Koka: Shqipëria do ta ketë të vështirë të përballojë buxhetin e ri të mbrojtjes prej 3.5 përqind të PBB

Analisti dhe kryeredaktori i TV Syrit, Bledian Koka, deklaroi se do të jetë shumë e vështirë për Shqipërinë të përmbushë kërkesën që anëtarët e NATO-s të ndajnë 3.5 përqind të Prodhimit të Brendshëm Bruto (PBB) për qëllime mbrojtëse në të ardhmen dhe se ky vend rrallë ka arritur të përmbushë ndarjen prej dy përqind deri më tani që nga anëtarësimi në aleancë.

"Mendoj se kërkesa për një buxhet mbrojtjeje prej 3.5 përqind, në kushtet e Shqipërisë, është shumë e vështirë për t'u përmbushur, madje pothuajse e pamundur. Kjo për shkak të shumë sfidave ekonomike me të cilat po përballet Shqipëria, dhe për shkak të shumë objektivave që qeveria aktuale i ka vënë vetes në lidhje me investimet në infrastrukturë, apo edhe koncesionet, që është një element me ndikim të madh në buxhetin e shtetit shqiptar", tha Koka për Kosovo online.

Presioni për të rritur shpenzimet ushtarake të anëtarëve të NATO-s do të jetë në tryezën e samitit të qershorit të kësaj aleance, dhe Koka thotë se kjo ndoqi kërkesën e SHBA-së dhe se Shqipëria mund të kërkojë një rishikim të buxhetit të saj të mbrojtjes.

Nga ana tjetër, ai kujton se kjo ishte edhe tema e zgjedhjeve parlamentare të sapopërfunduara në Shqipëri.

"Duhet të kemi parasysh se pati premtime parazgjedhore në lidhje me këtë çështje, si nga shumica aktuale ashtu edhe nga opozita. Opozita parashikon një rritje të pagave dhe pensioneve, dhe kjo do të ishte një barrë ekonomike që do ta bënte të pamundur që Shqipëria të investonte deri në 3.5 përqind të buxhetit të saj në ushtri dhe armatime", tha Koka.

Ai beson se pas presionit të ri për të rritur shpenzimet ushtarake qëndron qëllimi që anëtarët e NATO-s të respektojnë kuotën bazë të investimeve prej dy përqind të PBB-së.

“Mendoj se ky presion për të arritur në 3.5 përqind është një mënyrë për t’i detyruar vendet e NATO-s që të paktën të respektojnë atë që konsiderohet kuota bazë e investimeve ushtarake, dy përqind. Sipas informacionit tim, që kur Shqipëria u bashkua me NATO-n në vitin 2008 e deri më sot, ky nivel rrallë është respektuar në buxhetet vjetore të qeverive shqiptare, qoftë gjatë kohës së Berishës apo gjatë tre mandateve qeverisëse të Ramës”, thekson Koka.

I pyetur se si investimet e reja ushtarake mund të ndikojnë në rajonin e Ballkanit Perëndimor, ky analist thotë se Beogradi nuk ka arsye të shqetësohet për shkak të forcimit të ushtrisë së Shqipërisë.

"Dikur, gjatë 45 viteve të sundimit të diktatorit Enver Hoxha, Shqipëria kishte një nivel shpenzimesh për mbrojtjen deri në dhjetë përqind të buxhetit vjetor të asaj kohe. Edhe pse vendi ishte i varfër, ne pamë, veçanërisht pas rënies së atij regjimi, se çfarë potenciali ushtarak, në municione dhe armë, krijoi vendi ynë. Pavarësisht se çfarë mendimi kemi për regjimin e Titos ose Hoxhës, apo Millosheviqit, mendoj se Shqipëria nuk ka qenë kurrë një faktor që synonte të minonte paqen dhe stabilitetin në rajon", beson Koka.

Prandaj, ai arrin në përfundimin se forcimi i NATO-s nuk duhet të kuptohet si kërcënim, por si garanci për vendet e tjera, përfshirë edhe Serbinë.

"NATO nuk është kërcënim për të tjerët, por garanci për të gjithë, dhe aq më tepër për Serbinë. Për aq sa di unë, nuk ka munguar ftesa për Serbinë që të jetë pjesë e kësaj aleance, dhe besoj se do të ketë ftesa të tilla edhe në të ardhmen", është i bindur ky analist.

Ai e sheh investimin në mbrojtje si sigurim kundër sfidave të mundshme, dhe një rrezik i tillë tregohet jo vetëm nga lufta në Ukrainë, por edhe nga konfliktet në të gjithë botën.

Për Kokën, kërkesa e SHBA-së për të rritur shpenzimet ushtarake të të gjithë anëtarëve të NATO-s nuk duhet parë si një "sfidë e vështirë ekonomike", por një përpjekje për t'iu përgjigjur kërcënimit të kundërshtarëve të mundshëm.

"Po, në çdo rast, ne duhet të jemi minimalisht të barabartë me të tjerët në një konflikt të mundshëm, gjë që shpresoj se nuk do të ndodhë kurrë. Kjo e detyron aleancën të kërkojë diçka të tillë nga anëtarët e saj. Pra, është një kërkesë për barazi ushtarake dhe një përgjigje ndaj asaj që po bën kundërshtari juaj. Nëse të tjerët bëhen më të fortë, ne nuk mund të dobësohemi", përfundon Koka.