e më shumë përplasje politike. Është mirë që nuk kanë unitet mes qeverisë dhe opozitës, por është keq që nuk ekziston as këtu. Por, komentet e opozitës në Prishtinë tregojnë qartë se sa BKS është fitore e serbëve dhe sa e rëndësishme është formimi i saj për serbët në Kosovë dhe Metohi”, tha Rajiq.