Pashiq: Ndryshimet e Ligjit për Dhomat e Specializuara nuk kanë efekt juridik mbi proceset në Hagë

Dragan Pašić
Burim: Kosovo Online

Avokati Dragan Pashiq deklaroi se ndryshimet e Ligjit për Dhomat e Specializuara, të cilat dje u miratuan në lexim të parë në Kuvendin e Kosovës, edhe nëse hyjnë në fuqi pas leximit të dytë, nuk mund të prodhojnë asnjë efekt juridik mbi proceset gjyqësore në Hagë.

„Ndryshimet dhe plotësimet e ligjit janë miratuar në parim dhe është zhvilluar leximi i parë, ndërsa pason leximi i dytë, kur diskutohet për hollësitë, për secilin nen veçmas, por afati ndërmjet leximit të parë dhe të dytë është të paktën 72 orë. Ka pak gjasa që këto ndryshime dhe plotësime të ligjit të miratohen dhe të marrin formën e ligjit. Megjithatë, edhe nëse kjo ndodh, atëherë do të ishte dhunë juridike. Miratimi i këtyre ndryshimeve dhe plotësimeve të ligjit nuk do të prodhonte asnjë efekt ndaj institucioneve që ndodhen në Hagë“, tha Pashiq për Kosovo online.

Ai shpjegoi se ndryshimet e Ligjit për Dhomat e Specializuara nuk mund të ndikojnë as në ndonjë nga proceset gjyqësore aktuale që zhvillohen në këtë gjykatë në Hagë.

„Asnjë ndryshim dhe plotësim i ligjit nuk mund të ndikojë në një gjykatë hibride tashmë të themeluar, një gjykatë hibride ndërkombëtare. Them hibride, sepse ajo është themeluar në Hagë, ndërsa formalisht përbën pjesë të sistemit gjyqësor të Kosovës. Vetëm kur Këshilli i Evropës të japë pëlqimin dhe të paraqesë raportin se puna e kësaj gjykate, përkatësisht e këtyre Dhomave të Specializuara, ka përfunduar, atëherë mund të vijë edhe deri te shfuqizimi i institucioneve gjyqësore që janë zhvendosur në Hagë. Deri atëherë, çdo veprim i njëanshëm i institucioneve të Kosovës, autoriteteve kosovare, politikanëve kosovarë dhe Kuvendit të të ashtuquajturës Kosovë nuk do të prodhojë asnjë efekt. Ai do të ketë përdorim vetëm për opinionin e brendshëm dhe përbën presion politik, e jo procedurë juridike“, tha Pashiq.

Lidhur me këtë, ai rikujtoi se baza për themelimin e këtyre institucioneve gjendet në traktatet dhe marrëveshjet ndërkombëtare ndërmjet Bashkimit Evropian dhe Kosovës.

„Prandaj, miratimi i njëanshëm i ligjit përbën një veprim që para së gjithash i shkakton dëm Kosovës dhe institucioneve të Kosovës, ndërsa nuk ndikon në punën e trupit gjykues të shkallës së parë, i cili e ka përfunduar procedurën. Tani pason procedura para Gjykatës së Apelit të Kosovës dhe, nëse çështja arrin në shkallën e tretë dhe të katërt, kompetente do të jetë kolegji i Gjykatës Supreme, e më pas edhe departamenti i posaçëm i Gjykatës Kushtetuese“, shpjegon Pashiq.

Në mënyrë që ndryshimet të miratohen edhe në lexim të dytë, deri në mesnatën e sotme duhet të zgjidhet presidenti i Kosovës, në mënyrë që përbërja aktuale e parlamentit të mbetet aktive. Në rast se ndryshimet e Ligjit për Dhomat e Specializuara hyjnë në fuqi, Pashiq pret reagim të ashpër nga Bashkimi Evropian.

„Pres që Bashkimi Evropian të reagojë ashpër, duke e paralajmëruar Prishtinën se një gjë e tillë është e pamundur, sepse ata janë zotuar me marrëveshjen që në vitin 2015 që këto institucione të funksionojnë jashtë Kosovës, pavarësisht se në kuptimin formal-juridik janë pjesë e sistemit gjyqësor të Kosovës. Ato janë themeluar pikërisht në mënyrë që gjykimi të jetë i paanshëm, që dëshmitarët të mbrohen dhe që puna e të gjitha institucioneve të zhvillohet pa pengesa. Kur e them këtë, kam parasysh edhe Zyrën e Prokurorit të Specializuar të Kosovës, e cila ka zhvilluar hetimet dhe ka ngritur aktakuzën, si dhe Dhomat e Specializuara“, përfundoi Pashiq.