Qurçiq: Nuk ka gjasa që ndryshimet në sistemin e vendimmarrjes së BE-së të ndodhin në një afat të shkurtër

Petar Qurçiq, një studiues në Institutin për Studime Evropiane në Beograd, beson se nuk është e sigurt që BE-ja do të ketë sukses në reformimin e sistemit të vendimmarrjes, pasi vendet e vogla e shohin fuqinë e tyre pikërisht në aftësinë për të bllokuar iniciativat që nuk u përshtaten atyre me një votë.

"Kjo iniciativë erdhi nga vendet më të mëdha dhe më të rëndësishme, dhe ndikimi i tyre është vërtet i tillë që mund të kontribuojë kryesisht në ndryshimin e politikave. Megjithatë, keni vende të vogla evropiane që e shohin fuqinë e tyre pikërisht në këtë, në aftësinë për të bllokuar iniciativat me një zë dhe për të ngritur fenomenin e tyre të politikës së jashtme. Ne patëm fenomenin e Viktor Orban, i cili e përdori shumë shpesh", tha Qurçiq për Kosovo online.

Ai thotë se ka dy arsye pas iniciativës së 11 anëtarëve të BE-së për të mundësuar vendimmarrjen me shumicë të kualifikuar në vend të konsensusit në çështje të caktuara - çështja e mbrojtjes së Bashkimit Evropian, pra armatimi i tij dhe paketa e sanksioneve kundër Rusisë, dhe nga ana tjetër çështja e integrimit evropian.

"Ne shohim që, për shembull, Bullgaria e ka bllokuar Maqedoninë e Veriut për vite me radhë, dhe për këtë arsye nuk besoj se Bullgaria do ta hiqte dorë kaq lehtë nga kjo e drejtë. Dhe gjithmonë do ta përdorë atë për të ndikuar në vendet e tjera anëtare. Në këtë kuptim, ka dy arsye pse u lançua kjo iniciativë. Megjithatë, duhet të kemi parasysh se nuk ka gjasa që ndryshimet të ndodhin në një periudhë të shkurtër kohore. Të gjitha vendet duhet të bien dakord për këtë, kërkon një procedurë të caktuar. Në fund të fundit, në disa çështje, është futur një shumicë e thjeshtë, kështu që Bashkimi Evropian e miraton ngadalë, anëtarët e tjerë e pranojnë ose jo. Në atë iniciativë që u lançua kemi diçka të quajtur abstenim konstruktiv nga votimi. Kjo duhet të jetë masa që duhet të futet në fuqi. Megjithatë, në praktikë, le të shohim nëse ndryshime të tilla do të ndodhin vërtet. BE-ja ka 27 vende anëtare, është një mekanizëm i madh. Ndërsa të gjitha harmonizohen, u duhet kohë”, shpjegon Qurçiq.

Kur u pyet nëse mënyra e re e vendimmarrjes mund t'i referohet vendimeve që lidhen me zgjerimin ose hapjen e klastereve, ai u përgjigj se kjo është pikërisht një nga arsyet pse po lançohet kjo iniciativë.

Megjithatë, ai shton se për arsye të tjera, Grupi 3 nuk është hapur ende për Serbinë, pasi vendet baltike dhe skandinave po e bllokojnë atë për shkak të çështjes së Rusisë, dhe Kroacia, Bullgaria, Holanda dhe Belgjika për disa arsye të tyre.

"Në fund të fundit, nuk mendoj se do të ndryshojë gjërat themelore, që është se anëtarësimi në BE nuk do të vendoset me shumicë të thjeshtë, por se duhet të ketë një konsensus të të gjithë anëtarëve. Më duket se është jorealiste të pritet që këto ndryshime të mund të vijnë shpejt, pra të futet një shumicë e thjeshtë për çështjen e negociatave dhe zgjerimit, sepse kjo është një çështje për të cilën të gjitha shtetet anëtare janë koordinuar për dekada. Nuk është realiste të pritet që parimi i shumicës së thjeshtë të mund të futet në zgjerim. Ndoshta do ta futin atë për disa çështje të tjera të përbashkëta politike", deklaroi Qurçiq.

I pyetur nëse parimi i ri i vendimmarrjes do të ishte i rrezikshëm nëse ka të bëjë me integrimin evropian të Kosovës, pasi pesë shtete anëtare të BE-së nuk e njohin pavarësinë e Kosovës, Qurçiq vlerëson se çështja e Kosovës do të mbetet brenda kornizës aktuale.

"Kosova filloi proceset e saj të integrimit evropian, padyshim paralelisht me Serbinë, ku të gjitha vendet, madje edhe ato pesë, ranë dakord për disa çështje. Ne shohim se kapitulli 35 në kornizën negociuese të Serbisë është pikërisht ai që ka të bëjë me marrëdhëniet midis Serbisë dhe Kosovës. Pra, padyshim, këto procese janë në axhendën e negociatave. Bashkimi Evropian nuk mund t'i ndryshojë në thelb qëndrimet e tij. Shumica e anëtarëve të BE-së e njohin pavarësinë e Kosovës, dhe nga ana tjetër, kemi ato pesë që vazhdimisht nuk e njohin atë. Mendoj se në këtë kuptim, çështja e Kosovës mbetet ende brenda këtyre kornizave në të cilat përfshihet tani, ku, në thelb, Evropa do të udhëheqë politikën e saj të negociatave dhe do të jetë moderatorja në negociatat e gjata midis Beogradit dhe Prishtinës", përfundoi Qurçiq.