Milloviq: Do të mbijetojmë në Kosovë me shtetin tonë Serbinë

Shteti serb nuk do të braktisë asnjë nga 1.100 punëtorët që u dëbuan nga puna në jug të lumit Ibër nga policia e Kurtit, si dhe mijëra të tjerë që mbetën tërthorazi pa të ardhura pas sekuestrimit të institucioneve në Republikën e Serbisë. Tha nënkryetari i Listes Serbe dr Dragisha Miloviq në një intervistë për “Politika”.

Ai thekson se punëtorët do t'u paguhen pagat dhe se do të gjejë një mundësi me presidentin serb Aleksandar Vuçiq dhe Zyrën për Kosovë e Metohi që punëtorët të punojnë edhe pse do të jetë në kushte dhe rrethana të vështira.

“Ky është sigurisht një nga sulmet më të rënda ndaj serbëve në Kosovë dhe Metohi dhe Kurti do të vazhdojë represionin deri në zgjedhje. Atij nuk duhet t'i besohet," thotë Miloviq, specialist ortopedik në Qendrën Spitalore Klinike në Mitrovicë.

Ai po ashtu thekson se presin ftesë edhe nga presidenti Vuçiq, i cili ka paralajmëruar takime me përfaqësuesit e serbëve nga Kosova. Ai thekson se vetëm me votën për Listën Serbe, e cila ka mbështetje në Beograd, serbët e krahinës mund të mbijetojnë dhe të mbeten. Ai nuk i beson komunitetit ndërkombëtar dhe shpreh shqetësimin se Kurti po shkon drejt “modelit kroat”. Miloviq, megjithatë, pret që me ndryshimin e politikës botërore, klima për Kosovën dhe Metohinë të ndryshojë.

Si i vlerësoni këto ditë pas aksionit të policisë së Kosovës, kur nuk ka më asnjë institucion të shtetit serb, përveç arsimit dhe shëndetësisë?

Dita e pasme tregon se sa në situate të vështirë është populli serb në Kosovë dhe Metohi, se kjo është koha më e vështirë që nga viti 1999, ky represion nga regjimi i Kurtit ka katër vjet që vazhdon. Dhe manifestohet si në dhunën fizike dhe arrestimin e qytetarëve tanë të shquar, ashtu edhe në aktakuzat për krime lufte, dhunë institucionale, politike... Gjithë ato që kanë kaluar serbët që jetojnë në Kosovë dhe Metohi gjatë gjithë këtyre viteve, asnjë popull tjetër në Evropë nuk e kalon këtë.

Institucionet e përkohshme në Prishtinë vulosën postat, të cilat supozohej të ishin në tryezën e Brukselit. A ekziston frika se e njëjta gjë mund të ndodhë me kujdesin shëndetësor dhe arsimin?

Asgjë nuk mund të na habisë kur bëhet fjalë për Kurtin. Çdo gjë është e mundur. Ai nuk rrespekton asgjë që ka firmosur. Ai nuk është i interesuar dhe nuk respekton asnjë nga marrëveshjet dhe marrëveshjet e nënshkruara në Bruksel në vitin 2013. Gjithashtu në bisedat me përfaqësuesit e vendeve të Quintes dhe ambasadorin amerikan thamë se jemi të shqetësuar se çfarë mund të bëjë ai dhe se nuk e dimë se çfarë mund të mendojë më pas. Por, për atë që bëri në jug të Ibrit, më duhet të them se Beogradi zyrtar do të gjejë mundësinë që këtyre njerëzve të ofrojnë shërbime jo vetëm për qytetarët tanë, por edhe për boshnjakët, romët dhe shqiptarët. Megjithatë, ne jemi veçanërisht të shqetësuar për mungesën e reagimit nga komuniteti ndërkombëtar, sepse këto dënime të buta duket se janë një erë në shpinë të tij. Ai po zhvillon një fushatë zgjedhore. Ndonëse nuk ka çfarë t'u ofrojë votuesve të tij, njerëzit, mjekët dhe infermierët po e lënë për shkak të pagave të ulëta, nepotizmi është i shfrenuar, ka krizë energjetike, ai mburret se gjoja ka vënë veriun nën kontrollin e tij. Kjo vetëm tregon se sa urrejtje ka ndaj serbëve dhe ndaj gjithçkaje serbe.

Pse bashkësia ndërkombëtare po sillet kështu, çka është në pytje?

