Đokutaj: Mohimi i fondeve nga Plani i Rritjes është një mesazh i qartë politik për Bosnjën dhe Kosovën

Analisti ekonomik nga Tirana, Eduart Gjokutaj, tha se BE përdor kritere politike dhe ekonomike në miratimin e fondeve nga Plani i Rritjes për Ballkanin Perëndimor, dhe se duke mos paguar shumat e parafinancimit për Bosnjën dhe Hercegovinën dhe Kosovën, u dërgua një mesazh i qartë politik.

"Bosnja dhe Kosova ende nuk përfitojnë nga fondet nga Plani i Rritjes së BE-së, kryesisht për shkak të problemeve politike dhe faktit se ato ende nuk kanë filluar reforma të caktuara dhe nuk kanë miratuar dokumente që janë çelësi për nisjen e një projekti kaq të madh. Në këtë mënyrë, BE po u thotë atyre se aktualisht janë në një bllokim, gjë që krijon problemet më të mëdha për politikat e tyre ekonomike", tha Gjokutaj për Kosovo online.

Ai shpjegon se Plani i Rritjes për Ballkanin Perëndimor është një projekt i BE-së që bazohet jo vetëm në politikën e lidhjes ekonomike të secilit vend me tregun evropian, por edhe në ndërlidhjen e tregjeve të rajonit.

"Kriteret e përdorura nga BE-ja në lidhje me këtë plan janë si politike ashtu edhe ekonomike, gjë që është brenda kornizës së qëllimeve strategjike të bazuara në prioritetet e Bashkimit Evropian. Në këtë qasje, BE-ja kërkon që secili vend të përdorë kapacitetet e tij për të thithur projekte dhe për t'i bërë ato projekte efektive. E gjithë kjo matet me rezultate, siç është rasti në procesin e integrimit të vendeve në BE", tha Gjokutaj

Ai deklaron se Serbia është ekonomia kryesore në Ballkanin Perëndimor, gjë që ka ndikim edhe në BE.

"Serbia është ekonomia kryesore në Ballkanin Perëndimor. Kësti i dytë i parave që mori Serbia përkon me këtë qasje. Ky vend ka treguar gatishmërinë e tij për të harmonizuar politikat e tij të investimeve me politikat e BE-së dhe duhet të kishte përfituar nga më shumë fonde, duke marrë parasysh dimensionet e ekonomisë së tij. Kjo nuk ndodhi për shkak të sfidave të brendshme politike dhe për shkak të rezultateve në luftën kundër korrupsionit dhe forcimin e sundimit të ligjit", thotë ky analist.

Ai beson se Shqipëria mori projekte falë përparimit në reforma dhe investime.

"Shqipëria ka bërë përparim të kënaqshëm në këtë drejtim, është në një moment të mirë politik në Ballkan, madje është edhe në një nivel lidershipi. Vendi ynë pasohet nga Maqedonia, e cila gjithashtu zbaton siç duhet gjithçka që lidhet me Planin Rasta. Kështu është edhe Mali i Zi, megjithëse është një vend i vogël dhe ka sfida më të mëdha se vendet e tjera", thekson Gjokutaj.

Bazuar në gatishmërinë e vendeve të Ballkanit Perëndimor për të zbatuar reforma dhe projekte, mund të bëhen edhe parashikime për të ardhmen, specifikon ky analist ekonomik.

"Edhe pse Serbia ka probleme të brendshme, ajo ishte korrekte në shumicën e detyrimeve të saj për reforma, zbatim sipas nevojës. E njëjta gjë vlen edhe për Shqipërinë, e cila ka një moment politik më të mirë se të gjitha vendet e tjera, dhe nga i cili mund të përfitojnë më shumë vende, por do të varet nga kapacitetet e brendshme në mënyrë që këto projekte të mund të zbatohen më shpejt. Shqipëria duhet të rrisë më shumë kapacitetet e saj të brendshme", thotë Gjokutaj.

Kur bëhet fjalë për pozicionin e Kosovës, ai e krahason atë me krizën institucionale të vitit 2014.

"Edhe atëherë, pati vonesa në formimin e qeverisë, pati probleme të brendshme që, kur zgjasin për një kohë të gjatë, krijojnë ndërlikime më të thella. Duke marrë parasysh që ekonomia e Kosovës është e dobët, e bazuar në importe dhe ka nevojë urgjente për të investuar në projekte infrastrukturore dhe projekte të tjera që lidhen me reformat, kjo situatë shkakton dëme të mëdha. Kjo, jo vetëm për shkak të mungesës së fondeve, por edhe për shkak të zbehjes së mbështetjes politike, e cila dëmton jo vetëm një parti, por dëmton vetë Kosovën në skenën ndërkombëtare", paralajmëron Gjokutaj.