Tanaskoviq: Gjithçka tregon se Selia e Shenjtë nuk ka motive të rëndësishme për të ndryshuar qëndrimin ndaj shtetësisë së Kosovës

Është e pamundur të parashikohet me siguri se çfarë synon diplomacia e Vatikanit, veçanërisht nën papën e ri, por për momentin gjithçka tregon se Selia e Shenjtë nuk ka motive thelbësore që do ta shtynin të ndryshojë qëndrimin e saj të deritanishëm ndaj shtetësisë së Kosovës, të paktën jo së shpejti, thotë për Kosovo online Darko Tanaskoviq, ish-ambasador në Vatikan.

Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, e vizitoi Vatikanin në fundjavën e kaluar, ku pati një audiencë private me Papën Leo XIV, ndërsa pas këtij takimi shprehu shpresën se Selia e Shenjtë më në fund do ta njohë Kosovën. Ajo përmendi gjithashtu “lidhjet historike të Kosovës me krishterimin, duke theksuar se Dardania i ka dhënë botës figura të shquara si Gjergj Kastrioti-Skënderbeu, Shën Nëna Terezë, perandori Konstantin dhe Justiniani, si dhe personalitete të tjera të rëndësishme për historinë e humanizmit dhe qytetërimit evropian”.

Sipas vlerësimit të Tanaskoviqit, deklarata e shkurtër e Vjosës Osmani pas pritjes nga Papa Leo XIV nuk përmban asgjë që do të meritonte një koment serioz, përveç konstatimit të faktit se takimi me kreun e Kishës Katolike Romake ka ndodhur, “se ajo ka shprehur shpresën se Selia e Shenjtë më në fund do ta njohë pavarësinë e parastetit të saj dhe se ky njohje do të ishte e dobishme për popullin e ‘Kosovës’”.

“Gjithçka tjetër që ajo tha do të ishte më mirë të mos ishte thënë, veçanërisht paralajmërimi për ndryshimin e emrit ‘Kosovë’ në Dardani. Nuk mësuam se çfarë tha Papa, sepse për audiencën e presidentes së Kosovës në njoftimet zyrtare të Vatikanit ende mbizotëron heshtja”, vëren Tanaskoviq.

Vjosa Osmani, kujton ai, e kishte vizituar edhe Papën e ndjerë Françesku më 23 janar 2023 dhe pas atij takimi po ashtu kishte shprehur shpresën se së shpejti do të pasonte njohja e pavarësisë së Kosovës nga Vatikani. Më herët, thekson ish-ambasadori në Vatikan, shpresa të ngjashme kishte shprehur edhe Hashim Thaçi, dhe jo vetëm ai.

“Sikur të varej nga zyrtarët e Prishtinës, ‘Kosova’ tashmë disa herë do ta kishte marrë njohjen nga Selia e Shenjtë. Është e pamundur të parashikohet me siguri se çfarë synon diplomacia e Vatikanit, veçanërisht nën papën e ri, por për momentin gjithçka tregon se Selia e Shenjtë nuk ka motive thelbësore që do ta shtynin të ndryshojë qëndrimin e saj të deritanishëm ndaj shtetësisë së Kosovës, të paktën jo së shpejti. Kjo ndoshta i është e njohur edhe për Vjosa Osmanin, prandaj deklarata e saj ishte jashtëzakonisht e përgjithshme dhe e reduktuar në shprehje dëshire dhe shprese. Kryesisht për përdorim të brendshëm”, vlerëson Tanaskoviq.

Edhe më i zbrazët, shton ai, është komenti i ish-ambasadorit të Kosovës në Itali, Albert Prenkaj, ku vëmendjen e tërheq, siç thotë, vetëm formulimi komik për respektin e ndërsjellë mes “dy liderëve”.

“Megjithatë, bëhet fjalë për një problematikë të ndjeshme, të cilën, sidomos në dritën e tronditjeve dhe lëvizjeve aktuale në marrëdhëniet ndërkombëtare globale dhe rajonale, duhet ndjekur me kujdes dhe ndaj së cilës duhet vepruar në mënyrë proaktive, për të parandaluar surpriza të mundshme të pakëndshme”, paralajmëron bashkëbiseduesi ynë.

Kur bëhet fjalë për përmendjen e qëllimit për ta riemërtuar Kosovën në Dardani, Tanaskoviq konstaton se për këtë ide angazhohen disa, por jo të gjithë, në Prishtinë, por edhe se kjo nuk është njoftim i ndonjë gjëje të re, pasi në këtë drejtim, para një kohe, ishte iniciuar edhe një peticion për mbledhjen e 10.000 nënshkrimeve. Ai gjithashtu thekson se në kabinetin presidencial, duke ndjekur iniciativën e Ibrahim Rugovës, mysafirët priten edhe përpara një shtize që supozohet të përfaqësojë flamurin e Dardanisë.

Se, përveç pjesërisht hapësirës që banojnë, shqiptarët bashkëkohorë dhe “kosovarët” nuk kanë absolutisht asnjë lidhje me mbretërinë antike të Dardanisë, e cila ka ekzistuar deri në gjysmën e parë të shekullit të dytë para erës sonë, siç thekson ai, nuk ka nevojë t’i dëshmohet askujt të arsyeshëm.

“Mjafton, për shembull, të përmendet se emri i Dardanisë nuk përmendet asnjëherë në një studim kaq serioz dhe autoritativ si ‘Shqiptarët – nga Mesjeta deri në ditët e sotme’ të shkencëtarit gjerman Peter Bartl. Njëkohësisht, Bartl konstaton se ‘pamja që shkenca shqiptare krijon për historinë e hershme të popullit të vet është e thjeshtuar, jokritike dhe duket e konstruktuar’. Kur është kështu me shkencën, a ka vend për habi që një politikane e një ‘shteti’ shumëfish problematik sillet kaq lirshëm. Gjatë ndonjë vizite të saj të ardhshme jashtë vendit, do të mësojmë, ndoshta jo pikërisht në Romë, se përveç Skënderbeut, Shën Nënës Terezë, perandorëve Konstantin dhe Justinian të përmendur këtë herë, Dardania (që do të thotë ‘Kosova’) i ka dhënë botës edhe vetë Jezu Krishtin”, përfundon Tanaskoviq.