Simiq: Pa deeskalimin, të flasësh për zgjedhje është e kotë, SHBA po i kërkon Prishtinës të përmbushë kushtet e BE-së

Pa deeskalimin, të flasësh për zgjedhje është e kotë, tha Igor Simiq, nënkryetar i Listës Serbe, i cili ishte në kryeqytetin amerikan, transmeton Zëri i Amerikës.

Në Uashington, ai foli me zyrtarin e administratës amerikane Gabriel Eskobar dhe stafin e kongresit për situatën aktuale në Kosovë dhe mundësitë e zbutjes së tensioneve.

Në një intervistë për Zërin e Amerikës, Simiç tregoi se atij i janë përcjellë mesazhe të qarta në Uashington.

“Që Shtetet e Bashkuara të Amerikës kërkojnë nga Qeveria e Prishtinës sa më shpejt që të jetë e mundur t'i afrohet deeskalimit dhe të përmbushë kërkesat që kanë ardhur nga Bashkimi Evropian. Kjo nënkupton tërheqjen e njësive speciale nga veriu i Kosovës dhe Metohisë, por edhe krijimin e një atmosfere në të cilën serbët do të mund të vazhdojnë jetën dhe aktivitetet e tyre politike. Këto janë parakushtet. Në muajt e kaluar, patëm një situatë ku qytetarët tanë, civilët, u qëlluan pas shpine - dhe askush nuk u mbajt përgjegjës për këtë. Edhe ata që u arrestuan nën presionin e bashkësisë ndërkombëtare, fatkeqësisht u liruan pas vetëm disa ditësh. Procesi me sa duket ka ngecur. Ne gjithashtu kërkuam që të ndalen arrestimet arbitrare të serbëve – pa asnjë provë, sipas parimit se serbët duhet të dëshmojnë pafajësinë e tyre”, vuri në dukje Simiq – duke shtuar se, në të kundërt, detyra e prokurorëve është të dëshmojnë fajin e qytetarëve të akuzuar për akte të paligjshme.

Ajo që kemi parë është se Bashkimi Evropian në disa njoftime kërkon deeskalimin, si dhe atë që ata vetë e cilësuan si përfundimin e arrestimeve arbitrare. Ajo që po kërkon bashkësia ndërkombëtare nga autoritetet e Kosovës për të filluar procesin e deeskalimit është përcaktuar saktësisht. Çfarë mund të kontribuojë komuniteti serb dhe Lista Serbe me të në atë proces?

Plani i Bashkimit Evropian, siç e kuptuam, për të cilin ishte rënë dakord me Beogradin zyrtar, ishte që të deeskalohej në atë mënyrë që Beogradi të lironte forcat speciale të arrestuara. Kjo ka ndodhur. Gjithashtu, është dashur të zvogëlohet shkalla e gatishmërisë luftarake të Forcave të Armatosura të Republikës së Serbisë. Me sa dimë - kjo ndodhi. Hapi i tretë që duhet të ndërmerret nga pala serbe përfshin veprimet e serbëve në veri të Kosovës e Metohisë dhe listën serbe, është që në momentin që kryekomunarët ilegale largohen nga ndërtesat komunale së bashku me forcat speciale...

Si ilegale, jolegjitime ndoshta, por jo e ilegale...

Mendoj se janë të ilegale sepse anëtarët e komisioneve zgjedhore kanë qenë të afërm të kryetarëve të komunave që janë zgjedhur. Mendoj se kjo është absolutisht e paligjshme.

Ky është pretendimi juaj që mund të jetë ose jo i vërtetë. Le të kthehemi te deeskalimi.

Kjo që po them mbështetet në rregulloren e Komisionit Qendror të Zgjedhjeve në Prishtinë që të afërmit nuk mund të jenë anëtarë të komisioneve zgjedhore të personave që janë kandidatë në ato zgjedhje. Në këtë kuptim, zgjedhjet u zhvilluan në mënyrë të parregullt. Një gjë e tillë nuk ishte e mundur apo e lejuar në zgjedhjet e mëparshme.

Çfarë mund të bëjë Lista Serbe dhe komuniteti serb që të mos ndodhë një minë e re tokësore – siç e karakterizoi Miroslav Lajçak mbajtjen e zgjedhjeve të fundit lokale që u bojkotuan nga komuniteti serb. A mund të ndihmojë ajo të parandalojë që kjo të ndodhë?

