Kurti vazhdon politikën e Lidhjes së Prizrenit dhe “Shqipërisë së Madhe”: A janë shqiptarët në Kosovë të gatshëm të hyjnë në konflikte të reja për shkak të kësaj ideje?

Vetëm një flamur - shqiptar, ishte një dekorim krejtësisht logjik në skenë nga i cili lideri i Vetëvendosjes dhe kryeministri i Kosovës Albin Kurti së fundi, në mbledhjen e Këshillit të Përgjithshëm të lëvizjes së tij, dërgoi mesazhe: “Qëllimi ynë përcaktohet nga projekti i papërfunduar i Lidhjes së Prizrenit”, “Nuk harrojmë rëndësinë e historisë dhe bashkimit”.

Asgjë e papritur nga një politikan i cili para se të vinte në pushtet tha se bashkimi i Kosovës dhe Shqipërisë ishte një nga qëllimet e tij kryesore dhe i cili si kryeministër deklaroi se do të votonte për bashkimin me Shqipërinë në një referendum në të ardhmen.

Sipas anketave, shumica e qytetarëve të Kosovës janë të një humori të ngjashëm. Gjegjësisht, sipas humultimit të “UBO Consulting” nga Prishtina, rezultatet e së cilës janë publikuar në dhjetor të vitit të kaluar, 60.3 për qind e qytetarëve të Kosovës do të votonin për bashkimin e Kosovës dhe Shqipërisë nëse do të mbahej referendum.

Megjitjatë, a janë shqiptarët në Kosovë të gatshëm të hyjnë në konflikte të reja për shkak të kësaj ideje?

Srgjan Graovac nga Qendra për Stabilitet Social thotë për Kosovo online se Albin Kurti është i gatshëm të sakrifikojë veten, shqiptarët dhe serbët për idetë e Lidhjes së Prizrenit dhe beson se shumica e shqiptarëve në Kosovë janë të gatshëm të luftojnë për atë që dëshiron Kurti.

“Shqiptarët patën një zgjim të vonë kombëtar dhe tani janë në fazën ku ishin kombet e tjera ballkanike në shekullin e 19-të dhe në fillim të shekullit të 20-të. Prandaj mendoj se shumica e shqiptarëve në Kosovë janë të gatshëm të luftojnë për atë që dëshiron Kurti. Në fund të fundit, ata e dinë shumë mirë se kush është Albin Kurti dhe cila është politika e tij dhe e mbështesin atë, që do të thotë se nuk kanë asgjë kundër ideve të tilla. Shoqëria shqiptare në Kosovë është e radikalizuar dhe nuk duhet të ketë fare dilema”, thotë Graovac.

Bashkëbiseduesi ynë thekson se deklaratat e Kurtit për Lidhjen e Prizrenit në fakt janë mesazh për komunitetin ndërkombëtar, serb dhe shqiptarë, se ai në thelb nuk është i interesuar për një Kosovë të pavarur.

“Kjo është deklarata e dikujt që është në krye të institucioneve në Prishtinë dhe që ka mbështetjen më të madhe në elektoratin shqiptar në Kosovë e Metohi. Kur i referohet Lidhjes së Prizrenit dhe thotë se ata duhet të jenë pasardhës të saj, ai po i dërgon një mesazh komunitetit ndërkombëtar, serbëve dhe shqiptarëve se ai në thelb nuk është i interesuar për një Kosovë të pavarur. Atij i intereson vetëm krijimi i “Shqipërisë së Madhe”, që e kemi thënë që në fillim kur flasim për Kurtin, ai është nacionalist i Shqipërisë së Madhe. Për idetë e Lidhjes së Prizrenit është gati të sakrifikojë veten, shqiptarët dhe serbët. Asnjë sakrificë nuk do ta kufizonte atë në arritjen e këtij qëllimi, dhe nuk e kam fjalën për sakrificën politike, por edhe për sakrificat njerëzore, sepse ai tregoi se nuk është shumë i interesuar për jetën e serbëve apo shqiptarëve. Ai nuk e fsheh se qëndron për një “Shqipëri të madhe” dhe këtë mesazh ia dërgon edhe komunitetit ndërkombëtar”, vlerëson Graovac.

