Rajiq: Amerikanët ishin të vetmit që u përpoqën të bëjnë diçka për të qetësuar tensionet në Kosovë dhe për të frenuar Albin Kurtin

Analisti politik Predrag Rajiq nga Qendra për Stabilitet Social vlerësoi se është e rëndësishme që Serbia të ruajë kursin aktual të politikës së jashtme dhe të qëndrojë konsistente me qëndrimet e saj, transmeton RTS.

Pas fillimit të luftës në Ukrainë, Serbia mbeti e përkushtuar në respektimin e integritetit territorial të të gjitha vendeve, por nuk iu bashkua sanksioneve kundër Rusisë. Bashkimi Evropian mban qëndrimin se vendi ynë, si kandidat për anëtarësim, duhet t'i përshtatet politikës së jashtme të komunitetit, e cila gjithnjë e më shumë po vendoset si kriter i domosdoshëm në negociatat për anëtarësim. Megjithatë, u mirëprit qëndrimi zyrtar i Beogradit për të votuar në Kombet e Bashkuara për rezolutat që mbështesin sovranitetin e Ukrainës.

Duke folur për këtë për Radio Beograd 1, Rajiq tha se mund të konstatohet se politika e jashtme e Serbisë është në fund të vitit një politikë e vazhdimësisë, duke theksuar se politika jonë është “multivektoriale”.

“Ne kemi mbetur në rrugën evropiane, prioriteti kryesor i politikës së jashtme mbetet anëtarësimi në BE, së bashku me luftën e vazhdueshme diplomatike për ruajtjen e integritetit territorial dhe përmirësimin e situatës në lidhje me Kosovën e Metohinë. Ishte shumë e vështirë të ruhej një politikë e tillë duke pasur parasysh faktin e rinovimit të Luftës së Ftohtë, e cila është ndoshta edhe më mizore se ajo e mëparshme”, tha Rajiq.

Serbia u përball me presion të madh për Kosovën, nuk u hap klaster i ri në negociatat me BE-në, por përfaqësuesit e Bashkësisë dhe një numër i madh i liderëve të vendeve anëtare dërguan mesazh se Serbia dhe i gjithë Ballkani Perëndimor kanë mbështetje në rrugën evropiane.

"Përmirësimi i marrëdhënieve serbo-amerikane"

Rajiq thotë se Beogradi ka arritur të zhvillojë marrëdhënie me të gjithë partnerët ndërkombëtarë, pavarësisht situatës së vështirë, dhe se marrëdhëniet me lojtarët gjeopolitikë rajonalë, si Turqia, Azerbajxhani apo Kina, janë përmirësuar.

“Në këtë vit filluam të korrim frytet e një përmirësimi të dukshëm në marrëdhëniet serbo-amerikane. Ju mund ta shihni këtë në Kosovë e Metohi, ku amerikanët ishin të vetmit që u përpoqën të bënin diçka për të qetësuar tensionet dhe për të frenuar Albin Kurtin në synim të provokojë konflikte të armatosura”, thotë Rajiq.

Ai shton se përmirësimi vërehet në “vëllimin dhe llojin e investimeve në ekonominë tonë nga SHBA”, dhe se kjo është e rëndësishme sepse nuk mund të arrijmë “as minimumin dhe as optimumin e interesave kombëtare pa marrëdhënie të ngushta me SHBA-në”.

Për zhvillimin e bashkëpunimit rajonal

Në emisionin “Bota dhe ne në 2022”, Rajiq tha se një nga fokuset e politikës së jashtme të Serbisë është zhvillimi i bashkëpunimit rajonal, ku ka pasur më së shumti sukses gjatë vitit të kaluar.

“Përmes projektit “Ballkani i hapur” përmbyllim një nismë që ekziston prej kohësh: të forcojmë marrëdhëniet në rajon dhe t’i japim prioritet ekonomisë, duke lënë anash dallimet politike. Arritëm të rivendosim marrëdhëniet me Maqedoninë e Veriut dhe të ngremë ato në nivelit më të lartë”, tha Rajiq.

Sipas fjalëve të tij, kur bëhet fjalë për Shqipërinë, u zgjodh një kurs që e pranoi edhe Tirana, që është të bashkëpunojmë për ato çështje që kanë interes të përbashkët dhe rëndësi të përgjithshme, ndërsa çështjet në të cilat dallojmë, si Kosova e Metohia, vendosim në sfond dhe nuk insistojmë për atë që na ndan, por për atë që na bashkon.

"Ne arritëm të rivendosim marrëdhëniet me Malin e Zi. Në Bosnjë e Hercegovinë, do të shohim se si do të zhvillohet situata pas ndryshimit të qeverisë në Sarajevë. Marrëdhëniet me Banja Llukën nuk kanë qenë kurrë më të ngushta. Këtë nuk mund ta shohim as si bashkëpunim rajonal, por si forcimi i marrëdhënieve brenda të njëjtit korpus kombëtar serb”, tha Rajiq.

Kur është fjala për Kroacinë, thotë ai, ka deklaruar se "ka frikë se marrëdhëniet atje do të jenë gjithmonë mesatarisht të ftohta, para së gjithash për shkak të qëndrimit të Zagrebit, megjithëse Beogradi po përpiqet t'i përmirësojë ato marrëdhënie".

Predrag Rajiq nga Qendra për Stabilitet Social konkludon se marrëdhëniet po zhvillohen edhe me vendet e tjera fqinje, si Rumania dhe Bullgaria, dhe se me Hungarinë janë në maksimum historik.