Sigurisht, dhe unë dua që ju ta dini këtë. Jemi të interesuar për paqen. Merrem me politikë, por kjo nuk është çështje e vendimeve politike, është çështje e mbijetesës së popullit serb, familjes time dhe fëmijëve. Të gjithë fëmijët që jetojnë atje, edhe serbë edhe shqiptarë, sepse kur ruhet paqja, e kemi ruajtur për të dy. Në këtë kuptim, jemi gati të mendojmë se si të veprojmë në të ardhmen, por para kësaj është e nevojshme të krijohen kushtet. Në një atmosferë frike për mbijetesën dhe sigurinë e popullit serb, është e pamundur të zhvillohet një fushatë normale. Është e nevojshme, do të jem shumë i drejtpërdrejtë, që ato njësi speciale të tërhiqen, kjo është kërkesa e serbëve, kërkesa e Bashkimit Evropian, kërkesa e SHBA-së. Tërhiqni njësitë speciale që janë të pranishme ilegalisht.

Është një kërkesë e hapur që është para qeverisë së Kosovës, nuk ka asnjë kontest...

Por, nëse nuk plotësohen parakushtet, si të zhvillohen zgjedhjet, nëse kemi një situatë që sot në veri të Kosovës dhe Metohisë nuk jetojnë më shumë se një mijë persona sepse janë në lista sekrete për arrestim, në mesin e tyre ka mjekë, profesorë, njerëz të dalluar, njerëz me integritet në atë komunitet. Pra, nuk mund ta injorojmë faktin…

Duhet ta marrim me pak kripe, nuk eshte e lehte te kontrollohet, sepse eshte thjesht fjala jote, kundrejt meje qe nuk kam njohuri per te - pervec se kam degjuar...

Bashkimi Evropian, gjegjësisht misioni i tij më i shtrenjtë që merret me sundimin e ligjit, EULEX-i, doli qartë me qëndrimin se arrestimet e serbëve ishin arbitrare dhe kërkoi që autoritetet e Kosovës të mos e bëjnë këtë.

Por ata nuk folën për listat. Fakti është se BE shpalli se është gabim të arrestohen serbët në mënyrë arbitrare, pa procese dhe vendime gjyqësore. Le të mos hyjmë në lista. Ju përmendët se jeni duke mbrojtur paqen, është e nevojshme të plotësohen parakushtet, ku më pas do të mendoni nëse do të merrni pjesë në to, në fund të fundit, është një, le të themi, një kontribut vendimtar nga Bashkimi Evropian, i cili kontribuon në de -përshkallëzim. A mendoni se është e mjaftueshme që ju të përgjigjeshit se jemi gati për paqe, pa një përgjigje të qartë nëse dëshironi të merrni pjesë në zgjedhje apo jo, edhe pse është parakusht për deeskalim sipas BE-së?

Nëse e shikojmë situatën nga ajo anë, para se të kishim këtë përshkallëzim, në fund të majit, pastaj në qershor dhe sot e kësaj dite në veri të Kosovës dhe Metohisë, tashmë kemi pasur kryetarë komunash, kemi qenë pjesë e sistemit. Punonjës policie, prokurorë, gjyqtarë, staf administrativ. Kjo nuk mjaftoi për të mbrojtur të drejtat e popullit serb dhe për të parandaluar përshkallëzimin. Në atë moment kishim njësi speciale tashmë të pranishme në veri të Kosovës dhe Metohisë, të cilat ndërtonin baza ilegale duke ua marrë tokën serbe nikoqirëve serb, duke mos respektuar as ligjet e tyre të shpronësimit. Prandaj, me vetë ekzistencën e kryetarëve të komunave, policëve dhe gjykatësve serbë, nuk kishim mjete dhe mekanizma të mjaftueshëm për të penguar regjimin e Albin Kurtit që të bënte terror mbi popullin serb. Pra, të flasësh për zgjedhjet, si ndonjë pilulë magjike që do të zgjidhë të gjitha çështjet e hapura, është vërtet e papërgjegjshme. Do të thotë që dikush nuk është i njohur me situatën.

