Milivojeviq: Vazhdimi i dialogut me Beogradin është thelbësor për rrugën evropiane të Kosovës

Ish-diplomati Zoran Milivojeviq tha se kushtet për vazhdimin e bisedimeve midis Brukselit dhe Prishtines mbi të ardhmen evropiane të Kosovës u përmbushën pasi Bashkimi Evropian hoqi masat kundër Kosovës, por ai thekson se zhbllokimi i dialogut me Beogradin do të jetë çelësi i këtij procesi.

"Kjo krijoi kushtet, sa i përket procedurës në nivelin e Komisionit Evropian, në mënyrë që procesi i pranimit të mund të vazhdojë. Duhet të kujtojmë se Komisioni nënshkroi Marrëveshjen e Stabilizim-Asociimit me Kosovën, sepse BE nuk mundet, pasi pesë shtete nuk e njohin pavarësinë e vetëshpallur", tha Milivojeviq për Kosovo online.

Milivojeviq thotë se një tjetër kufizim me të cilin po përballet Kosova lidhet me sistemin politik, domethënë bllokimin e institucioneve vitin e kaluar dhe zgjedhjet e reja të mundshme, nëse një president i ri nuk zgjidhet deri më 28 prill.

"Varet nëse sistemi politik funksionon formalisht dhe ligjërisht dhe hapja përfundimtare e negociatave, sepse pyetësori është diçka që i paraprin fillimit të negociatave dhe përfshin një skanim të plotë të sistemit politik të një vendi, entiteti apo çdo gjëje që është kandidat. Pyetësori është hapi më i rëndësishëm procedural drejt hapjes së vetë negociatave", shpjegon ai.

Konteksti politik në këtë situatë mbetet një pyetje e madhe, shton ai, dhe thekson se vazhdimi i dialogut midis Beogradit dhe Prishtines është thelbësor kur bëhet fjalë për negociatat e Kosovës me BE-në.

"Dialogu është bllokuar. Qëndrimet janë diametralisht të kundërta. Serbia mbetet e vendosur në qëndrimin se nuk janë të mundura negociata të mëtejshme substanciale nëse nuk përmbushen detyrimet e Kosovës në lidhje me Marrëveshjen e Brukselit të vitit 2013, pra formimin e AKS. Autoriteti Vetëvendosës nuk është gati ta përmbushë atë, as ato të mëparshmet nuk ishin, por edhe ky nuk është gati", tha Milivojeviq.

Ai kujton se Bashkimi Evropian thekson nevojën për të shqyrtuar statutin e AKS para Gjykatës Kushtetuese të Kosovës, i cili është një kusht për t'u anëtarësuar në Këshillin e Evropës, por edhe për zhbllokimin e dialogut. Milivojeviq deklaron se nuk është optimist kur bëhet fjalë për mundësinë e vazhdimit të dialogut për shkak të mungesës së gatishmërisë së autoriteteve në Prishtinë për t'u angazhuar në lidhje me AKS.

Sipas tij, ekziston një tendencë për të përshpejtuar procesin me Kosovën për arsye gjeopolitike. Ai shton se në këtë kontekst, duhet të merret në konsideratë edhe vlerësimi i Marta Kos se Kosova ka bërë përparim.

"Kjo do të thotë se ekziston një kontekst gjeopolitik që e përshtat këtë rajon dhe historinë e Kosovës me qëllimet për politikën lindore, për Ukrainën dhe Moldavinë, domethënë që këto procese duhet të përshpejtohen disi para zgjidhjes së madhe që rrethon luftën në Ukrainë. Ekziston një rrymë e fortë në BE që po e shtyn historinë e Kosovës, si drejt Këshillit të Evropës ashtu edhe në lidhje me integrimin evropian, dhe atë në afat të shkurtër. Gjermanët janë në krye të atij grupi. Ata gjithashtu kanë mbështetjen e disa vendeve të tjera, të ashtuquajturit krah i ashpër, i cili lidhet me gjeopolitikën, ndaj Rusisë një pyetje për atë gjendje politike që tani dominon", thekson ai.

Sipas Milivojeviq, Kurti dhe qeveria aktuale në Prishtina po përpiqen të përfshihen duke bërë lëshime ndaj Brukselit.

"Ata po bëjnë lëshime të llojeve të ndryshme. Ata janë plotësisht në përputhje me gjithçka që kërkon Brukseli, dhe performanca e z. Konjufca duhet parë në atë kontekst. Ata po përpiqen të përdorin një politikë aktive të heqjes së Serbisë nga fusha e diskutimit dhe përdorimit të kontekstit gjeopolitik për të siguruar që historia e Kosovës të jet në tryezë", vëren diplomati.

Siç deklaroi ai, në kontekstin e ngjarjeve aktuale në skenën ndërkombëtare, Kosova është në prapavijë.

"Në këtë proces, linja amerikane mungon, nuk ka mbështetje kur bëhet fjalë për Kosovën, dhe kjo është një pengesë për përshpejtimin e historisë, pavarësisht përpjekjeve të BE-së për ta përshpejtuar atë. E përsëris, kriteri dhe mundësia më e rëndësishme për të zhbllokuar dhe përshpejtuar procesin është vazhdimi i dialogut Beograd-Prishtinë, por nuk ka kushte për këtë për momentin. Gjëja e dytë është se BE është e anshme. Z. Sorensen, sipas gjithçkaje që mundëm të shihnim deri më tani, si dhe shërbimit të politikës së jashtme, domethënë znj. Kaja Kalas dhe znj. Marta Kos - të tre janë në vijën e respektimit të Kosovës si shtet dhe po veprojnë nga ajo pozicion. Mendoj se do të jetë një pengesë kyçe për vazhdimin e dialogut thelbësor", përfundon Milivojeviq.