Trifunoviq: Qeveria e Kurtit është ekstremiste, jetët e serbëve në Kosovë të rrezikuara

​​​​​​​Ambasadori i Serbisë në Zvicër, Ivan Trifunoviq, deklaroi se qeveria e kryeministrit të Kosovës, Albin Kurti, është ekstremiste dhe se synon të çlirohet nga serbët, duke paralajmëruar se jetët e tyre në Kosovë janë të rrezikuara.

Trifunoviq, në një intervistë për portalin “20 minuta”, në prag të vizitës së presidentit zviceran Gi Parmelin në Serbi, duke iu përgjigjur pyetjes së gazetarit se cili është thelbi i konfliktit të Kosovës, tha se kjo lidhet me atë që po ndodh aktualisht me komunitetin serb në Kosovë.

“A e njeh Serbia Kosovën apo jo – kjo është një çështje politike, por për jetën e përditshme të njerëzve nuk është vendimtare. Qeveria e Kurtit është ekstremiste. Në fund ajo dëshiron të çlirohet nga komuniteti serb. Ai e ka thënë hapur – në Kroaci serbët pas luftës u zhdukën, ‘dhe ja, nuk ka problem’. Në kushtetutën e Kosovës ekziston një prag për të drejtat e pakicave; ai dëshiron t’i ulë serbët nën atë prag në mënyrë që t’u heqë të drejtën e vetos”, tha Trifunoviq.

Ambasadori thekson se ai vetë ka qenë në Kosovë dhe është bindur për gjendjen në terren.

“Kam biseduar me shumë serbë, edhe me ata që nuk e mbështesin Vuçiqin. Jetët e tyre janë të rrezikuara. Policia hyn në shkolla dhe spitale. ‘Tani jeni pjesë e Kosovës, nuk mund të keni shkollë serbe’. Kjo është pikërisht ajo që Millosheviqi u bënte shqiptarëve. Nuk ka arsim, ka frikësim policor, arrestime arbitrare”, tha Trifunoviq.

Trifunoviq shpjegoi me një shembull konkret se si autoritetet në Kosovë arrestojnë serbët.

“Një njeri nga Serbia vjen për vizitë. Dikush thotë: ‘Më kujtohet paqartë se e kam parë në vitin 1999 me policinë serbe’. Gjashtë muaj paraburgim. Nuk ka prova, pastaj: ‘mund të shkoni në shtëpi’. Ka kaluar gjysmë viti në burg. Edhe më keq, disa njerëz janë dënuar me vite burg mbi bazën e provave të dobëta. Edhe liderët opozitarë shqiptarë thonë për Kurtin: ajo që u bën serbëve nuk është e pranueshme. Kryetari i Pejës, Gazmend Muhaxheri, i ka krahasuar veprimet e Kurtit në komunat serbe me veprimet e Millosheviqit në vitin 1989 në Kosovë”, tha Trifunoviq.

Duke folur për zgjidhjen, Trifunoviq kujtoi Marrëveshjen e Brukselit nga viti 2013.

“Ajo parashikon që komunat me shumicë serbe mund të formojnë Asociacionin, me të drejta të përcaktuara në arsim dhe shëndetësi. Kjo nuk është zbatuar kurrë. Kurti nuk e dëshiron këtë. Pastaj thotë: ‘Së pari Serbia duhet ta njohë Kosovën si shtet të pavarur’. Por kështu nuk është rënë dakord kurrë. Po të isha politikan shqiptar, do të pranoja se ‘de fakto’ kanë fituar me ndihmën e NATO-s. Do të ishte më e mençur t’i dilnim në ndihmë pakicës së vogël serbe. Në vend të kësaj, të drejtat e tyre janë zvogëluar”, tha ambasadori.

Ai thekson gjithashtu se është e nevojshme të ndalen arrestimet.