Kjo është diçka që ju kërkojnë partnerët tuaj, SHBA, BE, njerëzit me të cilët keni biseduar gjithashtu e mbështesin atë…

Nëse shikoni hapat, fillimisht vjen deeskaliimi, pastaj flasim për zgjedhje. Nëse nuk ka deeskalimi, historia për zgjedhjet është një histori hipotetike, nuk dua ta drejtoj për respekt për njerëzit që më mbështetën si përfaqësues të tyre dhe ata që protestojnë sot në mënyrë paqësore para bashkive të tyre. Ata po kërkojnë, imagjinoni, të hyjnë në komunë dhe të bëjnë punën e tyre duke ofruar shërbime për serbët dhe shqiptarët dhe boshnjakët dhe të gjitha komunitetet tjera.

A mund të konkludojmë në lidhje me këtë temë se Lista Serbe, si aktualisht organizata më e madhe politike e serbëve të Kosovës nga veriu, nuk është e gatshme në këtë moment për të marrë pjesë në zgjedhje?

Pa plotësuar kushtet që na kanë vënë qytetarët, nuk mund të diskutojmë mundësinë e zgjedhjeve.

A ua keni përcjellë këtë bashkëbiseduesve?

Po, dhe kemi hasur në një kuptim të madh të një qëndrimi të tillë. I vetmi ndryshim është se me ta ka shpresë se do të ndodhë deeskalimi, dhe si dikush që jeton në zonën e Kosovës dhe Metohisë, nuk e shoh atë deeskalim. Jam i shqetësuar për periudhën që na pret, se dikush në Prishtinë do ta shfrytëzojë periudhën e këtyre pushimeve për të krijuar një problem tjetër në veri të Kosovës dhe Metohisë me lëvizje të njëanshme. Në këtë kuptim, kërkuam qartë që SHBA, përmes popullit të saj, veçanërisht përmes institucioneve të sigurisë siç është KFOR-i, i cili ka legjitimitet dhe obligim sipas Rezolutës 1244, të jetë më i pranishëm në veri të Kosovës dhe Metohisë dhe të parandalojë cilindo që dëshiron të kërcënojë paqen në atë zonë dhe në të njëjtën kohë në Ballkanin Perëndimor.

A mund të merrni ju si parti politike një vendim për pjesëmarrje të mundshme në zgjedhje, pavarësisht nga Beogradi?

Vendimin që nuk do të marrim pjesë në zgjedhje është marrë nga populli ynë, shumë kohë para se të mbahej mbledhja në Rashkë, në seancën e përbashkët të përfaqësuesve të popullit serb të Kosovës dhe Metohisë, kur policët hoqën uniformat. Ky ishte vendimi i popullit serb, jo vendimi i marrë në Beograd. Bojkoti i zgjedhjeve, të cilat u organizuan kundër vullnetit tonë, ishte edhe vendim i popullit serb. Beogradi nuk kishte asnjë ndikim në atë vendim. Ju kujtoj se Lista Serbe më shumë se dhjetë herë ka dashur të largohet nga institucionet e Kosovës dhe të tërheqë vëmendjen e opinionit ndërkombëtar për faktin se të drejtat tona themelore të njeriut po kërcënohen. Me kërkesë të Beogradit zyrtar, nuk e bëmë këtë, donim t'i jepnim një shans paqes. Donim t'u jepnim negociatorëve një shans për të përmbushur atë që na premtuan. Për shembull, ato zgjedhje nuk u bojkotuan vetëm nga serbët, madje ata kryetarë të rinj shqiptarë morën dy herë më pak vota nga qytetarët shqiptarë sesa në zgjedhjet e vitit 2021 kur morën pjesë në to. Ky ishte një mesazh edhe nga populli shqiptar, ose dikush mendon se Lista Serbe ua ka ndaluar edhe shqiptarëve të votojnë. Jo, ata ishin shqiptarë që jetonin me serbët në veri. Ky është vetëm një shembull konkret që thotë se njerëzit e zakonshëm nuk e përkrahën politikën e Albin Kurtit për zgjidhjen e çështjeve të hapura politike me dhunë.

