Gogiq: Ka pak mundësi që ndonjë nga zyrtarët ndërkombëtarë t'i bëjë thirrje Kosovës të heqë dorë nga zbatimi i Ligjit për të Huajt

Politologu Ognjen Gogiq tha për Kosovo online se ka pak mundësi që ndonjë nga zyrtarët ndërkombëtarë t'i bëjë thirrje Kosovës të heqë dorë ose të shtyjë zbatimin e Ligjit për të Huajt, sepse përfaqësuesit e institucioneve të Kosovës mund të dëgjojnë se ligji po zbatohet me kërkesë të Bashkimit Evropian.

Ai gjithashtu vlerëson se mund të supozohet se Kosova e shfrytëzoi fillimin e zbatimit të këtij ligji për të kërkuar njëkohësisht integrimin e institucioneve shëndetësore dhe arsimore të Serbisë në Kosovë.

Sipas Gogiq, Bashkimi Evropian tashmë e ka shpallur Ligjin për të Huajt dhe e ka mbështetur zbatimin e tij.

"Dëgjohen zëra pranë Qeverisë së Kosovës se ky ligj zbatohet me kërkesë të BE-së sepse Kosova ka një Marrëveshje Stabilizim-Asociimi me BE-në dhe liberalizim të vizave, pra 'Shengenin e Bardhë', dhe të dyja gjërat e detyrojnë Kosovën të regjistrojë mbërritjen dhe qëndrimin e të huajve në territorin e saj në një mënyrë të caktuar. Kjo është në përputhje me procesin që zhvillohet në nivel të BE-së, me Sistemin e Hyrjes dhe Daljes (EES), pra me regjistrimin dixhital të të huajve, dhe kështu Kosova ka një detyrim përkatës për të krijuar një regjim regjistrimi për të huajt. Ka pak mundësi që dikush t'i bëjë thirrje Kosovës të braktisë ose shtyjë zbatimin e Ligjit për të Huajt", tha Gogiq për Kosovo online.

Ai deklaron se zbatimi i Ligjit për të Huajt është shtyrë në dy raste dhe se ata kanë ndjekur procesin e shtyrjes dhe zbatimin e sistemit EES, i cili duhej të fillonte në tetor të vitit të kaluar, kështu që pati një vonesë. Një arsye tjetër për vonesën e zbatimit të ligjit ishte mbajtja e zgjedhjeve lokale në tetor dhe zgjedhjet parlamentare në fund të dhjetorit, pasi u konsiderua se nuk ishte më e përshtatshme që zbatimi të fillonte në atë periudhë.

"Tani nuk ka rrethana të tilla. E vetmja gjë është se, nëse Kosova nuk zgjedh një president dhe shkon përsëri në zgjedhje parlamentare, në atë situatë është e mundur të imagjinohet një shtyrje e mundshme e fillimit të zbatimit të atij ligji, përndryshe jo. Kosova ka mbështetje të plotë për zbatimin e tij, me faktin se u dëgjua se zbatimi i tij duhet të përshtatet me nevojat që ekzistojnë në terren. U tha gjithashtu se u formua një grup pune nën kujdesin e Qeverisë së Kosovës, i cili dyshohet se përbëhej nga përfaqësues të misioneve ndërkombëtare, dhe i cili duhej të lehtësonte zbatimin e ligjit kur bëhet fjalë për pozicionin e komunitetit serb", tha Gogiq.

Zbatimi i Ligjit për të Huajt dhe integrimi i institucioneve shëndetësore dhe arsimore të Serbisë në sistemin e Kosovës, sipas tij, nuk janë "gjëra të lidhura organikisht" edhe pse u hapën së bashku.

"Nëse supozohet se zbatimi i Ligjit për të Huajt është pjesë e detyrimeve që Kosova ka në procesin e anëtarësimit në BE dhe se kjo ndodhi për shkak të një kërkese nga BE-ja, atëherë mund të supozohet gjithashtu se Kosova e përdori atë për të kërkuar njëkohësisht integrimin në sistemin e Kosovës të institucioneve arsimore dhe edukative të Serbisë në Kosovë, sepse konsiderohet se zbatimi i këtij ligji në një farë mënyre hap domosdoshmërisht çështjen e statusit të këtyre institucioneve, pasi një numër i punonjësve të tyre vijnë nga Serbia ose qëndrojnë në Kosovë për një farë kohe ose jetojnë vazhdimisht në Kosovë. Sigurisht, qëndrimi i tyre në Kosovë do të sillet në pyetje për shkak të zbatimit të këtij ligji, sepse ata bëhen të huaj në kuptimin e këtij ligji. Pra, mund të thuhet se ishte një axhendë e fshehur, që së bashku me zbatimin e këtij ligji, do të hapet edhe çështja e atyre institucioneve", vlerëson bashkëbiseduesi ynë.

Ajo që është e diskutueshme, thekson Gogiq, është se nuk merret parasysh se si zbatimi i Ligjit për të Huajt ndikon në mënyrë disproporcionale në kategori të caktuara.

"Disa njerëz kanë jetuar dhe punuar në Kosovë për vite, madje dekada, të cilët kanë dokumente nga Serbia dhe që nuk janë atje ilegalisht, as nuk kanë hyrë në Kosovë pa dijeninë e institucioneve të Kosovës, sepse kalimet e tyre kontrollohen nga policia. Qëndrimi i tyre nuk ishte ndonjë lloj imigracioni i paligjshëm, por qëndrimi i tyre afatgjatë ishte plotësisht i ligjshëm nga pikëpamja e Kosovës gjatë gjithë kohës, dhe tani ky ligj zbatohet ndaj tyre, duke mos marrë parasysh ato rrethana specifike dhe të drejtat e tyre legjitime që kanë fituar gjatë asaj periudhe", thekson ai.