Marinkoviq: Nuk ka pasur masakër në Reçak, e vërteta që dëshmuam u pranua edhe nga gjykata në Hagë

Danica Marinković
Burim: Kosovo Online

Gjyqtarja hetuese në rastin “Reçak”, Danica Marinkoviq, me rastin e 25 viteve nga ajo ngjarje, tha se e vërteta e vetme është se atë ditë kanë vdekur pjesëtarët e organizatës terroriste UÇK dhe se versioni i masakrës është shpikur si një arsye për bombardimin e RF të Jugosllavisë. Fitorja e madhe e Serbisë, thekson ajo, është se aktakuza për rastin "Reçak" u hodh poshtë në Hagë dhe se asnjë nga serbët nuk u dënua si përgjegjës për atë ngjarje.

Nga ana tjetër, Marinkoviq shpreh pikëllimin që, pavarësisht se e vërteta është vërtetuar dhe të gjithë në bashkësinë ndërkombëtare e dinë atë “edhe pse nuk e pranojnë”, pasojat e bombardimeve janë ende vazhdojn.

“Kanë kaluar 25 vjet, megjithatë, e vërteta për Reçakun është vetëm ajo që unë si gjykatës hetues e kam konstatuar dhe e kemi ditur që nga dita e parë. Është për të ardhur keq dhe për keqardhje që pas 25 vitesh, pasojat e bombardimeve të NATO janë ende prezent dhe do të vazhdojnë. Ne nuk mund t'i kthejmë të vdekurit, të sëmurët gjithashtu, sëmundja po përhapet, ndikimi i uraniumit të varfëruar ka bërë të vetën, dëmet materiale që janë shkaktuar janë gjithashtu të mëdha. E vëmë në dukje në ditën e parë të vërtetën - nuk ndodhi në Reçak masakra e civilëve të pafajshëm siç u prezantua në mënyrë të rreme nga spiuni amerikan William Walker dhe deklarata e tij që bëri jehonë në botë shërbeu si arsye për të kryer bombardimet e NATO-s dhe agresioni ndaj RF Jugosllavisë së atëhershme. Kjo është e vërtetë që ka mbetur edhe sot e kësaj dite dhe për të do të flasin edhe pas meje”, tha Marinkoviq për Kosovo online.

Për pretendimet e saj, siç thotë ajo, ka prova që ka mbledhur gjatë hetimeve në vend.

“Janë gjetur sasi të mëdha armësh, llogore, shtabi që kemi gjetur, uniformat e UÇK-së... E gjithë kjo dëshmon se në Reçak ka qenë bastion dhe seli e madhe e bandës terroriste të UÇK-së dhe se më 15 janar 1999. terroristët u vranë nga një aksion i kryer nga pjesëtarët e policisë serbe”, theksoi ajo.


Duke kujtuar ngjarjet në Reçakut pas konfliktit të 15 janarit 1999, Marinkoviq thotë se si gjyqtare hetuese në detyrë, ajo ishte informuar, siç e kërkon vetë ligji, nga policia kujdestare se në Reçak kishte ndodhur një aksion, se kishte pasur një konflikt, se supozohej se kishte edhe të vdekur dhe se duhej vendosur nëse do të kryhej një hetim.

Ajo kujton se menjëherë ka formuar një grup hetimor me prokurorin kujdestar dhe se janë nisur menjëherë më 15 janar për në Reçak, në stacionin policor të Shtimljes. Ajo thekson se në stacionin policor ka pasur edhe përfaqësues të misionit verifikues të OEBS, të cilët janë informuar se ekipi do të kryejë hetime në vendngjarje në Reçak.

Siç thekson, pas bisedës ata nuk kanë rënë dakord të nisin hetimet dhe janë përpjekur ta bindin se nuk është e dëshirueshme që gjyqtari hetues të dalë në terren.

“Natyrisht që këtë e vendosa në marrëveshje me kolegët e mi dhe shkuam në Reçak dhe më 15 janar hymë në fshat dhe gjetëm një sasi të madhe armësh, por ata filluan të gjuanin ndaj nesh dhe na penguan të shkonim më tej për shkak të rreziku për të vazhduar. Nuk ishte e sigurt në fushë”, tha Marinkoviq.

