KUSH është KUSH – Dimal Basha: Amerikan në Kuvendin e Kosovës, kundër BKS-së dhe për aksionet në veri

Deputeti i Lëvizjes Vetëvendosje, Dimal Basha, u zgjodh kryetar i Kuvendit të Kosovës në vazhdimin e 58-të të seancës konstituive me 73 vota për, ndërsa kundër ishin 30 deputetë dhe tre abstenuan. Basha, i cili posedon edhe shtetësi amerikane, është i njohur për qëndrimet e tij kundër formimit të Bashkësisë së Komunave me Shumicë Serbe (BKS) dhe mbështetjen e aksioneve të Qeverisë në veri të Kosovës, por edhe për kritikat ndaj KFOR-it dhe Bashkimit Evropian.

Basha ka qenë tre herë deputet i Kuvendit të Kosovës, anëtar i disa komisioneve parlamentare, përfshirë Komisionin për Politikë të Jashtme, Komisionin për Legjislacion, Komisionin për Mbikëqyrjen e AKI-së dhe Komisionin për Stabilizim-Asociim. Ish-deputeti dhe analisti Afrim Kasolli vlerësoi se ndoshta as Vetëvendosje nuk ka dashur që Basha të zgjidhet, por ai ka luajtur me sukses një lojë politike.

Deputeti i Lidhjes Demokratike të Kosovës, Arben Gashi, një ditë më parë deklaroi se do t’ia japë votën Bashës pasi „vetë e kishte kërkuar“, duke theksuar se nuk ka një të kaluar që do ta pengonte të kryejë punën si deputet.

„Ai është një djalë simpatik dhe mendoj se duhet të mendojë pak më larg se kaq. Nuk është shumë polarizues dhe ka disa deklarata të forta që e tejkalojnë arsyen, por në përgjithësi nuk ka një të kaluar që e pengon të kryejë punën“, tha Gashi.

Kundërshton BKS-në

Gjatë karrierës së tij, Basha është shprehur hapur për çështje kyçe si formimi i Bashkësisë së Komunave Serbe. Ai konsideron se themelimi i BKS-së do të ishte hyrje drejt ndarjes së Kosovës, duke theksuar se Qeveria e Kosovës nuk mund të ndërmarrë hapa derisa Serbia „nuk lëviz aspak“.

Në gusht 2022, ai siguroi opinionin publik se politika e jashtme e Kosovës është ndryshuar dhe se nuk do të ketë formim të BKS-së, ndërsa në nëntor të vitit të kaluar tha se Qeveria e Kosovës nuk ka mjaft njerëz për të hartuar statutin e BKS-së.

Kërkoi që FSK ta „zgjidhë veriun“

Basha ka mbështetur gjithashtu aksionet e Albin Kurtit në veri të Kosovës duke thënë se ato janë të drejtuara për të luftuar krimin dhe për të mbrojtur shtetin.

Ai ka kritikuar edhe KFOR-in, sepse, siç tha, „nuk duan të përballen me problemet në veri“. Sipas tij, nëse KFOR nuk dëshiron konflikte, duhet t’ia japë mandatin FSK-së. Ai shtoi se FSK-ja „do ta zgjidhte më shpejt problemin në veri sesa KFOR-i“.

„Nëse KFOR nuk dëshiron të përballet, le t’ia japë mandatin FSK-së dhe ta ndihmojë policinë. Ne do ta bënim më shpejt me FSK-në dhe policinë sesa po e bën KFOR-i. Kemi mjaftueshëm polici, kemi mjaftueshëm baza, kemi mjaftueshëm municion për t’i vrarë pothuajse të gjithë kriminelët, policia mund të qëllojë mbi të gjithë kriminelët“, tha Basha.

Në fjalimin e tij pas zgjedhjes si kryetar i Kuvendit, Basha i bëri thirrje Serbisë, për të cilën tha se ka „pretendime mbi territorin e vendit të tyre“, që ta njohë Kosovën.

Kritikat ndaj BE-së

Sa i përket marrëdhënieve ndërkombëtare, Basha ka bërë të qartë se SHBA-ja dhe Mbretëria e Bashkuar janë miqtë e vërtetë të Kosovës, ndërsa Bashkimi Evropian, sipas tij, nuk ka qenë i drejtë.

„Për mua Shtetet e Bashkuara të Amerikës, Mbretëria e Bashkuar dhe Bashkimi Evropian janë miq të ndryshëm. BE-ja ka qenë hipokrite ndaj Kosovës sepse nuk ekziston asnjë arsye e vetme që Kosova, e cila zbaton rendin dhe paqen dhe është vendi më demokratik në rajon, të ndëshkohet duke mos u anëtarësuar në Këshillin e Evropës“, tha Basha.

E quajti Grenellin shërbëtor të Trumpit

Edhe pse publikisht ka mbështetur SHBA-të, Basha ka qenë kundërshtar i administratës së parë të Trumpit. Në një intervistë ai deklaroi se Riçard Grenell, atëherë i dërguari special i presidentit amerikan Donald Trump për dialogun Kosovë–Serbi, nuk përfaqëson vlerat amerikane.

„Grenellit i duhej një marrëveshje e shpejtë, sepse është shërbëtor i Trumpit. Mendoj se ai nuk përfaqëson vlerat e Amerikës, sepse Trump flet për reciprocitet dhe barazi të qytetarëve“, tha Basha.

Më pas shtoi se Grenell përfaqëson Trumpin, e jo vlerat amerikane.

„Trump ka interes të fitojë në zgjedhjet në Amerikë, ndërsa unë nuk dua të bëhem viktimë e zgjedhjeve në Amerikë. Grenell dëshiron t’i dërgojë një trofe Trumpit që ai të fitojë në zgjedhje, sepse politika e tij e jashtme ka dështuar“, theksoi Basha.

Arsimi dhe karriera profesionale

Dimalj Basha ka lindur më 12 tetor 1979 në Prishtinë dhe aktualisht jeton në Ferizaj. Ai ka marrë edhe shtetësinë amerikane pasi më 2007 ishte shpërngulur në SHBA. Atje ka diplomuar për drejtësi penale në një kolegj në Nju Jork, ndërsa studimet master për marrëdhënie ndërkombëtare, me fokus në konflikt dhe siguri, i ka përfunduar në Universitetin „New School“.

Profesionalisht ka punuar në zyrën e ish-kongresmenit Eliot Engel dhe si analist i të dhënave cilësore në Gjykatën Federale të SHBA-së. Një pjesë të karrierës e ka kaluar edhe në pozita menaxheriale në Mbretërinë e Bashkuar dhe SHBA.