Sa i përket asaj se sa seriozisht e merr bashkësia ndërkombëtare, veçanërisht perëndimi atë që thotë Kurti, Graovac thotë se po e marrin atë “gjithnjë e më seriozisht”.

“Dhe është e qartë për ta se ai nuk është shumë i prirur t'i dëgjojë me çdo kusht dhe të përmbushë çdo porosi të tyre pa diskutim, pra nga kjo mund të konkludojnë se ai nuk është i gatshëm të tërhiqet edhe për këtë çështje, sepse ky është një njeri që është gati të sakrifikojë veten për një ide. Në këtë mënyrë ai dëshiron të aktualizojë në sytë e publikut idenë e një “Shqipërie të madhe” si diçka që nuk duhet refuzuar apriori dhe duhet menduar. Ai dërgon një mesazh: Mendoni për këtë, dhe kjo mund të jetë një opsion," beson Graovac.

Me rastin e 145 vjetorit të themelimit të Lidhjes së Prizrenit, Kurti tha se liderët aktualë të shqiptarëve duhet të ndjekin filozofinë e Lidhjes së Prizrenit.

“Qëllimi ynë përcaktohet nga projekti i papërfunduar i Lidhjes së Prizrenit dhe busulla jonë është një mendim politik që shkon nga Sami Frashëri te Fan Noli, motrat Qiriazi e deri te Ukshin Hoti”, tha Kurti në seancën e Këshillit të Përgjithshëm të Lëvizjes Vetëvendosje.

Duke folur për Lidhjen e Prizrenit, kryetari i Klubit Progresiv Serb dhe historiani Çedomir Antiq thotë për Kosovo online se Lidhja e Arbanasve në Prizren ishte përgjigja e bejgavatit konservator ndaj shembjes së Perandorisë Osmane.

“Atëherë donin t’i ruanin vilajetet ku jetonte bota arbane dhe të mbeteshin nën Perandorinë Osmane dhe këtë e donin në vitin 1912, ndaj kur Albin Kurti i referohet Frashërit, i referohet një pakice. Në atë kohë shqiptarët nuk kishin as një gjuhë të përbashkët. Ata tani kanë nevojë për Perandorinë Osmane dhe Austro-Hungarinë për të arritur atë që ai dëshiron”, thotë Antiq dhe shton se liga nuk krijoi një “Shqipëri të madhe” dhe se ata nuk patën as një moment të “Shqipërisë së madhe”.

Ai kujton se u mundën bashkë me Perandorinë Osmane dhe se nuk ia dolën mbanë me atë që donin.

“Vetëm më vonë, në fund të shekullit të 19-të, Austro-Hungaria arriti të krijojë një komb modern shqiptar si të tillë. Atë që Vuk Stefanoviq Karaxhiq, Dositej Obradoviq ua bënë serbëve, ua bënë në Vjenë në fund të shekullit të 19-të. Ata mbetën të tillë - një gur në dorën e dikujt tjetër. Fatkeqësisht, shqiptarët me mendje të lirë dhe shqiptarët modernë nuk kanë pasur kurrë mundësi të thonë atë që mendojnë”, thotë Antiq.

Ai shton se problemi i madh është se, siç thotë ai, shqiptarët bojkotuan arsimin, i cili ishte në një nivel të paparë në Evropë.

“Në vend që të luftojnë me ne për një Serbi demokratike, ata zgjodhën të zëvendësojnë një arsim tashmë provincial dhe të mbyllur, konservator me një arsim ilegal dhe kështu kemi njerëz që nuk dinë asgjë dhe që janë të dehur nga shovinizmi si Kurti. Tani vijmë tek ajo – si ka mundësi që një person të tillë të zgjedhin fuqitë e mëdha, para së gjithash SHBA dhe pjesë e BE-së”, thotë Antiq.

Për konfliktet e mundshme për hir të realizimit të ideve të Lidhjes së Prizrenit, Antiq thotë se nuk beson në konflikte, sidomos kur merret parasysh fakti se Serbia për momentin nuk ka interes për konflikte, por vë në dukje gjithashtu se konfliktet nuk do të kishin ndodhur as në vitet 1990 nëse Shtetet e Bashkuara të Amerikës nuk do ta kishin dashur atë.