KUSH është KUSH – Donika Gërvalla Schwarz: “Pionierja” e Hodxhës, ndjekësja e Rugovës dhe ministrja e Kurtit

Deputetët e Lëvizjes Vetëvendosje kanë propozuar për kryetare të re të Kuvendit të Kosovës ministren e Punëve të Jashtme dhe Diasporës në mandat teknik, Donika Gërvalla. Mandatin e saj e kanë shënuar një sërë kontestesh, ndërsa e kaluara humbjen tragjike të babait dhe angazhimin politik që nga rinia e hershme. Ajo disa herë ka akuzuar Beogradin si kërcënim për rajonin dhe ka kërkuar që kusht për formimin e Bashkësisë së Komunave Serbe të jetë njohja e pakushtëzuar e Kosovës nga Serbia.

“Nëse nuk e dini nga vini, nuk mund të dini as ku dëshironi të shkoni”, kishte deklaruar Gërvalla në vitin 2021, pasi u zgjodh në qeverinë e Albin Kurtit si ministre e Punëve të Jashtme dhe Diasporës.

Mediat në Kosovë e shpallën po atë vit si “ministren e gabimeve” për shkak të disa gafave të publikuara në profilin e saj apo në faqet zyrtare të Ministrisë së Punëve të Jashtme.

Ndër “lëshimet legjendare” ishte urimi për Ditën e Pavarësisë së Andorrës, por me flamurin e Moldavisë, si dhe njoftimi për ardhjen në Kosovë të sekretarit të përgjithshëm të NATO-s, Jens Stoltenberg, të ilustruar me flamurin e OKB-së.

Shumica e këtyre postimeve u korrigjuan.

Më dramatik ishte skandali diplomatik i tetorit 2022 në Shkup, kur, sipas mediave, atëherë kryeministri i Maqedonisë së Veriut, Zoran Zaev, e nxori nga zyra e tij.

Incidenti ndodhi pasi, thuhet, ajo i kishte kërkuar Zaevit që Maqedonia e Veriut të largohej nga “Ballkani i Hapur”, përndryshe “do të kishin punë me ta”.

I përballur me këtë situatë të pazakontë, Zaev i kërkoi Gërvallës të largohej nga zyra e tij.

“Më vjen keq zonjë, por kjo bërtitje është e padurueshme në zyrën time. Nga mirësjellja nuk mund t’ju nxjerr personalisht, por nuk mund të flisni me këtë gjuhë dhe në këtë mënyrë”, i kishte thënë Zaev, sipas “Ekonomia Online”.

Incidenti i fundit “diplomatik” u shënua në prill të këtij viti, kur Shkëlqim Devolit iu ndërpre funksioni i konsullit të nderit në Mal të Zi, detyrë që e ushtronte në emër të Kosovës që nga viti 2019.

Gërvalla njoftoi se e kishte marrë këtë vendim pasi në letërnjoftimin malazez të Devolit shkruhej se ishte lindur në Pejë – qytet në Serbi.

Kartela e pasurisë para gjykatës

Gjatë mandatit të saj katërvjeçar, sipas pretendimeve të Klan Kosovës – Gërvalla e ka dyfishuar pasurinë e saj.

Prokuroria Themelore në Prishtinë më 31 janar 2023 ngriti aktakuzë kundër saj për veprën penale “mosdeklarim ose deklarim i rremë i pasurisë”.

Ajo u akuzua se nuk kishte deklaruar se ishte pronare e kompanisë “Alblingua UG” në Gjermani, se nuk kishte deklaruar se ishte drejtoreshë e fondacionit “Gërvalla” në Kosovë, si dhe se nuk kishte raportuar pasurinë e bashkëshortit dhe fëmijëve të saj.

Ministrja para gjykatës kishte pohuar se bëhej fjalë për “disa lëshime”.

