Gjuriq: Kurti mban përgjegjësi për shkatërrimin e shoqërisë në Kosovë dhe Metohi

Marko Đurić
Burim: Ministarstvo spoljnih poslova

Ministri i Jashtëm i Serbisë Marko Gjuriq theksoi se kryeministri i Kosovës Albin Kurti mban përgjegjësi historike për shkatërrimin e karakterit multietnik dhe demokratik të shoqërisë në Kosovë dhe se ai nuk është një lider modern evropian, por, siç tha ai, një etno-nacionalist që dëshiron të eliminojë me të gjitha mjetet ndikimin e komunitetit serb dhe mbijetesën e serbëve në Kosovë.

Në një intervistë për NIN, Gjuriq theksoi se Kurti është një nga ata që kanë hedhur hije të errët mbi marrëdhëniet ndëretnike, me një sërë lëvizjesh të njëanshme dhe të pakoordinuara që synojnë reduktimin e të drejtave kolektive, politike, ekonomike dhe të përgjithshme, në radhë të parë të popullit serb, por edhe të komuniteteve të tjera kombëtare, të cilat, shtoi ai, nuk pranojnë të futen në kallëpin e ideve të tij nacional-romantike dhe mbarëshqiptare.

“Atij duhet t'i jepet merita për zbatimin e vazhdueshëm të programit të partisë së tij të vitit 2012, i cili bazohet në një agjendë etno-nacionaliste që synon të bashkojë territoret etnike shqiptare nën sundimin shqiptar, për të hequr plotësisht çdo ndikim serb në Kosovë dhe Metohi, për të çrrënjosur institucionet e popullit serb që kanë ekzistuar për qindra vjet. Disa prej tyre, e kam fjalën kryesisht për institucionet arsimore dhe kishën, kanë funksionuar pandërprerë që nga fundi i shekullit të 18-të ose fillimi i shekullit të 19-të. Gjatë sundimit osman kemi pasur shkolla serbe, të cilat Kurti tani po përpiqet t'i çaktivizojë. Imagjinoni që në Evropën e shekullit të 21-të, kreut të një bashkësie të madhe fetare siç është Kisha Ortodokse Serbe të pengohet të vijë në selinë e organizatës së tij fetare, e cila ka qenë në Pejë për shumë shekuj”, tha Gjuriq.

Ai theksoi se në periudhën paraprake është injoruar dispozita që përfaqësuesit e partisë politike që fiton numrin më të madh të votave nga komuniteti serb të emërojnë një përfaqësues në Qeverinë e Kosovës dhe institucionet tjera.

“Kurti nuk është një politikan demokratik modern evropian, por më tepër një etnonacionalist i kamufluar me mjeshtëri, retrogradë, i cili nuk i shmanget përdorimit të metodave herë rudimentare, ndonjëherë të sofistikuara, për të eliminuar praktikisht çdo ndikim politik kolektiv të komunitetit serb, si dhe mbijetesën fizike dhe praninë e serbëve në zonë. Dëshiroj t'ju kujtoj se Kushtetuta e të ashtuquajturës Kosovë parasheh që përfaqësuesit e partisë politike që fiton numrin më të madh të votave nga radhët e komunitetit serb, emërojnë një përfaqësues në qeveri dhe në institucionet tjera. "Kjo dispozitë është injoruar plotësisht në periudhën e kaluar," shtoi Gjuriq.

Siç tha ai, politika e jashtme serbe është e ankoruar fort në parimet e së drejtës ndërkombëtare publike, bazuar në Kartën e OKB-së dhe në një dëshirë të sinqertë për të kultivuar dhe zhvilluar marrëdhënie të barabarta me vendet e tjera.

