Duke vendosur kushte për BKS, Kurti blen kohë, Uashingtoni nuk ka më durim, por as Berlini

Aljbin Kurti
Burim: Kosovo Online

Pas mesazhit të Uashingtonit - se BKS do të formohet me ose pa të, kryeministri i Kosovës Albin Kurti filloi të "blejë kohë" duke vendosur kushte që ai e di se janë të papranueshme jo vetëm për Serbinë, por edhe për komunitetin ndërkombëtar, konsiderojnë bashkëbiseduesit të Kosovo Online. Sinjalet e këqija për Kurtin nuk vijnë vetëm nga Uashingtoni, por për herë të parë edhe nga Berlini.

Domethënë, Kurtit iu tha edhe nga ambasada gjermane në Prishtinë se “nuk duhet të vendosen parakushte” për BKS.

“Një qasje konstruktive është urgjente duke pasur parasysh situatën e brishtë të sigurisë në veri të Kosovës dhe nuk duhet të vendosen parakushte”, tha zëdhënësi Sebastian Llojshner për Express.

Kryetari i Këshillit për Politika Strategjike dhe ish-ministri i Mbrojtjes i Serbisë, Dragan Shutanovac, ka thënë për Kosovo Online se “pas reagimeve të fundit që kanë ardhur nga Brukseli dhe Uashingtoni, Kurti e kuptoi se ideja e tij për të ngritur tensione dhe për të shkaktuar konflikt nuk mori mbështetje, por shkaktoi pakënaqësi të fortë”.

“Përpjekjet e vazhdueshme për të paraqitet si Zellenski ballkanik, dhe Serbia si Rusia perandorake, duke refuzuar marrëveshjen për targa... para së gjithash dëmtoi interesat e qytetarëve të Kosovës sepse vuri në pikëpyetje marrëdhëniet e sponsorëve kryesorë ndaj Prishtinës. Tani ai po përpiqet të bëjë një manovër në të cilën gjoja pranon planin franko-gjerman, i cili ndërkohë është bërë plan i BE-së, por prapëseprapë do të anashkalojë obligimet që Prishtina ka marrë në marrëveshjen e Brukselit, e cila është ratifikuar nga Kuvendi i Kosovës”, thotë Shutanovac.

Dejan S. Miletiq nga Qendra për Studime të Globalizimit thotë për Kosovo Online se "Kurti dhe kushtëzimi i tij hasin me jehonë negative jo në Serbi, por mbi të gjitha në BE dhe SHBA, dhe në këtë kuptim ajo që po bëjnë është futja e gishtit në sy të bashkësisë ndërkombëtare" dhe për Kosovo online analizon gjashtë kushte të vendosura nga kryeministri i Kosovës.

“Të jemi të qartë, BKS dhe Marrëveshja e Brukselit kanë kaluar në parlamentin e Prishtinës dhe kjo nuk mund të jetë objekt i bisedimeve të mëvonshme. E gjithë kjo është negociuar dhe rënë dakord në 2013 dhe 2015, dhe asnjë kushtetutë nuk mund të jetë pengesë. BKS do të ketë nivelin e autoritetit që është rënë dakord në vitin 2015 përmes 22 pikave shumë precize. Si do të quhet zyrtarisht është çështje tjetër, kompetencat janë të gjera dhe shumë e rëndësishme për mbijetesën e popullit serb dhe sigurinë”, thotë Miletiq.

Lidhur me kërkesën e Kurtit për reciprocitet, Miletiq thekson se “Serbia kujdeset shumë për pakicat e tyre dhe ata nuk kërcënohen, dhe në anën tjetër, në Kosovë dhe Metohi keni kërcënime të vazhdueshme ndaj lirive dhe të drejtave, praktikisht një aparteid dhe Kosova nuk mund të kërkojë reciprocitet, sepse nuk është shtet dhe statusi i saj ndërkombëtar është i rregulluar me Rezolutën 1244”.

“Në Kosovë nuk ka institucione ilegale të Serbisë, gjithçka është në interes të popullit serb, mbështetje për njerëzit në terren të cilët drejtpërdrejt kërcënohen, kontrollohen, arrestohen, gjykohen pa asnjë kontroll. E them këtë sepse çdo nivel i mbështetjes që jep marrëveshja e Brukselit është i ligjshëm. Duke folur për armë apo institucione paralele, është e vështirë të pritet që nëse dikush është i armatosur, ai është populli shqiptar. Dhe, natyrisht, BKS nuk mund të jetë pjesë e marrëveshjes përfundimtare dhe të zbatohet pas njohjes reciproke, sepse kjo është absolutisht e papranueshme dhe nuk ka diskutim”.

Shutanovaci thekson se,sipas vlerësimit të tij, "ne po hyjmë në një kohë të turbulencave të përtëritura, që mund të përfundojë në disa mënyra, që nga dorëheqja e Kurtit dhe rënia e qeverisë me idenë për të blerë një kohë të caktuar, deri në përpjekjet për të shkaktuar paqëndrueshmëri të reja që synojnë rritjen e mëtejshme të tensioneve.

“Megjithatë, këtë herë mesazhe të qarta po vijnë nga Uashingtoni si dhe nga Brukseli dhe qendrat e tjera të fuqisë së vendeve të BE-së, formimi i BKS është një detyrim që duhet përmbushur dhe të krijohet përshtypja jo vetëm se ka unitet në kërkesë por edhe në pasojat e mundshme për vetë Kurtin. Duke pasur parasysh që bisedimet janë planifikuar në Bruksel në një periudhë shumë të shkurtër kohore, atëherë gjërat do të jenë shumë më të qarta. Personalisht nuk mendoj se Kurti ka në plan të pranojë kërkesën për formimin e BKS-së, kështu që, edhe pse e pranon në parim, do ta mohojë plotësisht propozimin e BE-së, gjë që do ta komplikojë edhe më shumë pozitën e Prishtinës.
Nga ana tjetër, Serbia duhet të imponojë më shumë tema në negociata, si garanci për pozitën e kishave, manastireve dhe pasurive kulturore dhe historike, kthimin e pronës së konfiskuar ilegalisht, sigurinë e përhershme, veçanërisht për serbët që jetojnë në jug të Ibrit... Siç qëndrojnë gjërat, edhe pse duket se po ecim me shpejtësi drejt zgjidhjes, megjithatë mendoj se jemi shumë larg atij momenti, dhe se Kurti aktualisht është frenuesi më i madh”.