Dita e Përkujtimit: Gjithnjë e më shumë monumente dhe gurë varresh janë shkatërruar në varrezat në Mitrovicën e Jugut

Groblje u Južnoj Mitrovici
Burim: Kosovo Online

Qytetarët e Mitrovicës së Veriut sot kanë vizituar varrezat në Mitrovicën e Jugut për Ditën e Përkujtimit dhe kanë konstatuar një skenë që çdo vit po përkeqësohet - ka gjithnjë e më shumë monumente, gurë varresh dhe varreza të shkatërruara.

Ndonëse prej më shumë se dy dekadash kanë gjetur monumente të shkatërruara dhe të përdhosura dhe varreza të të dashurve të tyre, qytetarët thonë gjithashtu se çdo vit vandalët vazhdojnë të shkatërrojnë varrezat gjithnjë e më shumë për të treguar edhe një herë urrejtjen e tyre ndaj çdo gjëje serbe.

Jerej Nenad Stojanoviq thotë se çdo vit besimtarët vijnë për të nderuar të afërmit, miqtë dhe bashkëqytetarët e tyre të ndjerë.

“Çdo vit, këtu në pjesën jugore, sipas zakonit, njerëzit vijnë për të vizituar të parët e tyre dhe i luten Zotit për prehjen e shpirtit të tyre. Kjo varrezë mbeti në pjesën jugore ku nuk ka më serbë, një pjesë e madhe u shkatërrua, përmendoret u rrënuan, por ne kemi dëshirë të vijmë këtu gjatë gjithë kohës dhe t'i vizitojmë varret tona. Nuk do ta harrojmë. Zoti do të lejojë që të gjithë njerëzit të mund të vijnë dhe të vizitojnë varrezat e të dashurve të tyre," tha Stojanoviq.

Një nga banorët e vjetër të Mitrovicës thotë se kjo është një pasqyrë e vërtetë e sjelljes së vandalëve.

"Është e trishtueshme. Gjithçka është shkatërruar dhe po shkatërrohet më shumë. Serbët nuk po i shkatërrojnë varrezat myslimane në pjesën veriore. Çdo vit, sa herë që vijmë, gjithmonë gjejmë më shumë monumente të shkatërruara," thotë ai.

Këtë, thotë ai, mund ta bëjnë vetëm ata që nuk janë njerëz.

“Ata i bezdisin edhe të gjallët edhe të vdekurit, duan të dëbojnë edhe të gjallët edhe të vdekurit nga Kosova e Metohia edhe pse ky është shtet serb, ortodoks dhe kishtar. Ju shikoni varrezat, sjelljen e tyre. Çdo gjë që është serbe duhet të shkatërrohet”, tha ai.

Me vite të tëra shkatërrimi të gurëve të varreve dhe monumenteve, njerëzit filluan të humbnin shpresën se varrezat do të restauroheshin.

“Nuk besoj se do të rindërtohen varrezat. Njerëz të komunës janë të angazhuar për pastrimin e varrezave, por megjithatë ato mbeten të papastra dhe shumë varre mbeten të spërkatura me shkurre. Këtu janë varrosur të afërmit e nënës sime. Unë do të vij këtu t'i bëj nderimet e mia sa të jem gjallë”, tha një grua nga Mitrovica.

Serbët ende kanë frikë se ky nuk është fundi i përdhosjes së varreve.

“Kam frikë se do të bëjnë si në kishë dhe se kjo varrezë do të përfundojë si shumë të tjera në jug të Kosovës dhe Metohisë. Unë nuk besoj në rindërtim, kemi shkruar shumë herë, por asgjë nuk ka ndodhur", na tregon një grua nga Mitrovica teksa ndez qirinj për prehjen e shpirtrave të më të dashurve të saj.

Pamja e trishtuar e njerëzve që përpiqen të ngrenë vetë pllakat e mermerit në mënyrë që të shihen emrat e atyre që pushojnë dhe heshtja - kjo është ajo që shihni pothuajse në çdo varr.

Ata përpiqen të pastrojnë letrat e zbehura vetëm me duart e tyre dhe pyesin vazhdimisht se kush mund ta kishte bërë këtë dhe nëse do të mund ta gjejnë varrin e të ndjerit që kërkojnë herën tjetër që të vijnë.

“Trishtim, çfarë të them tjetër, një njeri normal nuk do ta bëjë këtë... Nuk u prek asnjë monument në varrezat shqiptare në pjesën veriore. Dyshoj se dikush do ta rikthejë këtë në një të ardhme të parashikueshme”, tha një banor i Mitrovicës, i cili ka më shumë se 10 anëtarë të familjes të varrosur në varrezat në pjesën jugore.