“Më pëlqen ta përkufizoj si një politikë të përgjegjshme kombëtare të shtrirjes, themelet e së cilës përfshijnë dëshirën për anëtarësim në BE, por edhe krijimin e një mjedisi që do të na mundësojë të mbrojmë disa nga interesat tona jetike kombëtare. Kjo veçanërisht vlen për mbrojtjen e interesave në Kosovë dhe Metohi, por edhe në përgjithësi për luftën për të drejtat kolektive, politike, ekonomike dhe identitare të popullit serb në rajonin post-jugosllav. Gjithashtu, një nga detyrat kyçe të diplomacisë serbe është ruajtja e miqësive tradicionale me vendet e Lëvizjes së Jo-Angazhimeve, si dhe gjetja e tregjeve të reja për industrinë në rritje të teknologjisë së lartë serbe dhe për ekonominë në përgjithësi”, tha ministri i Jashtëm serb.

Ai shtoi se me ardhjen e Donald Trump në pushtet në SHBA po shkruhet histori e re dhe se Serbia duhet të reagojë me qetësi ndaj të gjitha ndryshimeve në botë dhe të monitorojë zhvillimet.

“Jemi në fillimin e një epoke të re. Ndryshimet tektonike po ndodhin, dhe kjo nuk është vetëm një frazë. Po shkruhet histori e re, jo vetëm mes SHBA-së dhe Rusisë, por fokusi në marrëdhëniet ndërkombëtare po ndryshon. Ajo që po shohim tani, duke u përballur me krizën akute në Evropën Lindore, është një reflektim i dëshirës për të zgjidhur problemet në kontinent, në mënyrë që energjia e vërtetë të mund të drejtohet në Azinë Juglindore dhe Paqësor, ku bartësit e rinj të rritjes ekonomike globale po përpiqen të zënë vendin e tyre, jo vetëm në shpërndarjen gjeopolitike të pushtetit, por edhe në ndarjen ndërkombëtare të punës, duhet të përpiqet të reagojë në qetësi, zhvillim të ri të jetë më i pranishëm se më parë në disa nga tregjet e reja, veçanërisht në Azinë Juglindore, si ekonomikisht ashtu edhe politikisht. Ne jemi me fat që kemi arritur të ruajmë kapacitetin tonë të pavarur vendimmarrës," tha Gjuriq.

Serbia ka investuar shumë përpjekje në ndërtimin e infrastrukturës politike me SHBA-në, tha Gjuriq dhe tha se është mirë që marrëdhëniet me SHBA-në po përparojnë.

“Serbia dhe interesat kombëtare serbe kanë qenë gjithmonë në humbje kur ne lamë vakum në Uashington, kur nuk ishim të angazhuar dhe nuk vepronim. Vitet e fundit, ne kemi investuar shumë përpjekje, përpjekje dhe burime për të ndërtuar infrastrukturën politike dhe diplomatike në SHBA dhe do të thosha se marrëdhëniet tona po përparojnë pavarësisht se cila administratë e drejton sistemin në SHBA. Avantazhi është marrëdhënia e mirë që lidershipi serb gëzon me zotin Trump personalisht, por edhe me disa nga njerëzit e rrethit të tij. Ky është potencial, jo vetëm kur bëhet fjalë për bashkëpunimin bilateral ndërmjet Serbisë dhe Amerikës, por edhe për zgjidhjen e çështjeve rajonale”, theksoi ai.

Ai shtoi se edhe pse nuk është realiste të pritet që marrëdhëniet me Ballkanin të jenë ndër prioritetet e administratës amerikane, për Serbinë qasja në krye të qeverisë amerikane është një avantazh krahasues.

“Serbia, si tani ashtu edhe në të ardhmen, dëshiron një partneritet strategjik dhe rinovimin e aleancës së vjetër me SHBA-në. Jo vetëm që presidenti i vendit tonë ishte një nga liderët e parë që bisedoi me Trump pasi ai mori detyrën, por në prapaskenë ne ndihmuam në vendosjen e kontaktit të parë midis administratës së re amerikane dhe një numri vendesh që janë miqësore me ne”, tha Gjuriq.

