Vuletiq: Zgjedhjet evropiane e larguan Kosovën nga fokusi i BE-së, rolin kyç mund ta marrin SHBA

Sociologu Vladimir Vuletiq vlerëson për Kosovo online se pas zgjedhjeve për Parlamentin Evropian nuk do të ketë ndryshime të mëdha në politikë, por problemet e brendshme të vendeve të BE-së do ta vënë në prapavijë Ballkanin Perëndimor. Të njëjtën gjë ai pret edhe për Kosovën, duke mos e përjashtuar mundësinë që kryefjala t'i lihet sërish Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

“Flitet shumë për këtë zhvendosje të Europës djathtas. Nuk ka dyshim se kur bëhet fjalë për Parlamentin Evropian, nuk ka pasur ndonjë ndryshim të madh dramatik që nuk do të ndikonte as në personelin, as në politikën evropiane ndaj çështjeve kyçe në përgjithësi. Prandaj, qëndrimi ndaj luftës në Ukrainë nuk do të ndryshojë, as marrëdhëniet në vetë Bashkimin Evropian, kështu që kur është fjala për këto politika kyçe, nuk ka arsye të pritet që të ketë ndryshime”, thotë Vuletiq.

Ai thekson se trazirat më të rëndësishme për Evropën janë brenda vendeve të caktuara, në radhë të parë udhëheqëse të BE-së, dhe beson se ato do të sjellin më pak interes për çështjet rajonale në Ballkan.

“Në radhë të parë do të merret me çështjet e tyre të brendshme. Ne shohim që në Francë tashmë janë shpallur zgjedhjet parlamentare, koalicioni qeverisës në Gjermani është tronditur ndjeshëm, ndaj mund të presim që të ketë më pak interes për idenë e zgjerimit. Nga ana tjetër, kur bëhet fjalë për çështjet që na interesojnë më së shumti, mbi të gjitha për Kosovën, në fund mund të presim që fokusi të jetë më i vogël dhe fjala kyçe sërish t'i lihet Shteteve të Bashkuara të Amerikës, siç ka qenë edhe më parë”, thotë Vuletiq.

Duke komentuar rrethanat aktuale gjeopolitike, ai vlerëson se ato nuk po ndryshojnë aq shpejt dhe se ideja e Perëndimit është "që kjo hapësirë ​​duhet të ndahet në masën që të jetë më e lehtë për t'u kontrolluar".

“Kjo, në përgjithësi, nuk i shkon për shtat Serbisë. Serbët janë edhe kombi më i madh numerik, janë të ndarë edhe territorialisht, por shohim se kjo politikë tashmë ka çuar në faktin se serbët pothuajse nuk janë më një faktor i rëndësishëm politik në Kroaci. Mali i Zi dhe Serbia u ndanë dhe kjo e vështirësoi pozitën e serbëve në Mal të Zi. Sot është diçka pak më ndryshe dhe më e mirë se më parë, por le të kujtojmë se ky ndryshim është gjithmonë i mundur. Pra, politika e perëndimit, jo për arsye se i pëlqen apo nuk e pëlqejnë dikë më shumë, për ta nuk ka rëndësi në fund të fundit, por në radhë të parë janë të interesuar që të jenë të vegjël, sa më të vegjël”, thotë sociologu i njohur.

Ai nënvizon se në këtë kuptim, fakti që nuk do të lejohet krijimi i një lloj “Shqipërie të madhe” është një çështje aktuale sot.

“Sikur ky është një lloj ngushëllimi për Serbinë, e cila e konsideron Kosovën dhe Metohinë si pjesë të pandashme të saj. Në këtë kuptim, kam frikë se nuk mund të presim që zoti e di se çfarë përfiton nga ndryshimet”, shton ai.

Ndoshta ajo që mund të ndikojë në këtë rajon, vlerëson ai, do të ishte fitorja e Donald Trump në zgjedhjet amerikane.

“Të kujtojmë në fund të mandatit të tij, zoti Grenel dhe ai tashmë, si të thuash, kishte një plan specifik për këtë rajon, për marrëdhëniet ndërmjet Beogradit dhe Prishtinës. Asnjëherë nuk është zyrtarizuar, por diku përafërsisht dihet se në çfarë është bazuar ai plan, i cili është dukshëm i ndryshëm në raport me atë që po përpiqet të zbatojë administrata aktuale”, thotë Vuletiq.

Në këtë kontekst, vlerëson ai, duhet kuptuar edhe ideja e lansuar joformalisht nga profesori dhe analisti amerikan Edward Joseph, se SHBA mund të dërgojë një të dërguar special në Ballkan për njohjen e Kosovës.

“Të them të drejtën, ne kishim tashmë shumë delegatë këtu, edhe pse ata nuk u fokusuan vetëm në një çështje, por në stabilizimin e përgjithshëm dhe mendoj se kjo është më shumë një nga idetë që është, siç do të thosha, një flluskë provë. Por, nëse diçka e tillë do të ndodhte, do të thoshte se gjëja më e rëndësishme për Shtetet e Bashkuara të Amerikës është njohja e Kosovës. Nuk jam i sigurt se në këtë vit parazgjedhor është pikërisht kështu. Nëse ndodh, ka shumë pak kohë, vetëm disa muaj, dhe detyrat që do të ishin para një të dërguari të tillë do të ishin të mëdha”, përfundon Vuletiq.