Në disa biseda me kongresmenë vendas, dhe më duket se BE-ja përmendi, quhet diçka, që thonë se Beogradi nuk duhet të ndërhyjë në ato zgjedhje të mundshme që do të mbaheshin ndoshta në vjeshtë. Si e kuptoni këtë, çfarë saktësisht i referohet, si u krijohet përshtypja se Beogradi po ndërhyn apo mund të ndërhyjë?

Janë gjëra shumë të thjeshta. Serbët në territorin e Kosovës dhe Metohisë nuk do të mbijetonin në territorin e Kosovës dhe Metohisë nëse nuk do të ishte Beogradi. Pagat, pensionet, shtesat e fëmijëve, përfitimet sociale, financimi i shkollave dhe spitaleve. Asnjë nga këto nuk do të ishte e mundur. Mbijetesa më e drejtpërdrejtë e popullit serb varet nga Beogradi. Dhe ky është një fakt. Kur është fjala për vendimet e Listës Serbe, ato janë autonome, i merr populli serb. Ndonjëherë, edhe i moderuar në raport me qëndrimet reale të popullit tonë, sepse ne që merremi me politikë duhet të kujdesemi ende për interesat afatgjata të popullit tonë në terren.

Kjo është e qartë për mua...por, dua të them...si?

Nga ana tjetër, konsultimet me Beogradin janë publike. Të gjitha takimet tona janë në media. Dhe me kë tjetër duhet të konsultohemi? Me Prishtinën, e cila do që serbët të ikin? Kemi takime të rregullta me partnerë ndërkombëtarë dhe jemi shumë të sinqertë në ato takime. Ne kurrë nuk premtuam asgjë që nuk donim ose nuk mund ta realizonim. Në anën tjetër, nëse dikush pret që zgjidhja e problemit ndërmjet Beogradit dhe Prishtinës ta kalojë mbi supet e liderëve politikë lokalë në Kosovë dhe Metohi, kjo është e pamundur. Ka një dialog që është i paracaktuar. Kemi një sistem zyrtar negociues, pra një ekip nga Beogradi, një ekip negociator nga Prishtina dhe Brukseli. Një vend ku duhet gjetur një zgjidhje që do të na mundësojë që përfundimisht, njëherë e përgjithmonë, përmes zgjidhjeve kompromisi të krijojmë parakushtet për të jetuar një jetë normale, për të diskutuar mbi ekonominë, ekologjinë dhe përmirësimin e kushteve të jetesës. Dhe jo se 24 vjet pas konfliktit, serbët në veri të Kosovës dhe Metohisë frikësohen sërish nëse do të mbijetojnë. Ata përsëri frikësohen se nuk do të ndodhë më 17 marsi 2004 - kur digjej gjithçka serbe - shtëpi, kisha dhe fshatra dhe gjithçka tjetër - dhe atë në prani të forcave ndërkombëtare. Prandaj ne këmbëngulim vazhdimisht në rritjen e pranisë së forcave ndërkombëtare, për të garantuar që dikush që dëshiron të jetë Zelenski i vogël, si Albin Kurti, të mos krijojë një zonë të re krize në nënbarkun e butë, nëse mund të them kështu, si i përdorin diplomatët këto fjalë, në Evropë. Dhe hapni një front të ri që do të thotë përsëri kaos, përsëri vuajtje, përsëri eksod dhe do të devijojë të gjithë Ballkanin Perëndimor nga rruga e përparimit në rrugën e regresionit.

Nuk e kuptova atë metaforë tani, Zelenski i vogël, por nuk do të shkojmë atje - po të thuash kështu - do të humbim kohë. Sa e vështirë ishte tërheqja e serbëve nga policia, mendoj se ishin 500 të tillë, nëntorin e kaluar, për ruajtjen e rendit dhe qetësisë së përgjithshme në veri të Kosovës. Nëse nuk do të kishte ndodhur kjo, ndoshta nuk do të kishte ndodhur ardhja e atyre që ju quani pjesëtarë të policisë speciale të Kosovës në atë zonë? Sepse me sa më kujtohet, EULEX-i kur ka ndodhur këtë, ka përmendur se do të ketë probleme me ruajtjen e qetësisë dhe rendit?

