Brajshori: Divorcet në Kosovë po bëhen gjithnjë e më të zakonshme, arsyet janë një kombinim faktorësh të shumtë

Sociologu Jeton Brajshori vlerësoi se divorcet në Kosovë po bëhen gjithnjë e më të zakonshme dhe se ato nuk mund të shpjegohen vetëm me një shkak, por se është një kombinim faktorësh ekonomikë, socialë dhe emocionalë që së bashku ndikojnë në stabilitetin e familjes.

Brajshori për Kosovo online deklaron se nga një aspekt ekonomik, papunësia, të ardhurat e ulëta, pasiguria në punë dhe presionet financiare shpesh shkaktojnë konflikte midis partnerëve.

"Shumë çifte të reja të martuara përballen me problemet e sigurimit të kushteve themelore të jetesës, gjë që vë një barrë shtesë në marrëdhëniet martesore. Faktorët socialë gjithashtu luajnë një rol të rëndësishëm. Kosova po kalon nëpër një proces modernizimi dhe ndryshimesh në vlerat tradicionale familjare. Sot, gratë kanë një nivel më të lartë arsimimi, pavarësi më të madhe ekonomike dhe janë më të gatshme të largohen nga një martesë në të cilën ka dhunë, abuzim psikologjik ose pakënaqësi afatgjatë. Në të njëjtën kohë, pritjet e partnerëve nga martesa kanë ndryshuar - respekti i ndërsjellë, barazia dhe mbështetja emocionale kërkohen më shumë", tha Brajshori.

Ai shton se arsyet emocionale janë shpesh arsyeja e menjëhershme për divorc.

"Mungesa e komunikimit, humbja e besimit, pabesia, xhelozia, dhuna në familje dhe konfliktet afatgjata kontribuojnë në prishjen e marrëdhënieve martesore. Prandaj, divorci është më shpesh rezultat i bashkëveprimit të faktorëve ekonomikë, socialë dhe emocionalë, dhe jo rezultat i vetëm një problemi", shpjegon bashkëbiseduesi ynë.

Kur bëhet fjalë për problemet pas divorcit, ato janë të shumta dhe prekin ish-bashkëshortët, si dhe fëmijët.

"Një nga problemet më të zakonshme në Kosovë është mospagesa e alimentacionit. Kur njëri prind nuk e përmbush detyrimin e tij ligjor, prindi tjetër - zakonisht nëna - lihet të mbajë barrën financiare të rritjes së fëmijëve i vetëm. Kjo mund të çojë në varfëri, përjashtim social dhe mundësi të kufizuara për edukimin dhe zhvillimin e fëmijëve. Një problem tjetër serioz është prishja e marrëdhënies midis fëmijëve dhe prindërve që nuk jetojnë me ta. Nëse prindërit i përdorin fëmijët si mjet për konflikt të ndërsjellë ose i ekspozojnë ata ndaj konflikteve, pasojat mund të jenë afatgjata. Fëmijët shpesh zhvillojnë ndjenja pasigurie, ankthi, trishtimi e kështu me radhë, madje edhe probleme me të nxënit dhe socializimin", thotë Brajshori.

Siç thekson ai, divorci ndryshon edhe dinamikën familjare.

"Anëtarët e familjes duhet të përshtaten me rrethanat e reja të jetës, ndryshimet në përgjegjësitë e përditshme dhe rolet e reja të prindërve. Në disa raste, familja e zgjeruar largohet ose ka konflikte shtesë mbi kujdestarinë dhe ndarjen e pronës. Është e rëndësishme të theksohet se divorci në vetvete nuk është gjithmonë opsioni më i dëmshëm. Në familjet ku ka dhunë ose konflikte të vazhdueshme, divorci mund të përfaqësojë mbrojtje për fëmijët dhe të ofrojë një mjedis më të shëndetshëm për zhvillimin e tyre. Sfida kryesore nuk është vetëm divorci, por mënyra se si prindërit vazhdojnë të bashkëpunojnë pas tij dhe sa me sukses i vendosin interesat e fëmijës para mosmarrëveshjeve të ndërsjella", përfundon Brajshori.