Këtë ia thamë edhe Lajçakut dhe Escobarit që po vinin. Ata thanë se vërtet e kishin problem me atë njeri, por që qytetarët e kishin zgjedhur në mënyrë demokratike. Ne jemi të shqetësuar për BE-në, ne jemi të shqetësuar për Brukselin që është garantuesi i marrëveshjes dhe ata nuk po reagojnë. Asociacioni i komunave serbe është marrë vesh dhe nuk verehet as në pamje, edhe pse në zgjedhjet e vitit 2013 shkuam për shkak të marrëveshjes. BE-ja, e cila është garantuese e zbatimit, hesht. Kjo na shqetëson. Marrëveshja e Brukselit është nënshkruar, madje është miratuar nga Kuvendi i Kosovës, por BE-ja nuk po reagon. Kjo hipokrizi na shqetëson. E dini, nuk ka kthim të 220.000 të shpërngulurve dhe askush nuk e përmend as Rezolutën 1244, e cila thotë se të gjithë duhet të kthehen. Shqiptarët janë kthyer, por kur është fjala për serbët, heshtja. Po dërgohet mesazhi se nuk jemi të mirëseardhur në shtëpitë tona, po arrestohen të kthyerit, po u digjen shtëpitë dhe kopshtet, të korrat... Ata janë arrestuar në Istok, ku është shënuar numri më i madh i të kthyerve serbë.

Kurti që nga shpallja e zgjedhjeve e deri më sot ka sabotuar Listën Serbe. A ka rrezik që ai të mendojë për më shumë gjëra që do të ishin të dëmshme për partinë tuaj?

Jam i sigurt se do ta bëjnë. Ai nuk po sulmon asnjë parti tjetër politike serbe, po sulmon vetëm Listën Serbe. Sigurisht që do të ketë më shumë pengesa. Kjo është fushata më e ndyrë që bëhet kundër nesh, por kjo nuk do të na dekurajojë. Në listë kemi njerëz të suksesshëm, mjekë, intelektualë, ish-gjyqtarë, dekanë, njerëz që jetojnë këtu me familjet e tyre. Ne do të vazhdojmë të flasim me qytetarët tanë dhe besoj se ata do ta kuptojnë këtë. Vetëm përmes harmonisë dhe bashkimit dhe me ndihmën e Beogradit, i cili vetëm na mbështet, mund të vazhdojmë luftën për mbijetesën dhe egzistencen tonë në këtë rajon. Ministri aktual serb nën Kurtin nuk e ngriti zërin kur po kapej toka në Zubin Potok dhe Leposaviq, heshti kur po ndërtohej muzeu i gjenocidit, kur po ndërtoheshin bazat ushtarake dhe policore, ai është vetëm një dekoratë atje. Dekor në dëm të serbëve. Por, ne po vazhdojmë fushatën që e kemi filluar në Ranillug të Graçanicës, do të shkojmë shtëpi më shtëpi, sepse nuk duhet të ndalemi.

Lista Serbe pret dhjetë vende. A do të hyni përfundimisht në një koalicion me subjektet politike serbe që e kalojnë pragun?

Ne do të fitojmë të dhjetë vendet. Nuk po mendojmë as për koalicione. Por ne presim që serbët të votojnë dhe të ushtrojnë të drejtën e tyre demokratike ashtu siç dëshirojnë. Lista Serbe është në një situatë të vështirë, por apelojmë qytetarët që ta dinë se vetëm Lista Serbe mund t'i përgjigjet situatës dhe gjykimeve që vijnë.

Nëse Kurti nuk fiton, a mendoni se pasardhësi i tij do të vazhdojë politikat e tij, apo gjërat do të jenë më mirë?

Shqiptarët nuk e fshehin se cili është qëllimi i tyre. Albin Kurti avokon bashkimin e Kosovës me Shqipërinë. Flamuri i “Shqipërisë së Madhe” valëvitet në mitingjet e tij elektorale. Por, kushdo që të vijë, synimi i tyre do të jetë që të ketë sa më pak serb në Kosovë, të vazhdojë spastrimi etnik që ka filluar, t'i zvogëlojë serbët në një numër ku AKS nuk do të ketë nevojë, sepse nuk do të ketë serb që janë një faktor "përçarës". Kurti, por besoj se kushdo pas tij, do të përpiqet t'i "bëjë" serbët "të ndjekin" "modelin kroat". Për të na reduktuar në numra, të cilët janë të lehtë për t'u numëruar. Kur përmendet “Shqipëria e Madhe”, të gjithë heshtin, por e gjithë bashkësia ndërkombëtare dhe të gjithë ngrihen në këmbë kur përmendet bota serbe, Serbia apo Republika Srpska. Ata janë të gjithë alergjikë ndaj saj.

Veriu është nën pushtim total, sidomos pas shpërthimit në kanalin Ibër-Lepenc. A i besoni KFOR-it?