Dy vite më vonë, më 19 nëntor 2024, Gjykata Themelore në Prishtinë e liroi Gërvallën dhe e shpalli të pafajshme, duke hedhur poshtë aktakuzën për deklarim të rremë të pasurisë. Sipas fjalëve të gjyqtarit në rastin Dibran Jusufi, ato veprime të Gërvallës nuk përbënin vepër penale.

Në vitin kur u shpall e pafajshme, Gërvalla deklaroi pasuri dyfish më të madhe se ajo që kishte raportuar në vitin kur ishte akuzuar.

Pasuria e saj në vitin 2024 ishte 48,59 për qind më e madhe se në vitin 2021. Në atë vit, Gërvalla në Agjencinë për Parandalimin e Korrupsionit kishte deklaruar pasuri me vlerë 360.495 euro.

Në shkurt të këtij viti, Reporteri e akuzoi Gërvallën dhe MPJ-në e Kosovës se për kontrollin e zgjedhjeve në diasporë kishin angazhuar anëtarë të familjeve dhe ish-këshilltarë qeveritarë.

Nuk pati demantime për këtë lajm, sepse ishin listuar konkretisht kushëriri i ngushtë i shefit të kabinetit të Albin Kurtit, vëllai i një funksionari të lartë të Lëvizjes Vetëvendosje, ish-këshilltare në ministrinë e bujqësisë...

Njëkohësisht, sipas të dhënave të RSE për periudhën janar 2023/qershor 2024, ministria e saj për shërbime lobimi në SHBA u ka paguar dy firmave 277.000 dollarë.

Në dokumentet e publikuara thuhet se këto dy firma kanë realizuar gjithsej gjashtë kontakte.

“Gjatë katër viteve të fundit, marrëdhëniet me SHBA kanë arritur një transformim të rëndësishëm, që ka çuar në forcimin e marrëdhënieve bilaterale në shumë fusha të rëndësishme, sidomos në siguri dhe diplomaci”, deklaroi Gërvalla pas vendimit të Qeverisë së Kosovës për të hequr njëanshëm taksat doganore për importin e mallrave nga SHBA.

Kundër BKS-së dhe KOS-së

Kur bëhet fjalë për dialogun midis Beogradit dhe Prishtines nën kujdesin e BE-së, pikëpamjet e saj nuk kanë ndryshuar shumë.

Ajo përsëriti në disa raste se Bashkësia e Komunave Serbe mund të formohet vetëm kur Serbia ta njohë zyrtarisht Kosovën.

Ajo nuk hoqi dorë nga këto pretendime edhe pasi u ofrua drafti franko-gjerman i BKS-së.

"Nëse Serbia është në gjendje ta pranojë paketën në tërësi, ne do ta mbajmë premtimin. Drafti i paraqitur nga partnerët tanë ka kuptim vetëm nëse Serbia e njeh Kosovën, përndryshe Bashkësia është një kal i Trojës si Republika Sërpska në Bosnje", tha ajo në mesin e majit të vitit të kaluar.

Gërvalla e ka akuzuar vazhdimisht Beogradin për destabilizimin e rajonit, dhe më e ashpra ishte më 2 tetor 2023, kur i tha Deutschlandfunk të Gjermanisë se nëse bashkësia ndërkombëtare toleron Presidentin serb Aleksandar Vuçiq dhe ka të njëjtën qasje ndaj tij, mund të shpërthejë lufta.

Ajo nuk e kurseu as Kishën Ortodokse Serbe, duke pretenduar se është një "pjesë historike e ideologjisë nacionaliste".

"Kreu i Kishës Ortodokse Serbe, Porfirije, vetëm pak ditë pasi iu lejua të vizitonte Kosovën, u shfaq në Moskë me Presidentin rus Putin, duke bërë deklarata që minojnë sovranitetin e Kosovës dhe nxisin përçarje në të gjithë rajonin. Këto qëndrime nuk janë të reja. Kisha Ortodokse Serbe historikisht ka qenë pjesë e ideologjive nacionaliste që nxitën luftërat në Kroaci, Bosnjë dhe Hercegovinë dhe Kosovë në vitet 1990", deklaroi Gërvalla në llogarinë e saj në Facebook.