Ajo thekson se pas kthimit në stacionin e Shtimljes, ekipi i ka njoftuar përfaqësuesit e OEBS se më 16 janar do të tentojnë të kryejnë përsëri hetimet. E njëjta gjë ishte edhe më 17 janar.

"Ne nuk mundëm të hynim në fshatin Reçak, sapo u afruam filluan të shtënat ndaj nesh. Gjithashtu për çdo gjë u njoftuan përfaqësuesit e misionit paqeruajtës. Pas disa bisedave me ta, ata u përpoqën të më ndalonin dhe nuk duan të më lejojnë të shkoj me policinë, më kanë sugjeruar të më përzënë dhe të më kthejnë. Unë normalisht nuk e kam pranuar dhe ua kam shpjeguar procedurat sipas ligjit për procedurën hetimore që do të hetimi dhe policia do të siguronte vendin e ngjarjes, jo të huajt, u thashë se mund të na vijojnë vetëm si vëzhgues dhe të marrin të gjitha shpjegimet nëse nuk kuptojnë”, kujton ajo.

Përfaqësuesit e OSBE nuk e pranuan propozimin e skuadrës serbe, thekson Marinkoviq, por përkundrazi, "kërcënuar me inat" se ajo si gjyqtare do të fajësohej nëse hynte në Reçak dhe nëse kishte më shumë viktima.

“Zëvendësi i Walker-it, John Trevenkijeviq, më kërcënoi se ai personalisht do të bënte të pamundurën për të më arrestuar dhe për të më çuar në Hagë për të dalë në gjyq”, tha Marinkoviq.


William Walker, shpjegon ajo, organizoi të gjithë ngjarjen dhe historinë rreth masakrës. Kjo, shton ajo, ishte detyra e tij.

“Ai më 16 janar ka dalë në terren pa autorizim dhe pa marrëveshje me organet e hetuesisë, gjë që nuk e kanë lejuar, e kemi parë foton që bëri xhiron e botës, gjeti një përroskë, kishte njerëz që vdiqën. Pyetja është kush ishin ata që vdiqën dhe kush i kishte vra. Walker menjëherë doli me një deklaratë se gjoja ka ndodhur një masakër në Reçak, se është bërë nga policia serbe, se ka parë një skenë të tmerrshme, se pjesët e disa trupave mungonin dhe se ishte një masakër e paprecedentë e popullatës civile”, kujton Marinkoviq versionin e ngjarjeve të Walker-it.


E gjithë kjo, thekson ajo, ishte e pavërtetë, një gënjeshtër dhe një skenar që Walker planifikoi me bashkëpunëtorët dhe drejtuesit e tij, të cilët e dërguan në një detyrë.

Deklarata e tij është pranuar dhe askush nuk ka pritur që autoritetet hetuese të bëjnë hetime, thotë Marinkoviq, duke theksuar se më 18 janar, gjatë hetimeve, në xhaminë në Reçak ka gjetur 40 trupa të pjesëtarëve të UÇK-së.

“Në xhami ishin 40 kufoma, menjëherë kam urdhëruar që këta trupa të transferohen në Institutin e Mjekësisë Ligjore në Prishtinë, menjëherë kam formuar një ekip të mjekëve ligjorë dhe i kam urdhëruar që të bëjnë autopsi, janë bashkuar edhe bjellorusët, e më pas dy ditë dhe ekipi finlandez. Pas autopsisë së të vdekurve, konkluzioni ishte unik - se personat vdiqën, se shkaku i vdekjes ishin lëndimet vetëm nga armët e zjarrit të dorës, se të shtënat ishin shkrepur nga distanca. Në cilindo nga trupat nuk u gjetën prova, e një masakër ndaj tyre nuk ishte kryer ashtu siç Walker i prezantoi publikut”, tha Marinkoviq.

Megjithatë, ajo thotë se e vërteta për Reçakun doli në dritë pas hetimeve të kryera nga organet hetimore të drejtuara prej saj, pas paraqitjes së provave materiale që gjetën në vendngjarje, autopsisë, ekspertimit balistik... Dorezat parafine, treguan se ata që vdiqën kishin në duar gjurmë të grimcave të barutit, gjë që tregon se ata vetë kanë përdorur armë.

