Kostiq: Reforma e BE-së do të sillte një rol më të madh të Komisionit Evropian në dialogun midis Beogradit dhe Prishtinës

Kërkesa gjermano-franceze për reformimin e Shërbimit Evropian për Punët e Jashtme mund të çojë në një centralizim më të madh të pushtetit ekzekutiv të Bashkimit Evropian, por edhe në ndryshime të rëndësishme në mënyrën se si BE-ja zhvillon dialogun midis Beogradit dhe Prishtinës, vlerëson Mijat Kostiq nga organizata Rruga e tret e Re.

Siç deklaroi ai, propozimi nënkupton që Shërbimi Evropian për Punët e Jashtme i nënshtrohet Komisionit Evropian në një farë mase, domethënë që Komisioni, i kryesuar nga Ursula von der Leyen, merr përsipër shumicën e kompetencave të tij.

"Propozimi gjermano-francez është që në një farë mënyre të centralizohet BE-ja si një sistem i vetëm burokratik dhe Shërbimi Evropian për Punët e Jashtme të jetë i varur nga Komisioni Evropian, në kuptimin që Komisioni dhe presidentja aktuale, Ursula von der Leyen, do të jenë superiorë ndaj Shërbimit për Punët e Jashtme. Nuk është përcaktuar plotësisht siç do të dukej, por propozohet që pjesa më e madhe e kompetencës së Shërbimit të merret nga Komisioni, ku më pas drejtuesja e Shërbimit, Kaja Callas, do të jetë e varur drejtpërdrejt nga KE-ja dhe do të veprojë brenda Komisionit", shpjegoi Kostiq për Kosovo online.

Sipas tij, Shërbimi Evropian për Punët e Jashtme mund të merret, brenda strukturës së re, me një gamë më të gjerë çështjesh, duke përfshirë ndihmën humanitare, transformimin dixhital, si dhe punët e jashtme në fushën e energjisë dhe teknologjisë.

Kostiq thekson se reforma është pjesë e një plani më të gjerë për të ndryshuar mënyrën se si funksionojnë pushtetet ekzekutive evropiane, qëllimi i të cilit është të bashkojë më qartë kompetencat e institucioneve të ndryshme dhe të shmangë mbivendosjen e tyre të ndërsjellë.

"Qëllimi është centralizimi i pushtetit ekzekutiv, dhe veçanërisht koordinimi i politikës së jashtme me Komisionin Evropian", tha Kostiq.

Duke folur për atë që një reformë e tillë do të nënkuptonte për dialogun midis Beogradit dhe Prishtines, Kostiq vlerësoi se Komisioni Evropian në atë rast do të merrte një rol shumë më të madh në proces.

"Kjo do të thoshte se ka një presion shumë më të madh institucional nga BE-ja dhe se Komisioni Evropian është shumë më drejtpërdrejt dhe në detaje i informuar për atë që po ndodh midis Beogradit dhe Prishtines", tha Kostiq.

Sipas fjalëve të tij, dialogu në atë rast nuk do të ishte më një çështje që trajtohet nga një Shërbim i veçantë Evropian për Çështjet e Jashtme, i ndarë nga Komisioni, por procesi do të integrohej më fort në strukturën qendrore të pushtetit ekzekutiv të BE-së.

"Atëherë nuk do të ishte një departament i veçantë, pra Shërbimi për Punët e Jashtme, i cili merret me këtë çështje veçmas nga Komisioni, por Komisioni do të bëhej 'qeveria e BE-së', në juridiksionin e së cilës janë edhe punët e jashtme, kështu që vetë procesi do të ishte më i burokratizuar, por në një kuptim hierarkik më i centralizuar, sepse vendimi përfundimtar do të vinte nga niveli më i lartë - presidenti, pra presidenti i Komisionit Evropian", përfundoi Kostiq.