Politika britanike në Kosovë: Nga "aeroplanmbajtësja amerikane" deri në brendimin e "Britanisë globale"

"Nuk ka miq të përhershëm dhe armiq të përhershëm, ka vetëm interesa të përhershme", tha Vinston Çërçill, një nga shtetarët më të mëdhenj të shekullit të 20-të. Në atë çelës oportunist duhet parë edhe politika e sotme britanike, thonë bashkëbiseduesit e Kosovo online, duke vënë në dukje se ish-fuqia perandorake po përpiqet në çdo mënyrë të ruajë rëndësinë e saj në Evropë, ndër të tjera, si “nënkontraktor i veprave gjeopolitike amerikane në Kosovë”.

Britania e Madhe mori stafetën nga Gjermania në lobimin për hyrjen e Kosovës në Këshillin e Evropës, theksoi së fundmi presidenti serb Aleksandar Vuçiq.

Edhe pse votimi për anëtarësimin e Prishtinës në KE është braktisur për momentin, nuk ka dyshim se Londra nuk do të heqë dorë aq lehtë nga interesat e veta, gjegjësisht amerikane, duke pasur parasysh se që nga largimi nga BE-ja, Uashingtoni është afruar shumë më tepër me të sesa Brukseli.

Qoftë për shkak të lavdisë së vjetër, aurës së SHBA-së apo fuqisë financiare, roli i Britanisë së Madhe në lojërat gjeopolitike në Kosovë dhe më gjerë nuk është ende dytësor, siç shumë menduan se do të ndodhte pas Brexit.

Madje, fakti që Britania u largua nga BE nuk flet për dobësinë e saj, por për fuqinë e saj, thekson një nga bashkëbiseduesit tanë.

Kosova është një projekt amerikan në të cilin Britania e Madhe merr pjesë që nga dita e parë si “nënkontraktor i punëve gjeopolitike amerikane”, thotë për Kosovo online gazetari Sinisha Lepojeviq, duke shtuar se Britania po përpiqet të fitojë një vend në lojën më të gjerë gjeopolitike përmes Kosovës.

Lufta dhe kriza e Ukrainës i shërbeu Amerikës që të pushtojë plotësisht jo vetëm BE-në, por të gjithë Evropën dhe ta vendosë atë në një status vasal, ndaj edhe politika e Britanisë së Madhe duhet parë në këtë kontekst, beson bashkëbiseduesi ynë, korrespondent i vjetër i Tanjug nga Londra.

“Amerika ka karakteristikën e një frikacake që zakonisht nuk do të thotë atë që mendon, por ua lë të tjerëve dhe në këtë kuptim, Britania është në atë funksion. Mirëpo, brenda Britanisë politike nuk është ashtu siç shkruhet në media, tashmë ka disa biseda në të cilat pranohet se ajo që po bëhet me Kosovën nuk do të sjellë zgjidhje, dhe se thjesht ajo që është bërë me vite nuk funksionon dhe se duhet gjetur një model i ri i politikës ndaj Kosovës”, thotë Lepojeviq.

Ai shton se Serbia nuk duhet të pranojë para kohe disa zgjidhje të ofruara nga Perëndimi.

“Britania është pjesë e atyre që e propozojnë, megjithatë, një nga qëllimet e Britanisë është të minojë politikën e BE-së, që do të thotë se në vetë BE-në, kryesisht në vendet kyçe si Gjermania dhe Franca, se ka disa rezerva dhe pikëpamje të ndryshme që Britania, në emër të Amerikës, dëshiron t'i shkatërrojë, kërcënojë dhe të gjejë një vend të vetin”, shpjegon ai.

Sipas fjalëve të tij, Britania e merr energjinë nga marrëdhëniet me Amerikën "për të krijuar iluzionin e fuqisë së saj".

“Ju si vasal dhe shërbëtor nuk mund të keni pushtet, prandaj, aty nuk ka fuqi reale. Në Amerikë, u shfaqën disa njerëz me autoritet, të cilët shpjeguan se Britania mund të ndiqte vetëm atë që po ndodhte në botë dhe nuk mund të ndikonte më në ato tendenca. Në këtë kuptim, aftësia britanike për të ruajtur pamjen e fuqisë së saj është gjithmonë interesante”, vëren Ljepojević dhe shton se në këtë kontekst, Britania përpiqet të jetë pjesë e çdo problemim, sepse beson se “nëse je pjesë e problemit, në fund dhe si humbës në atë lojë, je pjesë e ndonjë zgjidhjeje”.