Shumica e serbëve besojnë në KFOR-in, në paanshmërinë e tyre, që është detyrë e tyre. Kurti donte të përfitonte nga shpërthimi në Varagë dhe ta sillte FSK-në në veri, por KFOR-i e njohu situatën dhe nuk pranoi. Imagjinoni si e ka menduar Kurti, sepse vetëm pak minuta pas shpërthimit ka akuzuar serbët, Listën Serbe dhe Beogradin zyrtar. Ky ishte argumenti i tij për vendosjen e rreth dy mijë policëve me armë të gjata në veri. Nuk mundi të merrte Forcat e Sigurisë së Kosovës, por solli gjithë kabalin e policisë këtu. Nuk mund të shohësh një polic në jug. Është thjesht e pabesueshme që pavarësisht rrethimit total të veriut me dronë, njësitë speciale të policisë, përveç agjentëve me rroba civile që janë gjithandej rreth nesh, dhe pavarësisht se veriu është në "unazën e çelikut", dhe se ai shihet si pëllëmbë, ai akuzon serbët dhe në të njëjtën kohë përfëshin edhe Beogradin. Dhe ai i quan të gjitha një "akt terrorist".

Një serb nga komuna e Leposaviqit së fundmi është rrahur pothuajse për vdekje. Të gjithë kanë frikë. Lëvizin vetëm ata që duhet të lëvizin natën. Çfarë duhet të shpresojnë serbët, si duhet të sillen?

Asnjë forcë nuk zgjat përgjithmonë. Në vend që serbët të ndihen të sigurt me kaq shumë policë, ata po bëjnë terror. Po i rrahin qytetarët tanë. Ata ndalojnë dhe kontrollojnë ambulancat që transportonin pacientë që i nënshtrohen operacionit, duke i hedhur jashtë. Kjo thjesht do të thotë që ju mund t'i mposhtni serbët, të bëni presion mbi ta. Të gjithë e mbajnë mend kur serbët u qëlluan në prag të Krishtlindjeve. Por ne duhet të jemi të durueshëm. Është e vështirë, por duhet të ngulmojmë. Jemi vetë, jetojmë në tokën tonë, kjo forcë do të kalojë. Ne presim që disa erëra globale të ndryshojnë diçka. Ne kërkojmë vetëm të jetojmë si pjesa tjetër e botës normale - që fëmijët të studiojnë lirshëm, të trajtohen në spitalet e tyre, të mos na pengojnë të shpërndajmë tekste, gazeta, të mos na lënë pa ilaçe, pajisje mjekësore... Ne nuk duan që Kurti dhe kryetarët e komunave me njëqind vota në zonat ku jetojnë së paku 95 për qind e popullatës serbe rregullojnë jetën. Kurti le të na tregojë se çfarë është e mirë në Mitrovicë, Zveçan, Leposaviq dhe Zubin Potok. Se Evropa po na thotë se kjo është mirë. Ne thjesht duam të jetojmë si pjesa tjetër e botës normale në shekullin 21.

Zgjedhjet lokale janë planifikuar të mbahen në nëntor të këtij viti. A prisni që situata të kthehet në atë që ishte dy-tre vjet më parë, me serbët në postet e kryetarëve të komunave, por edhe me policët e komunitetit serb që kthehen në veri?

Nga këto zgjedhje do të varet shumë. Ajo që ne po përjetojmë tani, kjo nuk është jeta. Presim disa lajme më të mira me administratën e re amerikane. Ne u takuam me z. Grenell në vitin 2023 në Mitrovicë të Kosovës, ku e informuam për gravitetin e situatës. Ai është njeriu i katërt në administratën amerikane, kështu që shpresojmë që edhe ne serbët në Kosovë dhe Metohi të gjendemi në ndonjë listë amerikane për lehtësimin e këtij terrori që po durojmë.

Në fund të fundit, cili është mesazhi kryesor i Listës Serbe?

Të jemi të bashkuar, tolerantë. Ne do të qëndrojmë dhe do të mbijetojmë me vendin tonë Serbinë. Qeveria e Serbisë këtë vit ka ndarë fonde të mëdha për Kosovën dhe Metohinë. Dëshiroj të theksoj se 5.000 bashkatdhetarë tanë të pambrojtur dhe të papunë do të marrin nga 20.000 dinarë dhe këtë mund ta presim që nga mesi i shkurtit pagesat e ndihmës për fëmijët e shkollave dhe parashkollorëve tashmë kanë filluar, me 5.000 dinarë në muaj si shtesë. Mesazhi për qytetarët është që të dalin sa më shumë, sepse sa herë që nuk dalim është votë për Kurtin. Le të dalim dhe të rrumbullakojn numrin 112. Sepse vetëm kështu mund të qëndrojmë dhe të mbijetojmë në tokën tonë. Sigurisht që nuk do të mund ta bëjmë nëse jemi të ndarë.