Seanca solemne e Vidovdanit në Graçanicë: Ende është në shënjestër gjithçka që mban vulën e ekzistencës serbe

Seanca tradicionale solemne e Vidovdanit e Komunës së Graçanicës dhe e Organit të Përkohshëm të Kuvendit Komunal të Prishtinës, ku përveç përfaqësuesve të institucioneve morën pjesë edhe shumë zyrtarë nga Serbia qendrore dhe rajoni, u mbajt sot në Shtëpinë e Kulturës “Graçanica”.

Seanca e Vidovdanit filloi me intonimin e himnit “Zoti i Drejtësisë” në interpretim të Ansamblit “Venac”.

Mitropoliti i Rashkës dhe Prizrenit, Teodosije, theksoi se Vidovdani është dita kur kujtojmë se kush jemi si popull i Zotit.

“Më 28 qershor 1389, si popull i udhëhequr nga Shën Princi Lazar dhe vojvodët e heronjtë serbë, e kemi konfirmuar besëlidhjen e Krishtit dhe besëlidhjen e Shën Savës dhe kemi shkruar besëlidhjen e re të Kosovës, e cila buron nga ato dy të parat. Kemi konfirmuar atë që Zoti ynë, Jezu Krishti, ka bërë – e ka flijuar veten për ne dhe për shpëtimin tonë. Po ashtu, Shën Sava hoqi dorë nga froni i tij, nga shtëpia e tij, shkoi në Malin e Shenjtë, e flijoi jetën tokësore për të afërmit, për popullin, shtetin dhe të ardhmen e tij. Shën Princi Lazar, i përballur me kërcënimin që i kanosej shtetit tonë, popullit, vendeve të shenjta, doli për të mbrojtur atë që është më e shenjtë për ne dhe e dha jetën e tij me vetëdije, duke zgjedhur Krishtin dhe mbretërinë e tij të përjetshme, sepse e dinte se mbretëria tokësore është e përkohshme, ndërsa ajo qiellore është e përjetshme. Vetëm mbi atë sakrificë mund të ndërtohet e ardhmja e një populli të Zotit,” porositi mitropoliti.

Mitropoliti Teodosije tha se Graçanica e pret Vidovdanin me ndriçim, gëzim, lutje dhe këngë.

“Fakti që ekzistojmë, përkundër të gjitha fatkeqësive që kemi kaluar në histori dhe që i përjetojmë edhe sot, është pikërisht sepse jemi përcaktuar për Krishtin dhe për përjetësinë. Ajo që e bën një popull të Zotit është gatishmëria e tij për t’i shërbyer Zotit dhe të afërmve. Kështu janë shpërndarë vendet tona të shenjta në të gjitha tokat serbe, veçanërisht në Kosovë e Metohi, vende të shenjta ku takohemi me Zotin e gjallë, që na frymëzojnë dhe na mbrojnë që të mos devijojmë, të mos humbasim rrugën duke ndjekur shtigjet tokësore,” theksoi mitropoliti.

Zëvendësdrejtori i Zyrës për Kosovë dhe Metohi, Millosh Terziq, theksoi se Vidovdani është një besëlidhje që na mban të bashkuar si popull.

“Ekstremistët nga Prishtina, ata që kanë mbështetur gjithçka që ndodhte në Beograd, po flas për protestat, kanë tentuar të na ndalojnë përdorimin e simboleve kombëtare dhe të flamurit tonë më të bukur, dhe ndërsa ju luftoni për flamurin serb, disa struktura në Beograd po përpiqen ta fyejnë Vidovdanin. Vidovdani është një festë që duhet të bashkojë, që thërret për unitet të gjithë popullin serb, dhe jo të ndajë, as të jetë pikë përçarjeje. Kam përshtypjen se ata zgjedhin data sipas ‘licencës britanike’, siç zgjodhën më 27 mars 1941, kur disa koka të nxehta dolën në rrugë dhe bërtisnin ‘Më mirë varr se sa robëri’, e pastaj morëm robërinë dhe miliona varre serbe në NDH. Këtë nuk guxojmë më kurrë ta lejojmë si popull dhe duhet të luftojmë që ta forcojmë Serbinë ekonomikisht, politikisht dhe ushtarakisht, të presim momentin kur me politikë të përgjegjshme dhe serioze do të arrijmë të zgjidhim gjërat ashtu siç e konsideron shteti serb të drejtë. Nuk guxojmë t’i përsërisim ato gabime dhe nuk do ta lejojmë, sepse Serbia sot nuk është e dobët – atë e drejtojnë serbë politikë, jo elita e vetëimagjinuar beogradase nga Vraçari,” thekson Terziq.

Terziq shton se duhet vazhduar lufta për vlerat dhe interesat kombëtare serbe, për një Serbi ekonomikisht dhe politikisht të fortë, “dhe një Serbi që do të lidhë identitetin, besëlidhjen e Vidovdanit dhe përparimin shoqëror dhe material”, që sipas tij është qëllimi i politikës së përcaktuar nga presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq.

