Sa ndikon qarku i shkurtër në komunikimin mes Kurtit dhe Ramës në marrëdhëniet Kosovë-Shqipëri?

Zhurmat në lidhjet ndërmjet Edi Ramës dhe Albin Kurtit kanë ekzistuar për një kohë të gjatë, por sipas deklaratave të politikanëve nga Shqipëria dhe Kosova, raportet mes Tiranës dhe Prishtinës nuk janë në krizë. Me rastin e Ditës së Flamurit Shqiptar që festohet nesër, nuk janë paralajmëruar mbledhje të përbashkëta të qeverive apo parlamenteve, ndërsa shumica e qytetarëve mendojnë se marrëdhëniet mes Shqipërisë dhe Kosovës nuk janë të mira. Megjithatë, edhe pse gjatë vizitës së tij në Kosovë këtë verë nuk u takua me Kurtin, Rama nga Prishtina deklaroi: “Kur Shqipëria dhe Kosova dalin jashtë kufijve, ata janë një”.

Shkruan: Dushica Radeka Gjorgjeviq

Në linjën e deklaratës së kryeministrit shqiptar, fjalët e kryetares së Kuvendit të Shqipërisë Elisa Spiropali, e sapo nominuar për atë post nga Rama, se “Kosova është prioriteti kombëtar i Shqipërisë”.

Ambasadori i Shqipërisë në Kosovë, Petrit Malaj, ka thënë së fundmi se marrëdhëniet Prishtinë-Tiranë nuk kanë qenë asnjëherë në nivel më të mirë dhe se dy qeveritë po i zbatojnë me sukses marrëveshjet që kanë bërë në takimet e përbashkëta, dhe po ashtu ka deklaruar se dy kryeministrat, Albin Kurti dhe Edi Rama, po përpiqen t'i forcojnë më tej.

Se dy kryeministrat kanë ngrirë marrëdhëniet , ka mohuar edhe Kryetari i Kuvendit të Kosovës, Glauk Konjufca, e megjithatë, një mbledhje e qeverive të Kosovës dhe Maqedonisë së Veriut u mbajt në Prishtinë javën e kaluar, dhe që kur Rama anuloi seancën e përbashkët të qeverisë së Kosovës dhe Shqipërisë, të planifikuar për 14 qershor 2023 në Gjakovë, nuk është organizuar një e re. Seanca e parë e dy qeverive është mbajtur në Prizren më 11 janar 2014 dhe që nga ajo kohë këto mbledhje janë mbajtur çdo vit.

Redaktori i TV News 24 në Tiranë, Dritan Laçi, thotë për Kosovo online se politikanët në Kosovë dhe Shqipëri thonë se marrëdhëniet mes Prishtinës dhe Tiranës janë shumë të mira, por qytetarët kanë mendim tjetër.

“Sipas sondazheve më shumë se 52 për qind e qytetarëve në Kosovë thonë se marrëdhëniet mes dy vendeve nuk janë aty ku duhet të jenë, kurse në Shqipëri më shumë se 60 për qind e njerëzve thonë se marrëdhëniet nuk janë të mira. Kur flasim për marrëdhëniet mes dy vendeve, flasim për interesat e qytetarëve dhe kjo vlen veçanërisht për Kosovën, sepse më shumë ka nevojë për ndihmën e Shqipërisë se sa për Kosovën Shqipëria. Kuptohet që qytetarët e Kosovës e ndjejnë më shumë këtë mungesë ndihme”, thotë Laçi.

Shumica si në Kosovë ashtu edhe në Shqipëri, shton ai, aktualisht nuk janë shumë të fokusuar në marrëdhëniet e ndërsjella, por dominohen nga fushata zgjedhore që filloi në Shqipëri, ndërkohë që zgjedhjet në Kosovë po afrohen. Shumica, thekson ai, janë më të fokusuar tek problemet e tyre politike sesa tek problemet ekonomike të njerëzve.

“Kam përshtypjen se gjatë karrierës së tij në krye të qeverisë, zoti Kurti u përpoq të dilte nga ‘tutoria’ e kryeministrit të Shqipërisë. Nëse Rama tentoi ta fuste nën ombrellën e tij, Kurti donte t'i jepte identitet qeverisë së tij në Kosovë dhe të krijonte politikën e saj. Ai ka dashur të tregojë se është i pavarur, se Kosova duhet të marrë vendimet e veta, edhe pse Kosova nuk është anëtare e plotë e organizatave ndërkombëtare. Sido që të jetë, Kurti u përpoq të krijojë një ndarje mes politikës së Kosovës dhe Shqipërisë dhe jo të ndjekë plotësisht politikën shqiptare. Sigurisht që Kurti e bën këtë jo vetëm për të treguar forcën e tij, por edhe për të theksuar se çfarë do të jetë Kosova në të ardhmen. Ndoshta ka menduar se do ta ndihmonte më shumë Kosovën që të mos ishte satelit i Shqipërisë”, thekson Laçi.