“Një përfaqësues i qeverisë serbe tha se UÇK-ja është organizatë terroriste. U arrestua – qartësisht për diçka që bie në fushën e lirisë së shprehjes. Dhe kjo nuk është as një deklaratë ekstreme. Departamenti Amerikan i Shtetit e konsideronte UÇK-në organizatë terroriste deri në vitin 1998. Tre nga liderët e saj të lartë aktualisht po gjykohen në Hagë për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit. Pse atëherë një njeri në Kosovë përfundon në burg për këtë deklaratë? Shkruani lirshëm: nëse autoritetet e Kurtit e konsiderojnë këtë mendim vepër penale, le ta thonë hapur. A synojnë të arrestojnë çdo zyrtar apo diplomat serb që thotë se UÇK-ja ka qenë organizatë terroriste – përfshirë edhe mua?”, pyeti Trifunoviq.

Pastaj ai vuri në dukje situatën e serbëve në Kosovë.

"Në Mitrovicën e Veriut, pashë flamuj serb, të grisur plotësisht nga kushtet e motit, të ngritur dhjetë vjet më parë. I pyeta serbët vendas: pse nuk i zëvendësoni? Nëse vendosim të rinj, do të përfundojmë në burg. Në anën tjetër të lumit: një flamur i madh shqiptar. Si ka kuptim kjo? I thashë ambasadorit amerikan se do të shkoja personalisht dhe do të vendosja flamuj të rinj serb, si qytetar amerikan. Ai më bindi të mos e bëja këtë, sepse e dinte se si vepron policia e Kosovës dhe nuk donte ta ndërlikonte situatën duke iu dashur të nxirrte qytetarin amerikan", theksoi ambasadori.

Kur u pyet nëse ka komunikim me ambasadorin e Kosovës në Bernë, Trifunoviq theksoi se ai nuk e konsideron zyrtarisht atë ambasador sepse nuk e njeh Kosovën si shtet, por se ai gjithmonë e përshëndet me mirësjellje.

"Ai duket si një njeri i arsyeshëm dhe i këndshëm. E përshëndes me mirësjellje, shkëmbej disa fjalë me të. Disa serbë më kritikuan për këtë. Unë nuk e konsideroj zyrtarisht atë ambasador, sepse ne nuk e njohim Kosovën si shtet, por në një farë mënyre ai është një koleg. Ajo që më ngatërron: ai është gjithashtu një shtetas zviceran. Si mundet dikush që është shtetas zviceran të jetë ambasador i një vendi tjetër në Zvicër? Nuk ka kuptim për mua, dhe në shumicën e vendeve nuk do të ishte e mundur, por kjo është puna e qeverisë zvicerane", vuri në dukje Trifunoviq.

Siç shton ai, është po aq e çuditshme që Ajbin Kurti vjen rregullisht në Zvicër për të mbledhur para dhe për të bërë fushatë për partinë e tij.

"Përveç kësaj, ai inkurajon diasporën shqiptare të votojë në një mënyrë të caktuar në zgjedhjet zvicerane. Disa mund ta konsiderojnë këtë si ndërhyrje në punët e brendshme të Zvicrës. Përsëri: ajo që bën ai në Zvicër nuk është tërësisht puna jonë. Por, meqenëse politika e tij na prek drejtpërdrejt dhe negativisht, na tërheq vëmendjen", thekson Trifunoviq.

Kur u pyet nëse mund ta imagjinonte një "festë barbeque serbo-kosovare me një kornizë zvicerane", Trifunoviq theksoi se kjo mund të ndodhte në mënyrë joformale.

"Unë besoj se një performancë e përbashkët e grupeve serbe dhe shqiptare në Zvicër do të ishte një gjë e mirë, për sa kohë që njerëzit e trajtojnë njëri-tjetrin me respekt dhe dinjitet. Diçka e ngjashme: në rezidencën e ambasadorit të BE-së, drekova me përfaqësues të të gjithë Ballkanit Perëndimor. Kishte edhe një përfaqësues të Kosovës, pa tituj apo mbishkrime, por u ulëm në të njëjtën tavolinë. Nuk kam asgjë kundër kësaj. Dhe grupet private të diasporës në Zvicër do të kishin edhe më shumë hapësirë", tha Trifunoviq.