Ajo që kritikojnë kundërshtarët e saj janë deklaratat kundër ish-udhëheqësve të UÇK-së, veçanërisht Hashim Thaçit dhe Kadri Veselit.

"Brenda aftësive dhe autoritetit tim, do të kërkoj materiale që do t'ia përcjell Gjykatës Speciale. E gjithë bota e di se kush janë Kadri Veselji dhe Hashim Thaçi. Kadri Veseli ishte kreu i një organizate që kreu krime kundër kundërshtarëve politikë", tha Gërvalla në maj 2021.

Portali Balkani.info pretendon në fund të vitit 2021 se biografia në anglisht me titull "Biografi e shkurtër e Donika Gërvala Schwartz" përmban pretendime që mund të dëgjoheshin vetëm në mediat serbe dhe ruse.

Në një paragraf të biografisë së saj ku flet për janarin e vitit 2002 kur solli në shtëpi eshtrat e Jusuf dhe Bardosh Gërvallës, ajo shkruan se më shumë se 150,000 njerëz morën pjesë në funeral dhe se ishte ngjarja e parë e madhe "që nuk u kontrollua nga ekstremistët e luftës pas vitit 1999", raporton ky portal.

Balkani.info deklaroi se Gërvalla po aludonte tek udhëheqësit e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Kjo shkaktoi një ortek reagimesh të ashpra në Kosovë.

Gazetari Milaim Zeka deklaroi në atë kohë se Gërvalla synonte të merrte mbështetjen e nevojshme ndërkombëtare për të hedhur dritë mbi vrasjen e babait të saj.

Vrasja e pasqaruar e Jusuf Gërvallës në Gjermani

Gazetari, shkrimtari dhe themeluesi i “Lëvizjes Kombëtare për Çlirimin e Kosovës”, Jusuf Gërvalla, u vra më 17 janar 1981 para shtëpisë së tij në Untergruppenbach, Gjermani, së bashku me vëllanë dhe një mik familjar.

Gërvalla pohon se atë e kryen shërbimet e sigurisë serbe.

“Fakti që autoritetet gjermane ende nuk kanë arritur ta zbardhin këtë vrasje, me gjasë është pasojë e asaj që autoritetet serbe nuk kanë dashur të dorëzojnë asnjë dokument”, kishte deklaruar Gërvalla në një intervistë.

Megjithatë, shumë historianë pohojnë se “shërbimet serbe” nuk kanë qenë të vetmet përgjegjëse.

Autori i librave “Çështja e Kosovës 1974-1989” dhe “Iluzioni i fuqisë”. Intelektualët kritikë serbë dhe regjimi komunist”, bashkëpunëtor shkencor në Institutin për Kulturën Serbe, Petar Ristanoviq, duke u përpjekur të hedhë dritë mbi këtë pjesë të historisë së Kosovës, ka botuar disa dokumente që flasin për aktivitetet e atëhershme të “Enveristëve”.

Sipas këtyre dokumenteve, Jusuf Gërvalla në mesin e viteve ’70 iu bashkua “Lëvizjes për çlirimin kombëtar të Kosovës dhe krahinave të tjera shqiptare”.

Kjo organizatë në aktin e saj themelues kishte deklaruar se ideologjikisht ndiqte Partinë e Punës së Shqipërisë të Enver Hoxhës.

“Enveristët” pretendonin se çdo komb ka të drejtë të bashkohet në një shtet, ndërsa për shqiptarët – Shqipëria ishte mëmëdheu.

Megjithatë, ata e shihnin Shqipërinë si “të vetmen vend vërtet komunist në botë”, ndërsa Jugosllavinë e atëhershme si “revizioniste dhe në thelb kapitaliste”.

