Radiq: Do të ishte e kuptueshme nëse amerikanët hapin pyetjen se kush duhet të jetë në Bondstil

Supozimet se në mandatin e ri të Donald Trump do të ketë një mbyllje graduale të bazës ushtarake Bondstil, sipas mendimit të analistit ushtarak Aleksandar Radiq, mund të realizohen në formën e largimit të ushtarëve amerikanë nga kjo bazë dhe zëvendësimit i tyre në Bondstil me foorcat e NATO-s nga mjedisi më i gjerë i Evropës Juglindore.

“Trump ka kërkuar më parë që anëtarët evropianë të marrin më shumë përgjegjësi dhe në këtë kontekst mund të jetë e kuptueshme që amerikanët të ngrenë pyetjen se kush duhet të jetë në Bondstil, evropianët apo forcat amerikane”, tha Radiq për Kosovo online.

Ai shton se Ballkani është interesi i vendeve evropiane dhe se do të ishte mjaft racionale të pritet që administrata Trump të thotë: “është një interes parësor evropian i sigurisë, KFOR-i duhet të mbetet në kapacitetin e tij të plotë, por do të jetë një problem evropian, jo amerikan”, në mënyrë që rezervistët amerikanë të mos vijnë nga Montana, Alaska, Kalifornia, Dakota e Veriut dhe e Jugut...

"Nga njëra anë, e ardhmja e KFOR-it është e siguruar sepse ka rreziqe sigurie, por nga ana tjetër është mjaft racionale që ai të bëhet më shumë problem evropian. Tradicionalisht, vendet evropiane që janë të interesuara për Ballkanin të marrin detyra e komandantit të KFOR-it, tani është një gjeneral italian, më parë ka qenë turk dhe hungarez, por më së shumti ka qenë gjeneral italian”, thotë Radiq.

Ai rikujton se në fund të dekadës së parë të ekzistencës së KFOR-it, ishte tema se cili duhet të jetë misioni i NATO-s në të ardhmen dhe cili ishte rreziku real i një konflikti të armatosur ndërmjet forcave të udhëhequra nga Beogradi dhe Prishtina. Në atë kohë, thotë ai, tashmë kishte filluar historia e krijimit të tri portave, pra tri daljeve graduale për tërheqjen e KFOR-it dhe se si KFOR-i të shndërrohej në forca simbolike të pranishme.

"Në atë kohë, flitej për largimin e amerikanëve nga kampi Bondstil. Amerikanët fillimisht tërhoqën të gjitha sistemet komplekse luftarake, të gjitha pajisjet e rënda, ata nuk kishin nevojë për tanke dhe helikopterë luftarakë. Në fund të dekadës, krejt rastësisht, aty mbetën dy mjete të blinduara M113. Në këtë moment amerikanët në Bondstil kanë vetëm pajisje të lehta dhe helikopterë për transportin e njerëzve dhe materialeve, “Black Hawks”, të cilët u shërbejnë për nevojat e mirëmbajtjes së komunikimit dhe transportit mjekësor. Prania e tyre është reduktuar në Gardën Kombëtare, është mbrojtja territoriale. Ata njerëz janë rezervistë në buxhetin e njësive federale të SHBA-së dhe ato njësi rrotullohen në mënyrë rutinore”, shpjegon Radiq.

Dhe nëse ndodh, siç shton ai, që vendimi i Uashingtonit në një moment është se është koha që amerikanët të largohen, kjo nuk do të çojë në një ndryshim rrënjësor, përveçse në kuptimin politik të mungesës së flamurit amerikan në atë vend sepse, thotë ai, është e qartë se Prishtina ka qenë shumë e rëndësishme është që flamuri amerikan të valojë në atë fushë edhe pse KFOR-i në thelb është mision i NATO-s.

Ai bën një krahasim me Bosnje-Hercegovinën, ku, siç shprehet ai, misioni i kapacitetit të plotë luftarak agresiv të Sfor-it është riemërtuar në Eufor shumë kohë më parë.

"Dhe ka fuqi tradicionale të interesuara për situatën në Ballkan dhe vende të tjera nga rajoni ynë që historikisht dhe gjeografikisht kanë interes në atë zonë - Austria, Hungaria dhe Rumania. Kështu që nuk e kuptoj pse do të ishte befasi nëse, le të themi, në një moment amerikanët thonë 'le të dalim nga ai Bondstili' dhe t'i zëvendësojmë në Bondstil me disa forca nga mjedisi më i gjerë i Evropës Juglindore”, përfundon Radiq.