Sipas mendimit të analistit politik nga Prishtina, Arbnor Sadiku, mes kryeministrave të Shqipërisë dhe Kosovës, Edi Rama dhe Albin Kurtit nuk ka pasur marrëdhënie të mira gjatë viteve të fundit, sepse kanë mosmarrëveshje se çfarë hapash duhet të ndërmarrë Kosova për t'u bërë pjesë e organizatave ndërkombëtare dhe në marrëdhëniet me shtetet tjera.

“Rama dhe Kurti aktualisht nuk janë në marrëdhënie të mira, kanë problem bashkëpunimin dhe kanë mosmarrëveshje për hapat që duhet të ndërmarrë Kosova në bashkëpunim me SHBA-në dhe Bashkimin Evropian dhe për marrëdhëniet e Kosovës me vendet e Ballkanit Perëndimor”, e ka vlerësuar Sadiku për Kosovo online.

Nga ana tjetër, siç beson ai, Kurti ka marrëdhënie të mira me Maqedoninë e Veriut dhe kryeministrin e saj Hristijan Mickoski sepse ka marrëdhënie të mira me partitë shqiptare që janë në qeverinë e Maqedonisë së Veriut.

Kryetari i Amzës së shqipëtarve në Serbi, Demo Berisha, e sheh marrëdhëniet mes Tiranës dhe Prishtinës në një “gjendje pushimi, por vëren se duhet bërë dallimi mes marrëdhënieve mes dy kryeministrave dhe asaj që po ndodh “nën drithra” dhe në nivele më të ulëta, ku Shqipëria dhe Kosova vazhdojnë të veprojnë si një.

Si shembull të synimeve të njëjta të Tiranës dhe Prishtinës, pavarësisht marrëdhënieve të këqija mes dy kryeministrave, Berisha përmend vizitën e fundit në Tiranë të deputetit të Kuvendit të Serbisë, Shaip Kamberi, gjatë së cilës Ministria e Punëve të Jashtme e Shqipërisë pranoi ftesën për të përfaqësuar të drejtat e shqiptarëve në “Luginën e Preshevës”.

“Marrëdhëniet reale mes Prishtinës dhe Tiranës janë ato që ndodhin ‘nën drithra’, ndërsa tjetra është ajo që mund të shohim në publik. Ajo që shihet në publik është ftohja e plotë e marrëdhënies mes Edi Ramës dhe Albin Kurtit dhe Vjosa Osmanit. Në anën e tretë është presidenti i Shqipërisë, Bajram Begaj, i cili ka një qasje krejt tjetër. Ai po përpiqet të ketë një qasje kombëtare, ndërsa Rama po shtyn më shumë idenë e bashkëpunimit ekonomik”, ka thënë Berisha për Kosovo online.

Siç thotë ai, ka komunikim mes Shqipërisë dhe Kosovës në nivelet e ministrive dhe në nivele më të ulëta dhe kujton se ky bashkëpunim u reflektua edhe në faktin se gjatë pushimeve verore praktikisht u hoq “kufiri ndërmjet Kosovës dhe Shqipërisë”.

Ai thotë se ftohja e plotë e marrëdhënieve mes Ramës dhe Kurtit ndodhi në momentin kur Rama mbështeti drejtpërdrejt Ballkanin e Hapur.

“Rama po ecën drejt zhvillimit të Shqipërisë në drejtim ekonomik, ndërsa Kurti dhe ekipi i tij po përpiqen të jetojnë me patriotizmin e rremë që kultivohet tash e disa vite me euforinë e ‘fitores ndaj Serbisë’. Konflikti Rama-Osmani dhe Kurti vjen edhe për faktin se Rama nuk ka dashur ta dënojë, apo siç e thonë zakon ta quajë me emrin e duhur atë që ndodhi në vitin 1999. Nga Rama pritet të thotë se Serbia ka bërë gjenocid në Kosovë dhe ai thotë se kanë qenë krim lufte dhe ndoshta ka të drejtë deri diku sepse gjëra të tilla ndodhin në luftë, lufta sjell viktima me vete”, thotë Berisha.

Qeveritë e Maqedonisë së Veriut dhe të Kosovës, kujton ai, deri më tani kanë pasur dy seanca të përbashkëta, siç kanë pasur më parë qeveritë e Kosovës dhe Shqipërisë, por nuk beson se deri në fund të vitit do të ketë ceremoni të përbashkëta epokale mes Prishtinës dhe Tiranës, sepse Kurti po hyn në fazën finale të fushatës parazgjedhore dhe është në telashe, siç vlerëson ai, për shkak të rënies së dukshme të rejtingut.