Kur është fjala për ndikimin e mundshëm në vendet e Komonuelthit që nuk e kanë njohur pavarësinë e vetëshpallur të Kosovës, ai thotë se ndikimi i Britanisë në ato vende është mjaft i vogël, sepse "Britania nuk ka më instrumente për të ndikuar në vendet e Komonuelthit dhe është e kënaqur me lidhjet e vendosura ekonomike".

Britanikët në Kosovë udhëhiqen nga politika amerikane dhe në masën më të madhe ndjekin interesin amerikan, vlerëson për Kosovo online dhe gazetari Fillip Rodiq dhe shton se ka edhe një rivalitet shekullor mes Britanisë dhe Gjermanisë, i cili reflektohet edhe në zonën e Kosovës.

Siç thotë ai, gjërat ndodhën në valë ku gjermanët dhe anglezët u grindën se kush do të kishte më shumë ndikim në zonën e Kosovës, ku anglezët në përgjithësi i ndiqnin dhe përfaqësonin interesat amerikane në interesat e tyre.

“Ajo që thuhet për Britaninë e Madhe, që në të vërtetë ka qenë “aeroplanmbajtësja amerikane” për 50 vitet e fundit, dhe jo diçka tjetër, mendoj se është e vërtetë edhe kur bëhet fjalë për Republikën e Moldavisë”, beson Rodiq.

Sipas tij, fakti që Britania u largua nga BE tregon fuqinë e saj, jo të kundërtën.

"Pra, se ishte mjaft i fuqishëm për të dalë nga BE-ja dhe së dyti, se ishte mjaftueshëm i fuqishëm për të ruajtur statusin e saj pas daljes nga BE. Ata po kërkojnë të ruajnë dhe forcojnë interesat e tyre në mbarë botën, përfshirë Kosovën," beson Rodiq.

Është e rëndësishme, siç thotë ai, të theksohet se nuk ka një politikë të përbashkët monolite të BE-së ndaj Kosovës, edhe pse në praktikë tregohet se administrata e Brukselit është sponsor i pavarësisë së Kosovës. Jo vetëm që pesë anëtarët e BE-së që nuk e njohin shkëputjen e Kosovës kanë qëndrim të ndryshëm nga të tjerët, por edhe disa vende si Hungaria që e njohin shkëputjen nuk e pranojnë saktësisht në të gjitha aspektet atë që kërkon Brukseli.

“Sa i përket ndikimit të Britanisë së Madhe, mendoj se ai, si në shekujt e kaluar, bazohet më së shumti në intrigat e tyre dhe në punën e tyre inteligjente dhe në veprimet e prapaskenave. Ekziston një thënie që i atribuohet Mahatma Gandit, se kur shihni dy peshq që luftojnë në fund të oqeanit, diku është një nëndetëse britanike. Ky është modus operandi i tyre, ndryshe nga, për shembull, ai gjerman, që duket shumë më i hapur dhe konkret. Pra, Britania ka ende një ndikim të fortë në botë, megjithëse fuqia e saj ka ardhur në rënie të vazhdueshme që nga viti '45, ajo është ende anëtare e Këshillit të Sigurimit të OKB-së. Ajo ka një ndikim shumë të madh në ish-kolonitë e tij, në shtetet e Komonuelthit, nëse jo vetëm me veprimet e tij prapaskenave, atëherë edhe me paratë që ka në dispozicion Britania, të cilat janë të mëdha dhe domethënëse." vlerëson Rodiq.

Kur është fjala për mbështetjen e Kosovës për anëtarësim në Këshillin e Evropës, ai thekson se Gjermania dhe Franca “të cilat ishin avokatët më të zëshëm të idesë së të ashtuquajturit anëtarësim të Kosovës në Këshillin e Evropës, me sa duket kanë hequr dorë së fundmi. ".

“Sepse nga Gjermania, Franca dhe Italia po dëgjohen zëra se e ashtuquajtura Kosovë nuk duhet të pranohet në anëtarësim para se të plotësohen disa kushte, në radhë të parë BKS, që është pak a shumë çështje kozmetike. Kaq shumë kapërcen vijat e tyre të kuqe, saqë edhe pse nuk duan, duhet të vendosin disa kushte të tilla. Dhe në atë situatë, Britania e Madhe shfaqet shumë e leverdishme si dikush që do të marrë stafetën e lobimit për atë anëtarësim, sepse e vë shumë më pak theksin te morali në politikë, shumë më tepër punon brutalisht për të përmbushur interesat e saj, në mënyrë që të marrin plumbi nuk është as për t'u habitur në çfarë mënyre. E megjithatë ata janë vetëm një front për SHBA-në”, përfundon Rodiq.