“Nuk guxojmë të lejojmë që si popull dikush të na devijojë nga ajo rrugë serbe në mjegullën e tronditjeve gjeopolitike. Vidovdani është gjithmonë aty si festa më e madhe kombëtare për të na kthjelluar shikimin, për të na treguar kush jemi, ku jemi dhe ku duam të shkojmë, por edhe për të na treguar se kush janë, ku janë ata që fyejnë patriarkun serb dhe që duan ta shembin shtetin dhe gjithçka tjetër nëpër rrugë”, thotë Terziq.

Terziq thekson se serbët që sulmohen dhe kërkohen nga Prishtina, Sarajeva politike dhe Zagrebi, do të jenë të sigurt në Serbi dhe shton se Vidovdani do të mbetet simboli i pathyeshmërisë së popullit serb që mbetet dhe qëndron në Kosovë.

Kryetarja e Komunës së Graçanicës, Lilana Shubariq, theksoi se Graçanica është zemra e shpirtërores, kulturës dhe historisë serbe.

“Të mbledhur sot në prag të Vidovdanit, në një vend që për shekuj të tërë ka ruajtur kujtesën dhe dinjitetin e popullit tonë, përulemi thellë para hijeve të heronjve të Kosovës dhe madhështisë së flijimit të tyre. Vidovdani për ne nuk është vetëm festë, ai është themeli i identitetit tonë, i besëlidhjes sonë dhe i vullnetit tonë të pathyeshëm për të qëndruar dhe mbijetuar në këtë tokë të shenjtë. Besëlidhja e Kosovës nuk është e kaluar, ajo është një detyrë e përhershme, na kujton që të ruajmë atë që na lanë paraardhësit tanë – kishat dhe manastiret, varret dhe vatrat, fenë dhe gjuhën, emrin dhe nderin. Sot, në kohë sfiduese, Vidovdani na bashkon për të kujtuar kush jemi dhe nga vijmë, për të kujtuar se Kosova është më shumë se një territor – ajo është besëlidhje e ndërgjegjes, shenjtëri e mbijetesës dhe hapësirë e qenies sonë shpirtërore,” përfundoi Shubariq.

Ajo kujtoi se më 28 qershor 1389, në Fushën e Kosovës, populli serb dha flijimin më të madh në luftën për mbijetesë dhe dinjitet.

“Ai ditë jeton edhe sot, jo nëpër tregime, por në përditshmërinë tonë këtu në Kosovë dhe Metohi, ku mbetemi për të ruajtur shenjtëritë dhe identitetin tonë. Fatkeqësisht, edhe sot, më shumë se gjashtë shekuj më vonë, populli ynë këtu ende vuan. Sot nuk kemi më heshta, por kemi padrejtësi, frikë dhe presion. Edhe sot janë në shënjestër fëmijët që flasin serbisht, kishat që prej shekujsh dëshmojnë fenë tonë, flamujt që simbolizojnë identitetin tonë dhe gjithçka që mban vulën e ekzistencës serbe. Këtu nuk sulmohet vetëm populli, por edhe kujtesa, kultura dhe e drejta për një jetë të denjë,” ka thënë Shubariq.

Kryetari i Kuvendit Komunal të Prishtinës, Novak Zhiviq, theksoi se Vidovdani është një ditë që zë një vend të veçantë në kujtesën kolektive të popullit serb.

“Është një ditë trishtimi, por edhe krenarie, një ditë përkujtimi, por edhe një betim, ditë kur kujtojmë Fushën e Kosovës, flijimet e mëdha dhe vlerat e përjetshme që kanë formësuar identitetin tonë. Prishtina, qytet me rrënjë serbe shekullore, edhe sot, përkundër të gjitha sfidave dhe vështirësive, ruan kujtimin për shenjtëritë dhe heronjtë e saj. Përgjegjësia jonë, si përfaqësues të popullit, është të mos harrojmë, të këmbëngulim në ruajtjen e identitetit, shpirtërisë dhe të drejtave të popullit tonë në këto hapësira. E sot, pikërisht në këtë kohë të tashme, jemi të ekspozuar ndaj presioneve që janë karakteristike për pushtuesit dhe uzurpatorët klasikë. Na është ndaluar ngjyra e kuqe, blu dhe e bardhë e flamurit tonë trengjyrësh, për pesë shekuj na janë ndaluar flamujt, kambanat e kishave, shkollat, kemi paguar taksa të dasmave dhe gjakut,” theksoi Zhiviq.

Në fund të seancës së Vidovdanit, Kryetari i Sekretarit të Përgjithshëm të Prishtinës, Novak Zhiviq, ndau karta dhe certifikata falënderimi për institucione dhe individë meritorë, ndër të cilët ishin Mitropoliti Teodosije, Zyra për Kosovën dhe Metohinë, Shtëpia e Kulturës së Graçanicës, NIJP Panorama-Jedinstvo dhe Shoqata "Urdhri i Dragoit".

Në fund, aktorët e Teatrit Kombëtar nga Prishtina me seli të përkohshme në Graçanicë performuan një pamje të përmbledhur skenike të Betejës së Kosovës, duke u kujtuar të pranishmëve forcën dhe sakrificën që bëri populli serb më shumë se gjashtë shekuj më parë.