Muça: Kërkesa për punonjës pa kualifikime të larta po rritet në Shqipëri

Eksperti i punësimit dhe ligjerus në Universitetin "Marin Barleti" në Tiranë, Erion Muça, thotë se këtë 1. Maj, Shqipëria përballet me mungesë punonjësish krahasuar me vitin e kaluar dhe përpjekje më të mëdha nga sipërmarrësit për të siguruar fuqi punëtore nga jashtë. Ai gjithashtu pohon se ka një kërkesë më të madhe për punë fizike sesa për punë mendore.

"Këtë 1. Maj, tregu lokal dhe rajonal i punës është zvogëluar për sa i përket numrit të punonjësve, por edhe për sa i përket kërkesave dhe nevojave të kompanive. Disa sipërmarrës i janë drejtuar tregut të huaj për të gjetur punonjës. Vihet re se në Shqipëri ka një kërkesë në rritje për punonjës pa kualifikime të larta, për punë të thjeshta. Kjo ka çuar në faktin që njerëzit që janë të arsimuar dhe me një nivel të lartë kualifikimesh ndiejnë vështirësi, dhe kjo krijon shqetësim për nivelet e pagave të tyre. Sot në Shqipëri ndodh që një bukëpjekës fiton më shumë se një inxhinier, dhe kjo ndryshim krijon pakënaqësi tek ekspertët shumë të kualifikuar", thotë Mucha për Kosovo online.

Profesionet që janë më të rrezikuara dhe më pak të kërkuara, siç tregon ai, janë ato që merren me procese fizike, siç është shërbimi ndaj klientit, dhe ai përmend shitjen me pakicë si shembull, në të cilën jo vetëm bizneset e vogla të shitjes me pakicë janë në rrezik, por edhe punonjësit që merren me këtë shërbim në kompani më të mëdha.

"Kjo ndodh sepse sot ekzistojnë platforma për porosi dhe shitje online, platforma për tregti online që janë zhvilluar shumë shpejt, gjë që ka çuar në falimentimin e bizneseve të vogla të këtij lloji dhe shkarkimin nga puna të punonjësve të këtij profili. Kjo ka pasoja edhe për profesionet që lidhen me këtë lloj biznesi, siç janë kontabilistët që mbajnë bilancet financiare të këtyre kompanive", thotë ai.

Muça pohon se në Shqipëri ka një interes në rritje për punëtorë të pakualifikuar në industritë e përpunimit, ndërtimit dhe turizmit dhe se tregu ka nevojë për më shumë punë sesa inteligjencë.

"Në Shqipëri, ka një kërkesë më të madhe për punë fizike sesa për punë mendore. Kjo është gjithashtu në përputhje me ato që quhen prioritete kombëtare, siç janë turizmi ose ndërtimi dhe zhvillimi i infrastrukturës", thekson bashkëbiseduesi ynë.

Lidhur me përpjekjet e sipërmarrësve për të siguruar fuqi punëtore nga jashtë, ai thotë se e shohin si një alternativë më të lehtë, në vend që të përmirësojnë ose standardizojnë proceset e brendshme në kompani, ata krijojnë programe për motivimin e punonjësve të brendshëm dhe përmirësimin e tyre.

"Sipërmarrësit në Shqipëri e kanë më të lehtë t'i drejtohen tregut të huaj sesa ta shohin problemin tek vetja, të kuptojnë se ai lidhet me mënyrën se si e organizojnë punën e tyre në lidhje me trajtimin e punonjësve. Ndryshe nga 1. maji i kaluar, ka një interes të shtuar për projekte ose programe për kthimin e emigrantëve në Shqipëri, në mënyrë që ata të mund të investojnë në vendin e tyre. Ka iniciativa për të rritur interesin e shqiptarëve që kanë jetuar jashtë për vite me radhë për të investuar ose për të gjetur një punë në Shqipëri, në përputhje me profesionet që kanë, dhe ata gjithashtu kanë përvojë nga vendi ku jetojnë", thotë Muça.

Ashtu si në vitet e kaluara, shton ai, nuk ka protesta në Ditën e Punës në Shqipëri dhe problemet e punëtorëve humbasin në zinxhirët institucionalë dhe proceset gjyqësore në dukje të pafundme. Siç pohon ai, problemi është se sindikatat ose nuk ekzistojnë ose nuk kanë angazhimin e duhur.