Transporti i mallrave ndërmjet vendeve të Ballkanit të Hapur është më efikas sesa me anëtarët e BE-së

Transporti i mallrave nga Serbia përmes Maqedonisë së Veriut bëhet dukshëm më efikas sesa në vendet e BE-së, veçanërisht në Kroaci dhe Hungari, thonë bashkëbiseduesit e Kosovo online, duke theksuar se kjo është vetëm falë iniciativës Ballkani i Hapur, e cila pavarësisht kritikave dhe sfidave të shumta vazhdon të sjellë përfitime të shumta për vendet pjesëmarrëse Serbinë, Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut.

Disa pretendojnë se Ballkani i Hapur e ka përfunduar punën, e ka kryer detyrën, por në të njëjtën kohë Nisma vazhdon të integrojë kufijtë, mbledhjen e tarifave, e bën transportin më efikas, por lidh edhe qytetarët dhe biznesmenët, të cilët gjithnjë e më shumë interesohen për përfitimet e përditshme të kësaj nisme dhe gjithnjë e më pak për retorikën politike.

Ekspertët thonë se çelësi i zhvillimit ekonomik është transporti i mirë dhe që nga themelimi i saj në vitin 2019, Iniciativa ka nisur më së shumti projekte infrastrukturore që kontribuojnë në një qarkullim më të shpejtë të njerëzve, mallrave dhe shërbimeve, duke forcuar kështu bashkëpunimin ekonomik dhe lidhjet e biznesit të vendeve pjesëmarrëse.

Drejtori i “Srbijatransport” Goran Alleksiq tha për Kosovo online se përshtypja e transportuesve është se kontrollet në pikat kufitare me Hungarinë dhe Kroacinë janë të ngadalta për shkak të kontrolleve të dyfishta, administrimit të komplikuar dhe procedurave të ngadalta, ndërkohë që nuk ka probleme të tilla në kufirin me Maqedoninë e Veriut.

Projektet si korridoret e gjelbra, zgjerimi i rrugëve hyrëse dhe integrimi i pikave kufitare ndërmjet Serbisë dhe Maqedonisë së Veriut, thekson ai, kanë reduktuar shumë kohën e pritjes dhe kanë mundësuar një qarkullim më të shpejtë të mallrave dhe janë planifikuar projekte të reja që do të përmirësojnë më tej flukset.

Sipas tij, Serbia ka bashkëpunim të mirë sa i përket transportit me të gjitha vendet e rajonit, por është më i miri dhe më efikas me Maqedoninë e Veriut.

“Përshtypja kryesore e transportuesve është se ka një përmirësim të dukshëm të procedurave, përmirësim të shfrytëzimit të burimeve, dukshëm më pak ndalim të automjeteve në vendkalimet kufitare dhe në këtë mënyrë një përdorim më të mirë të mjeteve të transportit dhe punës së punonjësve dhe shoferëve. Ky është një përparim i rëndësishëm dhe është jashtëzakonisht i dobishëm jo vetëm për transportuesit, por edhe për pronarët e mallrave të cilët tani mund të bashkëpunojnë me partnerët e tyre nga vendet fqinje në një mënyrë shumë më të mirë”, tha Alleksiq.

Korridoret e gjelbra, korsitë e destinuara vetëm për kamionë transportues nga vendet e Ballkanit të Hapur, siç thotë ai, bënë të mundur uljen në minimum të ndalimit të kamionëve nga Serbia në kufirin e Maqedonisë së Veriut.

“Ndalimet janë vetëm për kryerjen e procedurave, kështu që mbajtjet janë minimale. Ndodh që ka pak vetura, por çdo gjë bëhet me cilësi, në kohë, tranzitet janë të shkëlqyera, kështu që qarkullimi i mallrave dhe automjeteve ndërmjet Serbisë dhe Maqedonisë së Veriut është në nivel jashtëzakonisht të lartë dhe kjo është një nxitje e madhe për ekonominë e të dy vendeve”, theksoi Alleksiq.

Ai bëri të ditur se së shpejti do të vihen në dispozicion tagat e kamionëve nëpër Maqedoninë e Veriut, të cilat janë në dispozicion të drejtuesve të automjeteve të pasagjerëve prej një muaji, që nga fillimi i sezonit veror.

Sipas informacioneve tona, kamionët apo personat juridikë do të mund të përdorin tagat shumë shpejt. Për momentin, tagat janë ngjitur në kartelën bankare të një individi dhe në këtë kuptim, tagat janë të dobishme për qytetarët, përkatësisht individët që udhëtojnë nëpër Maqedoninë e Veriut dhe Serbinë. Ajo që presim shumë shpejt është që personat juridikë të mund të përdorin tagat në mënyrë të ngjashme ose të njëjtë, gjë që do të jetë shumë e dobishme. Mendojmë se modeli i ri do të mund të zbatohet së shpejti dhe po përgatitet edhe për Kroacinë, që është jashtëzakonisht e rëndësishme për ne transportuesit”, thotë Alleksiq.

