Otasheviq: Ndryshimet politike në Francë nuk do të ndikojnë dukshëm në dialogun mes Beogradit dhe Prishtinës

Gazetarja Ana Otasheviq, bashkëpunëtore e Mond Diplomatikut (Le Monde diplomatique), thotë për Kosovo online se zgjedhjet parlamentare në Francë, raundi i parë i të cilave do të mbahet nesër, janë përjetuar si historike, sepse sipas parashikimeve, për herë të parë një numër kaq i madh i forcat radikale të djathta do të hyjnë në parlament, gjë që do të ndryshojë karakterin e peizazhit politik në Francë dhe kjo, thotë ai, me siguri do të ndikojë në politikën ndaj Ballkanit dhe ndaj Bashkimit Evropian.

Deri në çfarë mase, siç shton, mbetet për t'u pare, sepse do të varet nëse e djathta do të marrë një shumicë absolute.

Karakteristika kryesore e partisë që tani merr shumë mbështetje nga francezët, Mbledhja Kombëtare, siç shprehet ajo, kur bëhet fjalë për politikën e jashtme, është se ata kundërshtojnë zgjerimin e Bashkimit Evropian.

“Nëse kjo është një nga idetë kryesore – që BE-ja është kundërshtare e politikave kombëtare, atëherë mund të merret me mend se si ky opsion do të lidhet me zgjerimin e mëtejshëm të BE-së, si dhe me dialogun ndërmjet Beogradit dhe Prishtinës, ndonëse ai dialog nuk ka të bëjë me ta sepse drejtohet nga përfaqësues evropianë. Nuk besoj se kjo politikë do të ndikojë ndjeshëm se si do të zhvillohet në të ardhmen e vetmja formë e dialogut që është krijuar. Nuk mendoj se ndryshimet politike në Francë do të ndikojnë ndjeshëm në këtë dialog sepse ai zhvillohet në nivel evropian, por tendenca e përgjithshme mund të çojë në zbehjen ose relativizimin e saj sapo perspektiva evropiane të mos përvijohet qartë dhe sapo të vihet në dyshim. Marin Le Pen, dhjetë vjet më parë, kur e intervistova, tha se Serbia nuk kishte arsye për t'u anëtarësuar në Bashkimin Evropian. Ajo gjithashtu nënkuptonte të gjithë rajonin, natyrisht. Kjo është ideja se BE-ja është burg i popullit, se është antikombëtare, se shkatërron identitetin e popullit”, thotë Otasheviq.

Ajo shpjegon se aktualisht janë tre forca kryesore politike në Francë - partia qendrore e Makronit, pastaj Fronti Popullor i Partive të Bashkuara në të majtë dhe e djathta ekstreme, së cilës iu bashkuan shumë anëtarë të së djathtës tradicionale, degoliste.

“Është një situatë ndryshe nga më parë në jetën politike të Francës, sepse për dekada kishim dy palë që ndanin vlerat e Republikës së Pestë Franceze të De Golit dhe jeta politike zhvillohej mes këtyre dy poleve. Tani, në atë traditë të jetës politike ka hyrë një opsion ekstrem, i cili mund të ndryshojë shumë për sa i përket logjikës së jetës politike siç e njohim ne, me disa masa që janë në kundërshtim me Kushtetutën ose në kundërshtim me ligjet evropiane. Në politikën europiane ka padyshim një tendencë drejt mbylljes, forcimit të kufijve, frikës dhe do të thosha mosbesimit ndaj mjedisit më të afërt, që përfshin vendet e Ballkanit. Ky është thelbi i politikës jo vetëm të kësaj partie të ekstremit të djathtë në Francë, por edhe të gjithë të tjerëve”, thotë Otasheviq.

Zgjedhjet e ardhshme në Francë, nënvizon ajo, mund të çojnë në bashkëjetesë, të cilën disa e konsiderojnë edhe të dëshirueshme, sepse politikat e presidentit Emanuel Makron janë refuzuar dhe ai ka qenë prej kohësh jopopullor në Francë.

“Ideja e tij për makronizmin, pra për një qendër të fortë që do të bashkojë forcat republikane të majta dhe të djathta, ka dështuar dhe tani jeta politike është konstituuar në një mënyrë tjetër. Një nga propozimet kryesore të Mbledhjes Kombëtare, partisë së udhëhequr nga Jordan Bardella, i cili shihet si kryeministri i ardhshëm pas këtyre zgjedhjeve parlamentare, është vendosja e 'kufijve të dyfishtë', d.m.th të ndalojë lëvizjen e lirë të shtetasve të huaj brenda zonës Shengen, të vendosë kontroll shumë më të fortë në kufijtë e BE-së, të mos lejojë migrantët e paligjshëm të hyjnë dhe madje t'u afrohen kufijve të BE-së për të kërkuar azil, gjë që është në kundërshtim me ligjet evropiane dhe ndërkombëtare“, thotë Otasheviq.

Megjithatë, shton ajo, të djathtët do të kenë ende një luftë në vetë Francën për të treguar se janë të aftë për të qeverisur dhe për të konfirmuar legjitimitetin e tyre, dhe ata do të përpiqen ta bëjnë këtë kryesisht për tema që kanë të bëjnë me politikën e brendshme dhe jo të jashtme.

“Në këtë fushatë, politika e jashtme është pothuajse jashtë radarit, megjithëse dy tema ndikojnë ndjeshëm në jetën politike në Francë, gjegjësisht lufta në Ukrainë dhe sulmi izraelit në Gaza. Kjo është ajo që polarizon francezët. Ballkani nuk përmendet, zgjerimi nuk përmendet, nga çështja e Ukrainës shohim se çështja e zgjerimit të BE-së është çështje gjeopolitike. Mesazhi kryesor për votuesit janë çështjet që lidhen me sigurinë e qytetarëve - përshtypja se francezët nuk janë të sigurt në vendin e tyre, se emigrantët pothuajse po vënë në dyshim mbijetesën e tyre nëse dëgjojmë partitë e ekstremit të djathtë, përfshirë Mbledhjen Kombëtare. Nëse i dëgjojmë, Franca rrezikon seriozisht të humbasë identitetin e saj, të “hahet” nga emigrantët, fetë, qytetërimet dhe kulturat e tjera. Këto janë temat kryesore dhe për çfarë marrin pikë”, tregon bashkëbiseduesja jonë.

Për sa i përket planit të jashtëm, ajo thotë se këtu është tronditur Franca sot, se roli i saj ndërkombëtar është dobësuar, se ajo nuk do të ketë rolin që donte të kishte, sepse ideja e Makronit për t'u imponuar si lider pasi Angela Merkel u rrëzua.

“Presidenti drejton politikën e jashtme, por edhe kryeministri do të ketë një rol të rëndësishëm dhe do të duhet të gjejnë një rrugë bashkëpunimi, nëse nuk e gjejnë, atëherë vendi do të jetë në një bllokadë serioze. Pres që kjo të sjellë edhe një lloj kufizimi nga ana e Francës, që të mos jetë më faktori që do të ndikojë aq shumë në Ballkan. Vitet e fundit, ajo ka aspiruar të jetë ai faktor, por mendoj se do të fokusohet kryesisht në stabilizimin e situatës së brendshme dhe vetëm atëherë do të jetë në gjendje të ndikojë në politikën evropiane”, përfundon Otasheviq.