Zhivkoviq: Reagimet ndaj Rezolutës për Jasenovcin ekspozuan hipokrizinë e interpretimit për Srebrenicën

Historiani Bogdan Zhivkoviq vlerëson se reagimet në rajon, por edhe brenda BE-së, ndaj Rezolutës malazeze për Jasenovcin, ekspozuan të gjithë hipokrizinë e interpretimit të miratimit të një dokumenti pothuajse të njëjtë për Srebrenicën në OKB.

“Qendrat rajonale të pushtetit e bindën publikun serb kur u miratua Rezoluta për Srebrenicën, se kjo rezolutë nuk nënkuptonte përgjegjësi kolektive. Dhe tani, kur u miratua Rezoluta për gjenocidin në Jasenovac, Dachau dhe Mauthausen, teksti i së cilës është shumë i ngjashëm me Rezolutën për Srebrenicën, ku thuhet se nuk ka faj kolektiv, tani kroatët e ndjejnë se janë kolektivisht fajtorë. Dhe kjo tregon se të gjitha ato arsyetime të Rezolutës për gjenocidin në Srebrenicë ishin hipokrite. Prandaj, rezolutat e këtij lloji vërtet nënkuptojnë fajin kolektiv”, thotë Zhivkoviq për Kosovo online.

Ai shpjegon se rëndësia e dytë kyçe, rajonale e rezolutës malazeze është se ajo shkatërron "Historinë e serbëve si kriminelë ekskluzivë në Ballkan".

"Mendoj se kjo rezolutë ka rëndësi në nivel rajonal, sepse e rrënon historinë e serbëve si kriminelë ekskluzivë në të gjitha pjesët traumatike të së kaluarës ballkanike, por më tepër flet për faktin se serbët ishin viktima, se serbët dikur ishin shumë viktima më të mëdha se sa popujt të tjerë. Dhe në këtë drejtim, mendoj se është shumë frytdhënëse dhe se në një farë mënyre ekspozon dhe çmitizon gjithçka që mund të dëgjonim një muaj më parë për votimin në Kombet e Bashkuara”, thekson Zhivkoviq.

Ai shton se rezoluta për Jasenovcin është rezultat i tregtisë politike brenda Malit të Zi.

“Rezoluta për gjenocidin në Jasenovc, Dachau dhe Mathausen u krijua në një kontekst specifik politik të përditshëm. Është një përgjigje ndaj vendimit të Malit të Zi për të votuar për Rezolutën për gjenocidin e Srebrenicës në OKB. Meqenëse qeveria e Milojko Spajiqit varet nga partitë serbe, por edhe nga serbët në Mal të Zi, Spajiq ndjeu nevojën që në njëfarë mënyre t'u bënte një kundërkoncesion serbëve në Mal të Zi duke votuar për këtë rezolutë, për të mbuluar faktin se ai votoi për Rezolutën për Gjenocidi në Srebrenicë. Në këtë kuptim, mund të thuhet se është tregti e zakonshme politike. Dhe në një farë mënyre ajo është. Është përpjekja e Spajiqit për t'i pajtuar këto aspirata kontradiktore. Nga njëra anë nevoja për të marrë mbështetjen e SHBA-së dhe nga ana tjetër nevoja për të pasur mbështetjen e serbëve në Mal të Zi, nga të cilët varet qeveria e tij. Edhe pse kjo është, në një farë mënyre, një tregti politike e përditshme, nuk do ta minimizoja rëndësinë e saj”, thotë Zhivkoviq.

Ai vlerëson se miratimi i një dokumenti të tillë është një ndryshim në politikën shumë dekadash të Malit të Zi, që tregon se serbët kanë marrë një peshë të caktuar politike në këtë vend.

Vota, shton ai, mund të interpretohet edhe si sukses i politikës së Andrija Mandiqit që serbët në Mal të Zi të marrin pjesë në qeveri.

"Kjo do të thotë shumë kompromise të dhimbshme, siç është Rezoluta e Srebrnicës, por do të thotë se në një farë mënyre zëri i serbëve mund të dëgjohet në rajon dhe në Mal të Zi. Në këtë drejtim, natyrisht, shtrirja e kësaj rezolute varet nga sa kohë do të jenë serbët në pushtet. Nëse një ditë serbët nuk do të jenë në pushtet në Mal të Zi, kjo rezolutë do të harrohet. Por përderisa ata janë në pushtet, do të thotë se në një farë mënyre do të flasin për vuajtjet serbe në Mal të Zi dhe se miti negativ për serbët si fajtorët e vetëm për të gjithë luftën dhe historinë tragjike të Ballkanit do të zhbëhet”, beson Zhivkoviq.

I pyetur nëse rezoluta do të çojë në ndarje të reja në Ballkanin Perëndimor, historiani thotë se “rajoni ndahet gjithmonë kur shkatërrohet ekuilibri i vendosur”.

“Kur dikush përpiqet ta shkatërrojë atë narrativë, sigurisht, kur shkatërrohet status quo-ja në rajon, kur serbët në njëfarë mënyre ngrenë kokën dhe flasin për interesat dhe të drejtat kombëtare serbe, ai ekuilibër shkatërrohet”, thekson Zhivkoviq.

Ai është gjithashtu i bindur se reagimet e mëtejshme të Kroacisë do të varen vetëm nga vendimet brenda BE-së.

“Kroacia e vetme nuk do të jetë në gjendje të bëjë më shumë pa një mbështetje më të gjerë. Sigurisht, në afat të shkurtër, kjo do të ndikojë negativisht në marrëdhëniet ndërmjet Kroacisë dhe Malit të Zi, por do të shohim në terma afatgjatë se sa do të ketë sukses Kroacia. Prandaj, kapitali i saj kryesor shantazhues në marrëdhëniet me Malin e Zi është ajo rrugë evropiane. Unë me të vërtetë dyshoj se nëse në Bruksel ekziston vullneti për të pranuar Malin e Zi në BE, Kroacia do të mund ta bllokojë atë, kështu që nuk do ta dramatizoja rëndësinë e kësaj rezolute në marrëdhëniet ndërmjet Kroacisë dhe Malit të Zi”, përfundon Zhivkoviq.