Liberalizimi i plotë i transportit, rritja e konkurrencës së kompanive rajonale të transportit, tranziti më efikas dhe përmirësimi i aktivitetit të transportit, thotë ai, janë disa nga idetë e ndjekura nga planet dhe projektet e mëtejshme të Ballkanit të Hapur, për të cilën, shton ai, ka mbështetje të plotë nga transportuesi.

I pyetur se si funksionon transporti në pikat kufitare të Serbisë dhe vendeve të tjera, Alleksiq thotë se Serbia përpiqet të përmirësojë qarkullimin e mallrave dhe automjeteve me të gjithë fqinjët e saj, ndonëse shoferët aktualisht janë më të kënaqur me shpejtësinë e kontrollit në vendkalimin Preshevë-Tabanovci.

“Kemi një kalim shumë të mirë të mallrave me Malin e Zi, por për momentin më e mira është në pikën kufitare me Maqedoninë e Veriut dhe transportuesit kanë problemet më të mëdha në kufirin me vendet e BE-së, mbi të gjitha me Kroacinë dhe Hungarinë, ku kohët e pritjes janë jashtëzakonisht të gjata dhe ku me të vërtetë i mbajnë automjetet dhe mallrat jashtëzakonisht gjatë. Po merren të gjitha masat për zgjidhjen e këtyre problemeve dhe mendojmë se është shumë mirë që të formohen pika kufitare të posaçme për transportin e mallrave të vendeve fqinje, ndërmjet Kroacisë dhe Serbisë, një pikë e posaçme kufitare në Shid, ku do të kalonin vetëm mallrat serbe dhe kroate, si dhe pranë Horgoshit në Kelebija, ku do të formoheshin vendkalimet kufitare për automjetet e mallrave vetëm të transportuesve hungarezë dhe serbë”, tha Alleksiq.

Ai shpjegon se kontrolli i kamionëve të transportit varet nga lloji i mallit, por se në kufijtë e Serbisë dhe vendeve të BE-së kamionët ndalohen shumë gjatë për shkak të kontrolleve të dyfishta, administrimit dhe proceseve të ngadalta, të cilat, shton ai, janë integruar, digjitalizuar dhe thjeshtuar në kuadër të Ballkanit të Hapur.

“Kontrolli varet nga lloji i mallit, nuk është gjithmonë i njëjti ndalim, por sa i përket p.sh. kufijve me BE-në, koha për inspektimin dhe përpunimin e dokumenteve është dukshëm më e gjatë dhe kryhet dy herë, ndërsa në Maqedonia e Veriut është një kontroll i cili është dukshëm më i shkurtër, në mënyrë që qarkullimi i automjeteve të jetë mjaft cilësor”, tha Alleksiq.

Transporti është themeli i zhvillimit ekonomik dhe të gjitha lehtësitë që transporti ka dhe do t'i përdorë do të jenë përfitime të biznesmenëve dhe kompanive, përfundoi Alleksiq, kurse tezën e tij e konfirmon edhe pronari i autoservisit “Ampa Prom Bogdanci” nga Maqedonia e Veriut, Pavel Ampov, i cili ndodhet afër kufirit greko-maqedonas.

Duke pasur parasysh se ai ofron shërbimet e tij 24 orë në ditë, ai pati mundësinë të "gjendej në telashe" me turistë të shumtë serbë dhe shoferë kamionësh, me të cilët ndau përshtypjet e tij nga udhëtimi nëpër Maqedoninë e Veriut.

Sipas tij, turistët shprehen të kënaqur me shërbimet si mbledhja elektronike e tarifave dhe shërbimet e ofruara nga kompanitë vendase të vullkanizimit.

“Viteve të fundit ka gjithnjë e më shumë automjete në tranzit nëpër Maqedoni, kështu që ka më shumë punë edhe për ne. Ata janë kryesisht turistë që shkojnë në det në Greqi. Turmat në kufij janë të mëdha për shkak të stinës së verës dhe fluksit të turistëve, por njerëzit shohin që po punohet, shohin më shumë korsi në vendkalime, nuk presin në kabinat e pagesës. Ata kthehen çdo vit, ndaj janë të kënaqur. Kamionët tani kontrollohen nga 15 minuta deri në gjysmë ore dhe mund të vazhdojnë transportin e tyre. Do të thotë shumë për njerëzit”, tha Ampov.

Ai thekson se po përpiqet të shfrytëzojë përfitimet e "miqësisë së fortë shumëvjeçare midis Serbisë dhe Maqedonisë dhe Iniciativës për Ballkanin e Hapur", dhe se përpiqet të zgjerojë biznesin i tij duke u lidhur me kolegët nga Serbia dhe kompanitë e transportit të cilave u shërben.

"Kur bëhet fjalë për shërbimet e mia, çdo serb arrin në destinacionin e tij në Greqi, pikërisht në kohën që kishte planifikuar fillimisht. Vendet tona bashkëpunojnë mirë dhe kjo është arsyeja pse ne jemi gjithmonë këtu për mysafirë nga Serbia dhe jemi të hapur për biznes dhe partneritet me miq”, tha Ampov.