Surliq: Pasardhësin e Lajçakut do ta zgjedh Franca dhe Gjermania, Beogradi dhe Prishtina nuk do të pyetën për këtë

Stefan Surlić
Burim: Kosovo Online

Si i dërguar i posaçëm për dialogun ndërmjet Beogradit dhe Prishtinës, Borut Pahor do të jetë më i përshtatshëm për Prishtinën nëse merr atë post, sesa Miroslav Lajçak, duke pasur parasysh se ai vjen nga një vend që e njeh Kosovën, tha asistent profesor në Fakultetin e Shkencave Politike Stefan Surliq, duke theksuar se megjithatë, në thelb asgjë nuk do të ndryshonte në procesin e dialogut në favor të Serbisë nëse ndërmjetësi do të ishte nga një vend që nuk e njeh pavarësinë e Kosovës, pasi mandati i tyre përfshin zbatimin e politikës së shumicës së anëtarëve të BE-së, që ka për qëllim njohjen e Kosovës.

Surliq thekson se Pahor është prezantuar si kandidat ideal para së gjithash sepse e njeh mirë rajonin, gjuhën serbe dhe më herët ka shfaqur interes për marrëdhëniet mes Beogradit dhe Prishtinës.

"Ka disa arsye thelbësore pse Borut Pahor prezantohet si një kandidat ideal. Së pari, ai është dikush që e njeh mirë rajonin, që flet mirë gjuhën serbe dhe që përndryshe ka qenë i interesuar për temat e normalizimit të marrëdhënieve më parë gjatë takimeve zyrtare në Beograd. E dyta është interesante se politikanët sllovenë vazhdimin e karrierës së tyre politike e shohin pikërisht në ballafaqimin me Ballkanin, edhe pse theksojnë se pozicioni i politikës së jashtme të Sllovenisë është shumë më larg nga Ballkani Perëndimor”, tha Surliq për Kosovo online.

Fakti që Pahor vjen nga një vend që e ka njohur pavarësinë e Kosovës dhe që presidentja e Sllovenisë Natasha Pirc Musar ka vizituar së fundmi Kosovën dhe presidentën e Kosovës Vjosa Osmani, siç thekson Surliq, do të thotë se qëndrimi i tyre do të jetë në përputhje me qëndrimin e shumicës së anëtarëve të BE-së, dhe ky është një proces normalizimi i marrëdhënieve, sipas të cilit Serbia më në fund duhet të pajtohet me idenë e pavarësisë së Kosovës.

I pyetur nëse negociatorët nga Beogradi dhe Prishtina mund të ndikojnë apo lobojnë në ndonjë mënyrë për përzgjedhjen e ndërmjetësve në dialog, Surliq thotë se Gjermania dhe Franca ende e kanë fjalën kyçe në këtë çështje.

"Për momentin ata (Beogradi dhe Prishtina) nuk mund ta bëjnë këtë. Mendoj se Gjermania dhe Franca janë fjalët kyçe dhe se këto vende do të bien dakord se kush është në të vërtetë kandidati ideal. Ata kanë në mendje disa faktorë, mbi të gjitha këtë faktor që është dikush që është njohës i mirë i rajonit, i cili ka qenë i interesuar për këto tema më parë, por edhe dikush mbi të cilin Beogradi dhe Prishtina nuk mund të ndikojnë. Për këtë arsye, besoj se Beogradi dhe Prishtina nuk mund të propozojnë në mënyrë specifike një emër, por sigurisht vullneti në rastin e Prishtinës, Pahor është më i përshtatshëm se Lajçaku, para së gjithash, sepse ai vjen nga një vend që e ka njohur Kosovën, për dallim nga Lajçaku, i cili erdhi nga Sllovakia, që nuk e njohu pavarësinë e Kosovës”, tha Surliq.

Ai beson se nuk ka dallim të madh nëse ndërmjetësi në dialog është nga një vend që e njeh apo nuk e njeh Kosovën e pavarur.

“Merrni, për shembull, Giuseppe Borellin, i cili është në një pozitë shumë më të lartë, i cili vjen nga një vend që ka një qëndrim shumë të vendosur ndaj faktit se Kosova është pjesë integrale e Serbisë dhe se ai nuk sheh asnjë kompromis për këtë çështje, por që ai drejton një dialog për normalizimin e marrëdhënieve, që në fakt do të thotë kërkesë ndaj Serbisë që de facto të njohë Kosovën e pavarur, mandati i tyre është mandati i dhënë nga të gjitha vendet anëtare të BE-së, dhe vendet udhëheqëse, mbi të gjitha, Gjermania, pra atje Nuk do të ketë dallim të madh nëse ndërmjetësi i ri vjen nga një vend që është njohës apo jo”, ka theksuar Surliq.

Ai po ashtu ka kujtuar se raportuesja për Kosovën në Këshillin e Evropës, Dora Bakoyani, ka lobuar dhe ka dhënë raport pozitiv që Kosova të bëhet anëtare e Këshillit të Evropës, edhe pse vjen nga Greqia.

Besimet se politikanët që vijnë nga vendet që nuk e njohin Kosovën ndryshojnë rrënjësisht diçka në procesin e dialogut në favor të Serbisë, vlerëson Surliq, nuk janë të sakta.

“Ata e kanë në mendje karrierën e tyre diplomatike. Mandati që u është dhënë në radhë të parë nga vendet udhëheqëse dhe ata e njohin Kosovën e pavarur, nuk mund të presim ndonjë ndryshim thelbësor në politikën e vendeve udhëheqëse të BE-së, madje as ndërmjetësues në çështjen e dialogut“, tha Surliq.