Parimet mbi të cilat bazohet politika e Londrës ndaj Kosovës janë oportuniste dhe u përshtatet atyre që të kenë një qeveri anglofile në Prishtinë, sepse Britania e Madhe, veçanërisht pas daljes nga BE-ja, po përpiqet të ruajë rëndësinë e saj në kontinent dhe statusin e saj si aleati më i rëndësishëm amerikan në Evropë, thotë gazetari Srgjan Garçeviq për Kosovo online.

“Britania funksionon si një lloj spoiler në Evropë, si një fuqi që përpiqet të kontrollojë kaosin në kontinent dhe në këtë mënyrë mbështetjen e saj mjaft të fortë për Kurtin, por edhe për disa aktorë të tjerë rajonalë. Ajo është atje në mënyrë që të mund të frenojë dhe të frenojë në një farë mënyre interesat e Gjermanisë, një vend që është ekonomikisht shumë më i rëndësishëm në Evropë dhe Francë, një vend që ka barazi relativ me Britaninë për sa i përket pozicionit global në Evropë, se në njëfarë mënyre ajo mund ta shfrytëzojë paqëndrueshmërinë për të siguruar lëshime më të mira për çështjet e tjera strategjike”, thekson bashkëbiseduesi ynë.

Lidhur me atë nëse Britania jeton me lavdinë e vjetër dhe mbi çfarë baze po përhap ndikimin e saj në këtë rajon sot, Garçeviq kujton se ajo është "lavdi e vjetër shumë e rëndësishme".

“Britania sërish ka një rol shumë të rëndësishëm, së pari për shkak të afërsisë me Amerikën, është një nga vendet e pakta që nuk u pushtua gjatë Luftës së Dytë Botërore dhe që ende arriti të kishte njëfarë sovraniteti të sajin. Së dyti, për shkak të rëndësisë së saj në botën e tregtisë dhe ekonomisë, ajo mund të ndihmojë shumë lehtë, me kusht, elitat lokale, veçanërisht ndoshta Lëvizja Vetëvendosje, ose disa aktorë të tjerë, për shembull boshnjakët në Ballkan, nëse u japin atyre fonde të caktuara, si dhe akses në tryezën e madhe, qoftë OKB-ja, apo vetë establishmenti amerikan, apo gjëra si Këshilli i Evropës”, ​​shpjegon Garçeviq.

Sipas tij, britanikët me Boris Xhonson dhe daljen nga BE-ja donin të lansonin një brend e “Britanisë globale” dhe të pozicionoheshin si një lloj Singapori rreth të cilit do të mblidhen vendet e tjera. Megjithatë, ai vlerëson se “nuk ka shkuar shumë mirë”, dhe se për shkak të kësaj, ndikimi i Britanisë në vendet e Komonuelthit apo vendet e BE-së që nuk e kanë njohur Kosovën është i dobët.

Sipas tij, Alisha Kerns nuk përfaqëson politikën zyrtare të Londrës ndaj Kosovës, por sigurisht që është e dobishme për establishmentin britanik “për të parë se deri ku mund të shkojë dhe si mund të kontrollohet”.

“Kjo është një person që ka qenë vetë i përfshirë në shumë skandale, një nga asistentet e saj thuajse u zbulua se ishte spiun i Kinës, kështu që ajo ka padyshim një pozicion të rëndësishëm në institucionet e tyre të politikës së jashtme, kështu që ndoshta kinezët donin të kishin një spiun edhe atje. Por nuk do të thosha se ajo është zëdhënëse e Britanisë, por do të thosha se është pjesa e mprehtë e shtizës që po përpiqet të bëjë një lloj hapjeje dhe të shohim se si do të reagojë Serbia”, shpjegon bashkëbiseduesi ynë.

Siç përfundon ai, Britania përpiqet të mbetet sa më e rëndësishme në Evropë dhe të realizojë interesat e saj dhe është në interesin e saj që të ketë një qeveri anglofile në Prishtinë, duke shtuar se kjo është një marrëdhënie simbiotike.

“Ashtu siç Kosova ka nevojë për britanikët, edhe britanikët kanë nevojë për Kosovën, në mënyrë që të ruajnë një lloj tensioni në Evropë dhe që Britania të ketë një vend në një tryezë më të madhe”, thotë Garçeviq.