Jovanoviq nga Sindikata e Unionit: Fluksi i punëtorëve nga Kosova tashmë ka ulur çmimin e punës në Zvicër

Zoran Jovanoviq, anëtar i Komisionit Kombëtar të Migracionit të Sindikatës së Unionit, sindikatës më të madhe në Zvicër me më shumë se 200 mijë punëtorë, vlerëson për Kosovo online se ende nuk ka të dhëna zyrtare për numrin e punëtorëve nga Kosova që kanë ardhur në këtë vend pas 1 janarit dhe liberalizimit të vizave, por që për shkak të fluksit të madh të fuqisë punëtore, çmimi i orës së punës tashmë është ulur, dhe gjuha shqipe është përfshirë ndër gjuhët zyrtare në këtë sindikatë.

“Numri i punëtorëve nga Kosova është rritur pas liberalizimit të vizave. Këtë e dëgjoj nga kolegët e mi që punojnë në ndërtim. Megjithatë, ky fluks i fuqisë punëtore është reflektuar edhe në uljen e çmimit të punës për orë. Nga njerëzit tanë nga ish-Jugosllavia mësova se çmimi i punës për orë tashmë ka rënë. Punëdhënësit tashmë kanë filluar t'i shantazhojnë për paga. Ata u japin më pak dhe thonë: “Ka të tjerë që do të punojnë”, thotë Jovanoviq.

Ai thotë se për momentin është e pamundur të përcaktohet se sa qytetarë të Kosovës kanë filluar të punojnë në Zvicër pas 1 janarit sepse, sqaron ai, ka një “zonë gri” në punësimin e të gjithë mërgimtarëve.

“Këto janë zona gri në të cilat të gjithë marrin pjesë nga pak, të gjithë fshihen dhe të gjithë disi kanë një copë tortë”, pohon Jovanoviq.

Ai thekson se sipas disa informacioneve, numri më i madh i punëtorëve nga Kosova janë të punësuar në sektorin e ndërtimit dhe se ata janë kryesisht në kantonin e Tiçinos.

“Ne e dimë që zoti Pacoli është aty dhe ka kompani dhe shkojnë atje. Nuk e di nëse janë të paligjshme, të padeklaruara apo janë bërë kontrata, por kryesisht është një sekret i hapur. Madje u shfaqën disa të dhëna se në një adresë janë të regjistruar deri në 50. Mirëpo, askush nuk reagon, as policia zvicerane, e cila shquhet për përpikmërinë dhe rreptësinë dhe respektimin e ligjit”, thotë Jovanoviq.

Ai shpjegon se për fluksin më të madh të punëtorëve nga Kosova flet edhe fakti se në sindikatat e tij më të mëdha në Zvicër, gjuha shqipe ka hyrë së fundi në “përdorim zyrtar”.

“Në nivelet më të ulëta të komunikimit sindikal deri tani ka qenë turqishtja dhe portugalishtja dhe së fundmi është edhe shqipja. Kjo tregon se rritja e fuqisë punëtore është nga zona shqipfolëse dhe se po bëhet një lëshim që ata të kuptojnë. çfarë po diskutohet. Askush nuk do ta hidhte shqip ashtu. Ka një arsye, ka pasur një fluks fuqie punëtore në industrinë e ndërtimit dhe duhet të kuptojnë, të kenë komunikim më të mirë në punë, por edhe të dinë se çfarë po ndodh, nga kanë ardhur, sa janë rrogat e tyre” , shpjegon Jovanoviq.

Jovanoviq thotë se në të njëjtën kohë shqiptarët filluan të kenë përparësi në krye të Unionit dhe se gjuha shqipe ishte përfshirë edhe në korrespondencën në krye të Unionit.

“Kjo tashmë është e papranueshme. Dihet se cilat janë gjuhët zyrtare në Zvicër”, tha me vendosmëri Jovanoviq.