“Të gjitha ato prova janë dorëzuar dhe zbuluar kur i kam çuar në Hagë, ku kam qenë dëshmitar i mbrojtjes në procedurën kundër Sllobodon Millosheviqit. Para meje ka pasur dëshmi, megjithatë, prova më e fortë në procedurë penale është kur gjyqtari hetues paraqitet si pas dëshmisë sime dhe të profesorit Dobriçanin, i cili si ekspert i gjykatës ishte me mua gjatë gjithë kohës në terren dhe mori pjesë në procedurën e autopsisë, aktakuza u hodh poshtë në Hagë dhe askush nuk u akuzua dhe nuk u dënuar për Reçakun në mesin e personave që ishin në aktakuzë. Fitorja jonë e madhe. E vërteta që dëshmuam u pranua edhe nga gjykata në Hagë", theksoi Marinkoviq.

Duke pasur parasysh siq thotë ajo, Prishtina tani nuk është në gjendje t'i referohet ndonjë aktgjykimi dhe të ngrejë akuza kundër askujt.


Sipas saj, pas ngjarjeve në Reçak, Prishtina ka gjykuar një polic menjëherë pas mbërritjes së UNMIK-ut dhe KFOR-it në Kosovë. Mirëpo, rezultoi se ky njeri nuk ishte as pjesëmarrës në ato ngjarje.

"Prishtina nuk ka asnjë provë se ka ndodhur një masakër në Reçak. Të gjitha provat që kemi mbledhur dhe të gjitha dokumentet janë transferuar nga Prishtina në Beograd. Është një libër në të cilin janë mbledhur të gjitha dokumentet e gjykatës dhe titulli është 'E vërteta për Reçakun ’”, vëren ajo.

“Gjithçka që dëgjohet sot nga Prishtina janë akuza të rreme”, thekson Marinkoviq, duke shtuar se për Reçakun nuk kanë prova materiale, përveç praktikës së gjetjes së akuzave të rreme.

Ekziston mundësia që persona të caktuar të cilët janë të padisponueshëm për organet kompetente të gjykohen në mungesë, por për këtë, siç shpjegon ish-gjyqtarja, duhet të ketë prova materiale që do t'i bashkëngjiten vetë procedurës.

Pas 25 vitesh pas ngjarjeve në Reçak, fitorja më e madhe e Serbisë, thotë Marinkoviq, është se askush nuk u akuzua dhe nuk u dënua në Hagë për atë rast.

Nga ana tjetër, përfundon, përfaqësuesit e bashkësisë ndërkombëtare nuk do ta pranojnë kurrë të vërtetën sepse dihet se qëllimi i tyre ishte vetëm bombardimi i Serbisë dhe se Reçaku ishte vetëm arsyetim.

"Po të mos ishte Reçaku, do të kishin shpikur diçka tjetër. Ata vendosën të na bombardojnë. Ne e dimë se si ndodhi konferenca në Rambuje, kështu që ne jemi të pafuqishëm atje, në fund të fundit ata janë një fuqi e madhe ushtarake dhe botërore. Megjithatë, e vërteta është në anën tonë dhe ju duhet të luftoni për të dhe nuk duhet të dorëzoheni kurrë, kështu që supozoj se edhe ajo e vërteta do të jetë në rendin e ditës”, thotë Marinkoviq.


Të gjithë përfaqësuesit e bashkësisë ndërkombëtare që dikur ishin në Kosovë, vlerësoi ajo, e dinin se çfarë ndodhi realisht në Reçak, thjesht nuk deshën apo nuk guxuan ta pranojnë.

"Shikoni Helena Rant, në vitin 2008, kur i erdhi ndërgjegjja dhe kur po shkruante autobiografinë e saj, ajo pranoi se ishte detyruar të firmoste se gjoja kishte ndodhur një masakër dhe të konfirmonte versionin e Walker. Ajo vetë deklaroi dhe tha se ndër të vdekurit ishin anëtarë të bandës terroriste UÇK. Kjo është e qartë, por nuk është qëllimi i tyre ta pranojnë të vërtetën, nuk u shkon për shtat”, ka përfunduar Marinkoviq.