Milashinoviq: Përpjekjet për të kthyer trashëgiminë kulturore serbe në shqiptare janë një ekspropriim kulturor tendencioz

Predsednik Komisije Republike Srbije za saradnju sa Uneskom profesor Goran Milašinović

Burim: Kosovo Online

Kryetari i Komisionit të Republikës së Serbisë për bashkëpunim me UNESCO, profesori Goran Milashinoviq, thotë se në raportin që Serbia çdo vit ia dorëzon UNESCO për pasuritë që gjenden në listën e trashëgimisë botërore, do të përmendet edhe rasti kur në Google Maps, në gjuhën shqipe, kishat serbe janë shënuar si shqiptare, gjë që ai e konsideron si një formë të ekspropriimit kulturor tendencioz, me të cilin po tentohet që pasuritë kulturore serbe të paraqiten si shqiptare.

Milashinoviq thekson në një deklaratë për Kosovo online se UNESCO nuk mund të kontrollojë hartat e Google-it, por se është detyrë e Serbisë që në situata të tilla, të cilat janë shumë të pakëndshme për të, të njoftojë organet kompetente të UNESCO, duke pasur parasysh se bëhet fjalë për pasuri që nuk janë vetëm në listën e trashëgimisë botërore, por edhe në listën e pasurive të rrezikuara.

„Ministri Selakoviq, në fjalimin e tij drejtuar zonjës Audrey Azoulay, e përmendi këtë segment të perfiditetit të luftës për t’i kthyer artefaktet tona kulturore në shqiptare – diçka që po ndodh prej vitesh,“ thotë ai.

Ai kujton edhe situatën kur manastiret mesjetare serbe në Kosovë e Metohi u regjistruan në listën e UNESCO (në vitet 2004 dhe 2006), kur, siç thotë ai, në mënyrë tërësisht të çuditshme, si përkufizim përfundimtar u shfaq formulimi “manastiret mesjetare në Kosovë”, edhe pse në procesin e nominimit kishte qenë „manastiret mesjetare serbe në Kosovë dhe Metohi“.

„Kjo ishte një tendencë nga ana e disa shteteve që donin në një mënyrë t’i ndihmonin Kosovës që edhe në këtë mënyrë të arrinte pavarësinë e plotë dhe që një ditë të aplikonte për t’u bërë anëtare e rregullt e UNESCO, gjë që ajo e tentoi në vitin 2015. Ne, me shumë përpjekje, arritëm ta ndryshonim tekstin e regjistrimit dhe që në përmbajtje, edhe pse jo në titull, të shkruhej se bëhej fjalë për manastire serbe në Kosovë,“ shpjegon Milashinoviq dhe shton se nuk bëhej fjalë për fakte, sepse ato janë të qarta, por për perfiditet dhe një formë të luftës speciale, ku përdoren edhe mundësitë më të vogla.

Ai e sheh shënimin e shenjtërive serbe si shqiptare në Google Maps si vetëm një nga presionet e shumta.

„Në pamje të parë kjo duket si një lloj ekspropriimi kulturor. Disa mund të thonë ‘nuk është gjë e madhe, ndoshta është një gabim’. Megjithatë, ne e dimë që është e qëllimshme, dhe e dimë që pas kësaj fshihet një politikë që synon të krijojë atmosferë në të cilën nuk ekzistojnë gjurmë serbe, e që nënkupton edhe mungesën e popullit serb në Kosovë, dhe në këtë mënyrë pavarësia bëhet plotësisht e detyrueshme për palën e tyre,“ thekson kryetari i Komisionit të Republikës së Serbisë për bashkëpunim me UNESCO.

Ajo që Serbia mund dhe duhet të bëjë, sipas tij, është të jetë e kujdesshme dhe vigjilente, duke mos lejuar asnjëherë humbjen e vëmendjes.

"Mendoj se e kemi bërë këtë deri më tani, veçanërisht në vitin 2015. Ne, një numër i konsiderueshëm vendesh mike dhe vendesh neutrale, ata që e shohin çështjen në mënyrë racionale, arritëm të na bindnin se bëhet fjalë për përdhosjen e vazhdueshme të aseteve kulturore që janë botërore, sepse janë në listë, por janë edhe në funksion sepse nuk janë disa muze, por kisha të gjalla, dhe në këtë mënyrë rrezikojnë njerëzit. Dhe fakti që UNESCO me këmbëngulje nuk i heq këto monumente kulturore nga lista e rrezikuar, edhe pse pati nisma të tilla nga ana e Prishtina, është provë se edhe UNESCO e kupton se çfarë përfaqëson në të vërtetë Kosova", është i bindur Milashinoviq.

Çdo vit, në takimin e Komitetit për Trashëgiminë Kulturore Botërore, Serbia informon me shkrim se cila është gjendja e manastireve të saj mesjetare në Kosovë dhe Metohi, dhe të gjithë ata që janë në Këshillin Ekzekutiv të UNESCO, sipas Milashinoviqit, dhe si e dinë se për çfarë bëhet fjalë, dhe informacioni më pas u shkon shteteve të tjera anëtare.

"Nga ana jonë, vëmendja duhet të jetë vazhdimisht vigjilente, dhe kjo do të thotë paralajmërim i publikut botëror dhe bashkëpunim me vendet mike", thekson bashkëbiseduesi ynë.