Kanë kaluar nëntë muaj që kur serbët u larguan nga policia e Kosovës. Natyrisht, situata sot dhe atëherë nuk mund të krahasohet aspak. Ata ishin profesionistë që e bënin mirë punën e tyre. Megjithatë, ju nuk mund të kontrolloni një komunitet pa njerëzit që jetojnë në atë komunitet. Në këtë kuptim, ndryshimi ndihet. Por nga ana tjetër, duhet të sqaroni se aktualisht kemi polici të rregullt, të zakonshëm, nëse mund të them kështu, të përbërë nga shqiptarë, që janë pjesë e policisë rrugore dhe gjithçka tjetër, për të cilën qytetarët kanë ankesa, por jo për sigurinë e tyre personale në kuptimin që ata do t'i qëllojnë. Dhe keni praninë e forcave speciale, të cilat sipas marrëveshjes së Brukselit, edhe sipas Kushtetutës së Kosovës, e cila thotë se përbërja policore duhet të pasqyrojë përbërjen etnike të komunës, jo vetëm në veri, por kudo nuk respektohet. Në këtë mënyrë, ata njerëz, siç thashë, që kanë qëlluar vazhdimisht qytetarët tanë, krijojnë probleme të përditshme. Ata krijuan edhe një problem që bëri që policët serbë të largoheshin nga ato institucione. Kishim një situatë...

Nuk iu përgjigj pyetjes sime. A mund të jetë tërheqja e 500 personave shkaku i situatës aktuale, që nuk ka njerëz të mjaftueshëm dhe po shfaqen pjesëtarë të forcave speciale...

Nuk mund të fillojmë nga kati i dytë. Kati i parë është dërgimi i njësive speciale në zonat thjesht serbe. Forcat speciale thjesht shqiptare. Kjo ka bërë që situata e sigurisë të përkeqësohet.

Po sikur të dërgoheshin sepse nuk kishte mjaft policë?

Ata janë dërguar para se policët serbë të largoheshin nga institucionet. Kjo është e rëndësishme të thuhet dhe faleminderit për këtë. Policët serbë u larguan nga institucionet më 6 nëntor të vitit të kaluar. Ato forca policore kishin filluar ndërtimin e bazave të tyre shtatë muaj më parë. Diku edhe një vit më parë, në komunën Zubin Potok dhe Leposaviq. Dhe kjo ishte arsyeja. Sepse policët serbë kanë pasur qindra raste në të cilat kanë parë ato forca speciale duke rrahur qytetarët dhe civilët serbë dhe nuk kanë mundur t'i mbrojnë nga kjo. Serbët që kanë qenë pjesë e sistemit të Kosovës, unë personalisht si deputet, ministër, zoti Rakiq, kryetar i Listës Serbe, njerëz që kanë qenë në polici dhe prokurori, nuk kanë dashur të jenë pjesë e atyre institucioneve që shtypin qytetarët e tyre. Ata nuk donin të ishin një dekoratë që i jepte njëfarë ngjashmërie multietniciteti shoqërisë kosovare, e cila po bën gjithçka për të kërcënuar, po jua them përsëri, mbijetesën e popullit serb.

Dyzet e pesë pjesëtarë të komunitetit serb, në mesin e joshqiptarëve të tjerë, iu bashkuan policisë së Kosovës 2-3 ditë më parë. Diplomatët perëndimorë, këtu kam parasysh kreun e EULEX-it, ambasadorin amerikan, kanë paralajmëruar për fushatën e frikësimit të bërë në rrjetet sociale kundër njerëzve që kthehen në institucione, të cilën e interpretojnë edhe si deeskalimi. Si ndikon diçka e tillë në deeskalimin dhe si e ndaloni atë?

U larguam nga institucionet e Kosovës për shkak të mosrespektimit të dispozitave në të cilat thuhet se përbërja etnike e policëve duhet të korrespondojë me përbërjen etnike të popullsisë. E dini, për ato njësitë speciale kur dërguan. As atëherë diplomatët ndërkombëtarë nuk reaguan. Pra, kemi kërkuar që të respektohet.

Ju pyes për tani?

Dhe më vjen mirë që ata e kujtuan atë tani. Nga ana tjetër, fushata për të cilën po flasin është në fakt, me sa kam gjetur burime, një mesazh i publikuar në rrjetin Telegram nga një person anonim.

