Gogiq: Në interes të ligjshmërisë së institucioneve që Gjykata Kushtetuese të shprehet sa më shpejt për ankesën e Listës Serbe

Politologu Ognjen Gogiq vlerëson se, në interes të konstituimit efikas të institucioneve të reja në Kosovë, si dhe të ligjshmërisë së tyre, do të ishte e nevojshme që Gjykata Kushtetuese të shprehet sa më shpejt lidhur me ankesën e Listës Serbe për zgjedhjen e Nenad Rashiqit për nënkryetar të Kuvendit në legjislaturën e kaluar. Sipas tij, fakti që janë mbajtur zgjedhje dhe që po konstituohet një legjislaturë e re e Kuvendit nuk e ka zhdukur nevojën dhe detyrimin e Gjykatës Kushtetuese për t’iu përgjigjur kësaj ankese.

Marrja e një vendimi që duhet t’i japë përgjigje pyetjes nëse zgjedhja e nënkryetarit të Kuvendit nga komuniteti serb ka qenë në përputhje me rregullat, nëse ai nuk ka pasur mbështetjen e shumicës së deputetëve serbë, sipas vlerësimit të Gogiqit, po zgjat në mënyrë të paarsyeshme.

“Kanë kaluar më shumë se tre muaj pa asnjë vendim. Gjykata Kushtetuese vitin e kaluar është shprehur madje tri herë lidhur me krizën e konstituimit të parlamentit dhe të gjitha ato çështje kanë qenë edhe më të ndërlikuara për shqyrtim, ndërsa i është dashur më pak kohë për t’u përgjigjur”, thekson ai.

Sipas tij, Gjykata në vendimin për këtë çështje, në thelb, duhet të mbështetet në shqyrtimet e saj të mëparshme, pasi tashmë është marrë me temën e zgjedhjes së nënkryetarit nga komuniteti serb kur i është përgjigjur ankesës së parë të Listës Serbe gjatë formimit të legjislaturës së kaluar të Kuvendit.

“Pikërisht për këtë arsye është edhe më e çuditshme që i nevojitet kaq shumë kohë, ndërkohë që në asnjë mënyrë nuk është prononcuar për të treguar se kur mund të pritet vendimi, e as nuk ka vendosur ndonjë masë të përkohshme”, thotë Gogiq.

Në teori, siç thekson ai, Gjykata mund ta pranojë ankesën e Listës Serbe, dhe atëherë, po në teori, legjislatura e kaluar e Kuvendit nuk do të kishte qenë kurrë e konstituuar, as nuk do të kishte mundur të shpërndahej.

“Gjykata mund të thotë se edhe këto zgjedhje që janë mbajtur në fakt kanë qenë të parregullta, se nuk kanë mundur të mbahen dhe se gjithçka është e pavlefshme. Kjo do të sillte një krizë kushtetuese-juridike të jashtëzakonshme në të cilën do të gjendej Kosova, prandaj është krejtësisht e pakuptueshme që Gjykata Kushtetuese nuk ka pasur parasysh kontekstin në të cilin po zhvillohet e gjithë kjo”, vlerëson bashkëbiseduesi ynë.

Nëse konstituimi i legjislaturës së re të Kuvendit pas zgjedhjeve të mbajtura më 28 dhjetor do të fillonte pa një vendim të Gjykatës Kushtetuese, Gogiq beson se Rashiqi do të zgjidhej sërish për nënkryetar të Kuvendit, sepse këtë herë është më e thjeshtë, pasi Albin Kurti mund të formojë shumicë edhe pa marrëveshje me partitë e tjera shqiptare.

“Atëherë me gjasë do të përsëritet situata që Lista Serbe të paraqesë sërish ankesë. Prandaj, në interes para së gjithash të efikasitetit të konstituimit të institucioneve, por edhe të ligjshmërisë së tyre, do të ishte e nevojshme që Gjykata Kushtetuese të shprehet sa më shpejt dhe t’i përgjigjet kësaj ankese të parë, përpara se të paraqitet e dyta”, përfundon Gogiq.

Sipas tij, nëse procesi i formimit të Qeverisë së re do të bllokohet në rast se përsëritet skenari nga legjislatura e kaluar dhe Lista Serbe paraqet sërish ankesë, varet nga fakti nëse Gjykata Kushtetuese do të vendosë masa të përkohshme. Ai rikujton se herën e kaluar, kur Lista Serbe u ankua, Gjykata Kushtetuese nuk shqiptoi masë të përkohshme dhe nuk i ndali afatet apo veprimet.

“Nëse do të kishte shqiptuar masë të përkohshme, atëherë Kuvendi nuk do të mund të funksiononte dhe, rrjedhimisht, nuk do të mund të zhvilloheshin procese të tilla si dhënia e mandatit për formimin e qeverisë. Prandaj, gjithçka varet nga fakti nëse Gjykata Kushtetuese këtë herë do të marrë një masë të përkohshme me të cilën do t’i ndalonte të gjitha proceset. Nëse nuk e merr një masë të tillë, atëherë gjithçka vazhdon, Qeveria mund të zgjidhet, por me rrezikun që e gjithë kjo më vonë të mund të shpallet e pavlefshme”, shpjegon Gogiq.

I pyetur nëse do të ishte në interes të Vetëvendosjes dhe Albin Kurtit që Gjykata të shprehej sa më shpejt, pavarësisht se çfarë do të ishte vendimi, Gogiq thotë se supozon që Kurtit do t’i interesonte që Gjykata Kushtetuese të ishte më efikase në marrjen e vendimeve, veçanërisht lidhur me këtë çështje, sepse kështu do të hiqej pengesa për formimin sa më të shpejtë të qeverisë.

“Por, mendoj se këtu Kurti nuk ka ndikim mbi Gjykatën Kushtetuese. Ai nuk është arsyeja pse Gjykata Kushtetuese është joefikase në shqyrtimin dhe marrjen e këtij vendimi. Këtu ka disa arsye të brendshme të Gjykatës Kushtetuese dhe nuk e dimë saktësisht se për çfarë bëhet fjalë, por nuk mendoj se presioni politik është arsyeja pse ende nuk ka një vendim”, thotë ai.