Çfarë shkruhet në kërkesën e Beogradit për kthimin e forcave serbe në Kosovë?

Vojska Srbije
Burim: Ministarstvo odbrane Srbije

Në kërkesën e Beogradit për kthimin e një pjese të ushtrisë dhe policisë në Kosovë, thuhen në detaje arsyet se pse është e nevojshme ardhja e forcave serbe të sigurisë, ndërsa me këtë dokument të dërguar Komandantit të misionit ushtarak ndërkombëtar, Angjell Ristuqi, i janë bashkangjitur gjashtë dokumente të detajuara me të dhëna për cenueshmërinë e serbëve dhe joshqiptarëve të tjerë, përshkrime grafike të spastrimit etnik pas vitit 1999, informacione mbi pogromin e marsit kundër popullit serb nga viti 2004, një listë e inkursioneve të paligjshme të forcave speciale të Kosovës në veri të Kosovës.

Novosti raportojnë se kanë pasur qasje në dokument dhe shkruajnë se në të thuhet se “sigurimi i pranisë së ushtrisë dhe policisë së Republikës së Serbisë, së paku në një pjesë të territorit të Kosovës e Metohisë, nuk është vetëm e drejtë e Republikës e Serbisë të garantuar me Rezolutën 1244 të Këshillit të Sigurimit të OKB-së, por edhe e nevojshme për të siguruar mbijetesën e serbëve dhe të popullsisë tjetër joshqiptare në të vetmen zonë të mbetur ku ata kanë mbetur në një numër të konsiderueshëm që nga viti 1999 dhe mund të kontribuojnë ndjeshëm në procesi i normalizimit të marrëdhënieve dhe arritjes së shkallës së nevojshme të stabilitetit”.

Ky është konstatimi në kërkesën zyrtare të Beogradit drejtuar komandës së KFOR-it, me të cilën Serbia kërkon të mundësojë kthimin e ushtarëve dhe policëve të saj në Kosovë, sipas Rezolutës 1244 aktuale.

"Kthimi i ushtrisë dhe policisë së Republikës së Serbisë nuk është thjesht një mundësi, por Rezoluta e Këshillit të Sigurimit të OKB-së krijoi obligim për KFOR-in që ta bëjë të mundur këtë kthim”, thuhet në kërkesën e Beogradit.

Në teksti, Serbia kujton se Rezoluta 1244 është një akt ndërkombëtarisht juridikisht detyrues, i cili, në përputhje me Nenin 103 të Kartës së OKB-së, ka përparësi ndaj të gjitha marrëveshjeve dhe aranzhimeve të tjera. Thuhet se Rezoluta është miratuar në bazë të pëlqimit të Republikës së Serbisë për zgjidhjet e përfshira në Anekset 1 dhe 2, të cilat janë pjesë e pandashme e saj. Me fjalë të tjera, baza thelbësore për krijimin e një administrate ndërkombëtare (si komponentët e saj civilë dhe të sigurisë) dhe kufizimin e kompetencave të Republikës së Serbisë në territorin e Kosovës e Metohisë është pikërisht pëlqimi i Republikës së Serbisë (d.m.th. Republika Federale e Jugosllavisë, vazhdimësinë juridike ndërkombëtare të së cilës e vazhdon Serbia).

Pëlqimi është dhënë me shpresën se administrata ndërkombëtare do të kryejë mandatin e saj në përputhje me marrëveshjet e arritura dhe të cilat janë pjesë integrale e Rezolutës 1244. Rezoluta 1244 konfirmoi detyrimet e shteteve për të respektuar sovranitetin dhe integritetin territorial të Republikës së Serbisë dhe shtetet e tjera të rajonit në përputhje me parimet e përcaktuara sipas ligjit të përgjithshëm ndërkombëtar dhe Aktit Final të Helsinkit.

Megjithatë, në dokument thuhet se “administrata ndërkombëtare e Kosovës e Metohisë për vite me radhë ka injoruar përgjegjësitë e saj kryesore, të cilat ndër të tjera kanë të bëjnë me organizimin dhe mbikëqyrjen e zhvillimit të institucioneve të përkohshme të vetëqeverisjes në pritje të një zgjidhjeje politike. Gjithashtu përmendet mungesa e efikasitetit të KFOR-it, i cili duhet të sigurojë sigurinë e të gjithë personave në territorin e Kosovës e Metohisë.

Popullata serbe dhe joshqiptare është e ekspozuar ndaj persekutimit të vazhdueshëm, i cili ndër të tjera ka rezultuar me faktin se 312 vendbanime janë spastruar etnikisht që nga themelimi i misionit të KFOR-it. Situata aktuale në territorin e Republikës së Kosovës është e një natyre të tillë që kërkon marrjen e masave të duhura për të parandaluar shkatërrimin e plotë të vlerave të vërtetuara me Rezolutën 1244. Në mesin e atyre masave është sigurisht mundësimi i kthimit të numri i dakorduar i pjesëtarëve të ushtrisë dhe policisë në Kosovë.

Më tej në kërkesë thuhet se “situata e krijuar nga shkeljet e përhershme dhe të rënda të Rezolutës 1244 paraqet bazë të qartë për autoritetet e Republikës së Serbisë që të marrin masat e duhura për mbrojtjen e të drejtave dhe interesave të bazuara në të drejtën ndërkombëtare”.

Masat që po përpiqet të marrë Republika e Serbisë, gjegjësisht sigurimi i pranisë policore dhe ushtarake në një pjesë të territorit të Kosovës, janë të nevojshme për të garantuar respektimin e parimeve dhe rregullave të së drejtës ndërkombëtare, mbrojtjen e trashëgimisë kulturore dhe fetare serbe dhe sigurinë minimale të popullatës serbe dhe të tjera joshqiptare. Në këtë mënyrë do të kontribuonte në shtypjen e zbatimit të vazhdueshëm të politikës së persekutimit, si krim kundër njerëzimit, të popullatës serbe nga territori i Kosovës e Metohisë dhe destabilizimit të mëtejmë.

Më pas, në teksti theksohen arsyet që i japin Serbisë një bazë të qartë për të marrë kundërmasa:
- Pamundësia e kryerjes së funksioneve themelore të pranisë ushtarake ndërkombëtare, e cila rezultoi ndër të tjera me formimin e formacioneve të armatosura të afta për të kryer inkursione në pjesën veriore të Kosovës.
- Dëbimi i popullatës serbe nga territori i Kosovës e Metohisë dhe mos sigurimi i kushteve minimale për kthimin e popullsisë së mërguar.
- Shkatërrimi i objekteve fetare dhe kulturore dhe vjedhja e pasurisë së kishës, e cila arriti përmasat e gjenocidit kulturor, dhe Rezoluta 1244 konfirmoi të drejtën e Republikës së Serbisë për të siguruar praninë ushtarake dhe policore për të mbrojtur vendet e saj të shenjta.
- Uzurpimi i pronës shtetërore.
- Pamundësia e pranisë civile ndërkombëtare për të siguruar respektimin minimal të parimeve të sundimit të ligjit.
- Shkelje e përhershme, nga ana e Prishtinës, e marrëveshjeve të arritura në dialogun e zhvilluar nën patronazhin e BE-së.

Shtojca grafike për spastrimin etnik të serbëve, e cila është e bashkangjitur kërkesës komandës së KFOR-it, është veçanërisht ilustruese. Shembulli i Gjilanit, Prizrenit dhe Prishtinës është veçanërisht shkatërrues ku zhdukja e plotë e popullit serb mund të shihet në vetëm pesë vjet.