Prisni, vetëm një sekondë, në rregull. Por shkaktoi reagimin e Eulex-it, ambasadorit amerikan, mos i banalizojmë gjërat tani, një mesazh në Telegram?

Përpiquni të gjeni ndonjë deklaratë mediatike të dhënë nga ndonjë përfaqësues i Listës Serbe lidhur me atë rast, se kemi kontribuar në të dhe do të tërhiq gjithçka. Por unë nuk do të pajtohem me këtë…

Po ju pyes si qytetar. Pra nuk ju barazova, nuk ka asnjë informacion që partia juaj politike është...

Por fushata u ngrit aq shumë, se kjo është e pabesueshme.

A e bën të vështirë deeskalimin? Reagim për punësimin e 45 personave në Shërbimin Policor të Kosovës?

Nuk e shoh të lidhet në asnjë mënyrë me deeskalimin. Nuk shoh një mënyrë për të folur për deeskalimin…

Kjo nënkupton, në njëfarë mënyre, një lloj kthimi të pjesëtarëve të komunitetit serb në institucionet e Kosovës. Ku qëndron fakti që tërheqja e tyre sigurisht që nuk i kontribuoi stabilitetit në veri të Kosovës e as në tërë Kosovën?

Nuk do të kontribuojë në deeskalimin duke punësuar dyzet persona në pozitat që u takojnë, siç thatë edhe ju, policëve që ishin mbi 500 të pranishëm në atë fushë. Kjo është më pak se 10 për qind. Ky nuk është deeskalimi.

Me një fushatë të tillë, askush nuk do të dëshirojë të punojë atje - nëse ndoshta fqinjët tuaj...

Nuk është një fushatë, ishte një mesazh në një rrjet social.

Deri në çfarë mase dhuna dhe trazirat në fund të majit, kur u plagosën 93 pjesëtarë të KFOR-it, jo tridhjetë por 93, minuan besimin midis komunitetit serb dhe misionit ushtarak ndërkombëtar?

Ju i harrove pesëdhjetë e tre serbët.

E drejtë, ashtu është. Po ju pyes sepse jeni nga Beogradi dhe fakti është se forcat paqeruajtëse luajnë një rol të madh në mbrojtjen e komunitetit serb. Një rrethanë në të cilën 93 prej tyre u plagosën brenda një dite - më duhet t'ju pyes se çfarë përshtypje të lë. Dhe a është thyer besimi në një farë mënyre për faktin e rëndësishëm të pranisë së tyre dhe mbrojtjes së komunitetit serb?

E kam përmendur disa herë - serbët nuk e kanë problem prezencën e KFOR-it. Madje e kërkojmë, për fat të keq nuk kemi marrë përgjigje pozitive, praninë e shtuar të KFOR-it sepse është një mënyrë që njësitet speciale të mos i rrahin qytetarët tanë. Dënojmë çdo dhunë që është kryer, por për fat të keq, fakti është neglizhuar - me vetëdije se një serb ishte më i lënduari në dhunë. Dragisha Galak, i cili u qëllua pa paralajmërim nga forcat speciale shqiptare në komunën e Zveçanit.

Një ushtar hungarez humbi këmbën – mes 93 ushtarëve të plagosur. Ju thoni se po kërkoni një prani të shtuar të KFOR-it, gjë që është plotësisht e kuptueshme sepse është një komunitet që shpesh tërheq vëmendjen ndaj cenueshmërisë. Në anën tjetër serbët që protestuan kanë lënduar ushtarë të KFOR-it. Po kërkoni diçka nga dikush që ka pësuar dëmtime të konsiderueshme fizike?

Gati 60 ditë pas atyre protestave që ju përmendni, kemi ende protesta. Pjesëtarët e KFOR-it janë në afërsi të qytetarëve tanë - nuk kemi më asnjë incident. Atë ditë, për fat të keq, regjimi i Albin Kurtit arriti të krijojë një problem dhe vendosi trupat e KFOR-it mes vetes dhe serbëve. Unë isha një nga qytetarët e rrahur që u ula i qetë në tokë. Është një ngjarje fatkeqe që është rezultat i faktit se Prishtina arriti të krijojë një atmosferë të ndezur dhe më pas vendosi para saj si mburojë pjesëtarë të forcave ndërkombëtare. Nuk dërgoi një foto të mirë dhe jemi të vetëdijshëm për këtë.

