Andonoviq: Ballkani Perëndimor është i cenueshëm ndaj terrorizmit, veçanërisht pas shpërbërjes së RSFJ-së

Analisti Dejan Andonoviq konsideron se Ballkani Perëndimor është i cenueshëm ndaj terrorizmit, veçanërisht pas shpërbërjes së RSFJ-së dhe luftërave civile, kur republikat u shkëputën dhe u bënë shtete të pavarura. Siç thekson ai, sa herë që ndodhin trazira të tilla politike dhe shembje të sistemeve shtetërore, krijohet hapësirë për veprimtarinë e organizatave terroriste, të cilat mund t'i realizojnë qëllimet e tyre shumë më lehtë në shtetet e paqëndrueshme sesa në ato që kanë institucione të forta.

Sa i përket sulmit ndaj Ambasadës së Izraelit në Beograd, Andonoviq rikujton se ky nuk ishte incidenti i parë i këtij lloji.

“Dy vjet më parë ndodhi një sulm ndaj Ambasadës së Izraelit në Beograd, ku u përdor një hark me shigjeta. Atëherë u plagos një pjesëtar i personelit serb të sigurisë, pas së cilës u ngrit niveli i sigurisë. Tani ndodhi një sulm i ri dhe me gjasë masat e sigurisë do të përforcohen sërish. Një gjë është e sigurt – përfaqësitë diplomatike izraelite janë gjithmonë nën nivelin më të lartë të mbrojtjes së sigurisë, sepse e dimë se çfarë politike ndjek Izraeli dhe se ky vend është vazhdimisht në gjendje lufte. Për këtë arsye, përfaqësitë e tij diplomatike jashtë vendit janë objektiva të mundshme të sulmeve”, shpjegon bashkëbiseduesi ynë.

Vetëm një ditë pas sulmit në Beograd, në Itali u arrestua një i mitur nga Shqipëria, nën dyshimin se kishte lidhje me terrorizmin.

“Vlerësimin nëse është e nevojshme të ngrihet niveli i sigurisë duhet ta bëjnë ata që e kanë këtë detyrë. Shërbimet e sigurisë e dinë më mirë se të gjithë ne se kur dhe në çfarë mase duhet të përforcohen masat e mbrojtjes. Në përgjithësi, si në Itali ashtu edhe në këto hapësira, për shkak të zhvillimeve të ndryshme politike dhe protestave që mund të kontribuojnë në brishtësinë e shoqërisë, fokusi i sigurisë mund të zhvendoset nga terrorizmi drejt çështjeve të tjera. Në rrethana të tilla, rrezik potencial paraqesin edhe të ashtuquajturat qeliza të fjetura të organizatave terroriste.

E dimë se, sipas pretendimeve të paraqitura në analizat e sigurisë, në Ballkan dhe në Evropë ekzistojnë qeliza të fjetura të organizatave terroriste. Prania e tyre lidhet edhe me trashëgiminë e luftërave në ish-Jugosllavi, si dhe me veprimtarinë e grupeve të ndryshme ekstremiste, përfshirë disa organizata shiite dhe sunite, ndër të cilat janë Hezbollahu, Xhihadi Islamik dhe grupime të tjera. Në këto hapësira, në kushtet e paqëndrueshmërisë politike dhe trazirave shoqërore, organizata të tilla mund të përpiqen ta shfrytëzojnë situatën e krijuar për të kryer sulme terroriste”, deklaroi Andonoviq.

Andonoviq thekson se të miturit janë veçanërisht të ndjeshëm ndaj indoktrinimit, se është e lehtë të përgatiten ideologjikisht dhe të rekrutohen, ndërsa shpesh janë edhe fizikisht të aftë për të kryer një sulm terrorist.

“E dimë se edhe në ushtritë e rregullta të rinjtë përbëjnë një pjesë të ushtarëve, por është veçanërisht shqetësuese kur për aktivitete të tilla përdoren fëmijët. Fëmijët indoktrinohen më lehtë, por shërbimet e sigurisë mund ta kenë më të vështirë t'i identifikojnë gjatë përgatitjes ose kryerjes së sulmeve. Kur shihni një fëmijë, nuk prisni që ai të nxjerrë eksploziv ose armë, të aktivizojë një mjet shpërthyes apo të kryejë një sulm vetëvrasës. Në rrethana të tilla, mundësitë e shërbimeve të sigurisë për ta parandaluar sulmin mund të jenë të kufizuara”, thotë ai.

Ai thekson se puna e inteligjencës dhe masat shtesë të sigurisë janë të domosdoshme.

Shërbimet kompetente kanë vlerësimet e tyre dhe në bazë të tyre vendosin nëse është e nevojshme të përforcohen masat e sigurisë. Megjithatë, parandalimi është më i rëndësishmi, sepse në terren, kur sulmi tashmë ka ndodhur, është shumë më e vështirë të kapen terroristët e mundshëm.

“Shërbimet e inteligjencës, të sigurisë dhe të kundërinteligjencës, në varësi të fushës në të cilën veprojnë, kanë detyra dhe objektiva të caktuara dhe janë të trajnuara për të parashikuar kërcënimet e mundshme, për të mbledhur informacione dhe për të identifikuar me kohë se kush mund të jetë i përfshirë në aktivitete të tilla dhe nga mund të vijë rreziku. Për sa kohë që nuk ndodh ndonjë sulm terrorist, mund të themi se shërbimet e sigurisë e kanë kryer mirë punën e tyre. Megjithatë, kur ndodh një incident, si në shembujt që përmendët, shtrohet pyetja nëse masat e ndërmarra kanë qenë të mjaftueshme, çfarë është e mjaftueshme dhe në çfarë mase është e nevojshme të përforcohet më tej mbrojtja. Ne nuk e dimë se sa masa sigurie janë të mjaftueshme. Prandaj them se ekspertët dhe shërbimet kompetente kanë përgjegjësinë të vlerësojnë rreziqet. Parandalimi është më i rëndësishmi, ashtu si edhe puna e inteligjencës dhe kundërinteligjencës, në mënyrë që informacionet të përgjohen me kohë dhe të zbulohen planet e organizatave të mundshme terroriste”, përfundon Andonoviq.