Lidhur me bashkëpunimin me të dërguarin e posaçëm amerikan për misione speciale, Richard Grenell, Gjuriq tha se nuk është e lehtë të negociosh me të, por se ai është dikush që respekton serbët, por edhe popujt e tjerë në rajon. Siç shtoi ai, Grenell është njeriu i së ardhmes së politikës amerikane.

“Richard Grenell është një njeri që gëzon besimin e presidentit amerikan dhe ka komunikim të ngushtë me të. Ai është një nga njerëzit që mund t'i japë fund mungesës së angazhimit të niveleve më të larta të qeverisë amerikane në Ballkan, me konceptet dhe idetë e tij që shkëputen nga modeli i asaj që kemi parë në vitet e mëparshme, që nuk rezultoi në zgjidhjen e nyjeve të viteve 1990. Grenell është një njeri i së ardhmes kur bëhet fjalë për politikën amerikane, por edhe me potencial të madh kur bëhet fjalë për rajonin. Kjo nuk do të thotë që ne do të pajtohemi gjithmonë. Nuk është e lehtë të negociosh me të. Këto bisedime mund të jenë shumë të vështira dhe sfiduese, por ai sigurisht ka respekt për serbët dhe popujt e tjerë në rajon dhe kjo është jashtëzakonisht e rëndësishme për ne”, shtoi ai.

I pyetur për zhvillimet në BeH, Gjuriq theksoi se Serbia është e përkushtuar të respektojë Marrëveshjen e Dejtonit dhe se presidenti i Republikës Srpska Milorad Dodik nuk është shkaku i tensioneve aktuale politike në BiH.

"Ne nuk mendojmë se Milorad Dodik është shkaku i tensioneve aktuale politike në BiH. Ne mbrojmë fuqimisht respektimin e Marrëveshjes së Dejtonit dhe me këtë nënkuptoj integritetin territorial të BiH, të cilin Serbia nuk e ka vënë kurrë në dyshim. Dëgjojmë shpesh akuza kundër Dodikut dhe RS-së për gjoja separatizëm, ndërkohë që një pjesë e konsiderueshme e partive nga Federata po përpiqen të zvogëlojnë kompetencat e subjekteve të parashikuara nga Dejtoni dhe të vendosin kontroll të plotë mbi sistemin në kurriz të vetëm një bashkësie etnike, kalon krejtësisht pa u vënë re. Kjo është endur me mjeshtëri në retorikën për shoqërinë civile, duke shfrytëzuar faktin se në regjistrimin e fundit, për herë të parë, shumica e banorëve janë nga një bashkësi etnike”, theksoi ai.

Ai tha se është e rëndësishme që të ruhet juridiksioni i Republikës Srpska.

“Pas kërkesave të supozuara për një shtet civil janë në fakt dëshirat e shumicës së dy prej tre popujve në Bosnje dhe Hercegovinë. Për ne është jashtëzakonisht e rëndësishme që të ruhet juridiksioni i RS-së, por edhe që në vitet e ardhshme të ndërtojmë një lloj marrëdhënieje ndryshe, pakrahasueshëm më të mirë me klasën politike që përfaqëson boshnjakët, sepse i vetmi rezultat që mund të presim nëse vazhdojnë tensionet është që ajo zonë të braktiset nga një numër edhe më i madh i banorëve”, tha Gjuriq.

Ai shtoi se Serbia po kërkon lirimin e menjëhershëm të Alon Ohelit, me origjinë nga Novi Sadi, i cili po mbahet në një burg të Hamasit, në kushte të tmerrshme dhe çnjerëzore.

“Ne jemi gjithashtu të lidhur në marrëdhënjë farefisnore. Asnjë qenie njerëzore nuk e meriton ferrin që po kalon ai dhe familja e tij”, tha ndër të tjera Gjuriq.