A dihet kush ishin personat e maskuar që rrahën ushtarët e KFOR-it dhe a mund të ndihmojë Lista Serbe, në frymën e mirë që dëshironi të ndërtoni, që autorët e dhunës t'i japin llogari para ligjit?

Besojmë se institucionet, kosovare dhe ndërkombëtare, duhet të kuptojnë se është e nevojshme të ruhet paqja. Nuk mund të identifikoj njerëzit, nuk jam oficer policie - nuk kam të drejtë ta bëj këtë. Lista Serbe mund të bëjë atë që ka bërë që nga ajo ditë - të bisedojë me qytetarët dhe të shpjegojë se është e nevojshme të ruhet paqja. Në të njëjtën kohë, Prishtina nuk mund të arrestojë serbët në mënyrë arbitrare, duke nënkuptuar se ata kanë kryer akte të dhunshme. Kjo duhet të vërtetohet nga gjykata.

Nëse keni informacion për keqbërës të mundshëm - a mund t'ua ofroni atë autoriteteve dhe më pas çështja mund të sqarohet?

Absolutisht, por nuk mund të bëjmë hetimin dhe mos prisni nga Lista Serbe...

Nuk është ajo çfarë dua të them - vetëm nëse e keni parë dhe keni informacion për fajtorët... Mirë, kam edhe dy gjëra të tjera - Millan Radoiçiq, nënkryetar i Listës Serbe, prej më shumë se gjysmë viti është nën sanksionet amerikane, të cilat e caktojnë atë si pjesëtar të grupit kriminal të Zvonko Vesellinoviqit. Sa e vështirëson një gjë e tillë pozitën e Listës Serbe në bisedimet me palën amerikane në Uashington dhe me partnerët nga Bashkimi Evropian?

Nuk mendoj se e bën të vështirë, jemi në Uashington. Në asnjë nga takimet që kemi pasur nuk është përmendur një gjë e tillë. Forca e Listës Serbe vjen nga mbështetja që kemi brenda komunitetit serb. Ajo që mund t'ju them kur është fjala për z. Radoiçiq është një nga përfaqësuesit e popullit serb që gëzon besimin e jashtëzakonshëm të po atij populli. Sa i përket sanksioneve që përmendët - jemi të vetëdijshëm për këtë. Nga ana tjetër, asnjëherë nuk kemi pasur dijeni për ndonjë provë që do të fliste konkretisht për përgjegjësinë e tij për veprat për të cilat akuzohet. Lista Serbe është një partner për të gjithë ata që duan të ruajnë paqen në zonën e Kosovës dhe Metohisë – sepse është një interes jetik. Në këtë kuptim -  kurrë nuk kemi pasur probleme për të bashkëpunuar me partnerët ndërkombëtarë për shkak të asaj që përmendët.

Në biseda me pjesëtarë të një pjese të sektorit joqeveritar nga veriu i Kosovës, ata shprehën frikën ose vërejtën se zëri i tyre nuk dëgjohet mjaftueshëm në Beograd – por se Beogradi është më i gatshëm të dëgjojë zërat e Listës Serbe. Si e interpretoni këtë?

Mendoj se ata dëgjojnë njëri-tjetrin, ky mund të jetë një perceptim personal. E imja dhe e tyre. Besoj se shoqëria civile mund të kontribuojë në demokratizimin e gjithë shoqërisë, edhe kur flasim për serbët që jetojnë në zonën e Kosovës dhe Metohisë. Më vjen mirë që këta njerëz ishin këtu sepse ndajnë fatin e popullit të tyre. Ata ishin në gjendje të paraqisnin gjithçka që ju thashë. Lista Serbe merr me vëmendje të veçantë qëndrimet, analizat dhe raportet e organizatave joqeveritare, serbe dhe shqiptare. Personalisht, kam disa vërejtje se ata mund të jenë shumë më publikë me pikëpamjet e tyre - por këtë ua lë atyre. Lista Serbe i sheh si faktorë të rëndësishëm në përmirësimin e pozitës së popullit serb.