Me rastin e vizitës së parë shtetërore të presidentit zviceran në Serbi pas 18 vitesh, Trifunović tha se ishte shumë e rëndësishme.

"Kjo është shumë e rëndësishme dhe disi e habitshme për vëzhguesit e rastësishëm. Presidenti zviceran ka një mandat njëvjeçar dhe zakonisht bën një ose dy udhëtime të mëdha jashtë vendit, kështu që ai duhet të përcaktojë përparësitë. Partnerët e ngushtë tradicionalë si Gjermania dhe Austria, vendet e mëdha si Kina dhe partnerët strategjikë ekonomikë si Arabia Saudite kanë përparësi. Dhe tani Serbia - pas 18 vitesh. Shumë nga kolegët e mi ambasadorë më pyetën: si e bëtë? Pse Serbia?", tha ambasadori.

Ai theksoi se shumë gjëra i lidhin Serbinë dhe Zvicrën.

"Dy vende të vogla neutrale që kërkojnë vendin e tyre në trazirat aktuale gjeopolitike. Zvicra dikur kishte aleatë me të njëjtat mendje në Finlandë dhe Suedi, por tani dëgjojmë se edhe Norvegjia dhe Islanda po shqyrtojnë afrimin me Bashkimin Evropian dhe largimin nga EFTA. Për vendet e vogla neutrale, një rend ndërkombëtar i bazuar në rregulla ka qenë gjithmonë thelbësor. Multilateralizmi ishte dhe mbetet i rëndësishëm për të dyja. Zvicra ka marrë përsipër kryesinë e OEBS - një organizatë më e gjerë se BE ose NATO, gjë që e bën atë të dobishme. Një gjë tjetër është ekonomia. Së fundmi, diaspora e madhe serbe në Zvicër përfaqëson një lidhje të fortë. Ekziston edhe një detaj interesant: Serbia është pjesë e elektoratit zviceran brenda Bankës Botërore", theksoi Trifunoviq.

Kur u pyet se sa të ngjashme janë konceptet e neutralitetit të Zvicrës dhe Serbisë, ai thotë se ka nuanca, por se në një kuptim ushtarak ato janë shumë të ngjashme.

"Ne nuk do të bëhemi anëtar i NATO-s. Ne bashkëpunojmë dhe stërvitemi ngushtë me NATO-n, së shpejti do të kemi një stërvitje të përbashkët. Ne gjithashtu patëm stërvitje me Kinën, por në një shkallë shumë më të vogël. Ne përpiqemi të jemi të ekuilibruar dhe, megjithëse po i afrohemi NATO-s, ne ruajmë neutralitetin", është i qartë Trifunoviq.

Ai përsërit se qëllimi strategjik i Serbisë është Bashkimi Evropian, por se vendi po përpiqet të mbajë marrëdhënie të mira me të gjithë.

"Ne kemi marrëdhënie shumë të mira me vendet arabe dhe me Afrikën. Ne ende mbështetemi në trashëgiminë e Jugosllavisë së vjetër dhe Lëvizjes së Paangazhimit të Titos. Ne kishim shumë studentë afrikanë në Beograd; sot shumë prej tyre mbajnë pozicione të larta në vendet e tyre. Shkon, për shembull, në Ganë - dhe papritmas dikush flet serbisht", tha ambasadori.

Duke folur për Presidentin e Serbisë, Trifunoviq theksoi se Vuçiq nuk është një "njeri i fortë".

"Ai nuk është as shenjtor, por është një burrë shteti i përgjegjshëm që i vë interesat e vendit të tij në radhë të parë."