Lëvizja shpallte luftën për vendosjen e komunizmit të vërtetë dhe bashkimin kombëtar me Shqipërinë, ndërsa anëtari më me ndikim ishte Metush Krasniqi, monumentet e të cilit (në Prishtinë dhe Kamenicë) pas vitit 1999 u ngritën në Kosovë.

Në dokumentet e mëvonshme u zbulua se ai kishte lidhje me shërbimin sekret shqiptar Sigurimi dhe me disa gjeneralë të ushtrisë shqiptare.

Jusuf Gërvalla, atëkohë gazetar i “Rilindjes”, arriti të themelonte disa “komitete rrethi”, qeliza lokale të organizatës, ndër të cilat më të shumtat ishin ajo e Deçanit, nën Ismail Haradinajn, dhe e Drenicës, nën Bajram Gashin.

Kjo lëvizje gjatë vitit 1979 pësoi disa goditje, dhe pasi atë vit u arrestua Hisen Gërvalla, vëllai më i vogël, Jusufi vendosi të arratisej në Gjermani te vëllai i tretë, Bardhoshi.

Ai shpejt u lidh me disa lëvizje shqiptare në këtë vend.

Një prej tyre ishte “Grupi Marksist-Leninist i Kosovës” i Kadri Zekës, që luftonte për shkëputjen e territoreve të Jugosllavisë të banuara me shqiptarë dhe bashkimin me Shqipërinë, duke kërkuar ndihmë nga presidenti i atëhershëm shqiptar Enver Hoxha.

Jusuf Gërvalla i shkroi atij në vitin 1980, duke theksuar se shokët e tij ishin ndjekës të palëkundur të ideologjisë marksiste-leniniste dhe se prisnin shkëndijën që do të ndizte luftën për bashkimin me mëmëdheun.

Megjithatë, lidhje më serioze Jusufi krijoi me udhëheqësin e atëhershëm të “Frontit të Kuq”, Ibrahim Kelmendi.

Në atë kohë, organizata më e fuqishme e emigracionit ekstrem shqiptar fillimisht merrej me botimin e gazetave, por pas demonstratave të shqiptarëve në Kosovë në pranverën e vitit 1981 filloi një seri demonstratash në Evropën Perëndimore dhe SHBA.

Gjatë demonstratave, shqiptarët në disa qytete marshuan bashkë me anëtarë të emigracionit kroat pro-ustash, dhe kështu në një tubim në Paris të pranishmit mbanin flamuj të NDH-së dhe “Shqipërisë së Madhe”.

Përveç demonstratave, anëtarët e “Frontit të Kuq” kryen edhe një sërë sulmesh terroriste.

Vetëm në Belgjikë, nga marsi deri në qershor 1981, u kryen 13 sulme: vendosje bombash, zjarrvënie dhe sulme ndaj klubeve të punëtorëve jugosllavë. Në këto sulme u vra një dhe u plagosën tre punëtorë të ambasadës jugosllave.

Pas vrasjes së Jusuf Gërvallës, emigracioni shqiptar akuzoi shërbimin jugosllav se qëndronte prapa gjithçkaje.

Megjithatë, gruaja e Jusufit, Suzana, akuzonte liderin e “Frontit të Kuq”, Ibrahim Kelmendin, me të cilin Jusufi bashkëpunonte, por edhe shpesh përplasej, se kishte bashkëpunuar me SDB-në.

Zyrtarisht, kjo vrasje kurrë nuk është zbardhur.

Biografia

Sipas informacionit nga biografia e publikuar nga Lëvizja Vetëvendosje, Donika Gërvalla lindi në tetor 1971 në Shkup.

Ajo e kaloi fëmijërinë e hershme në Prishtinë, dhe më pas në vitin 1980 iku me nënën dhe dy vëllezërit e saj për të jetuar me të atin, i cili kishte ikur nga ish-RSFJ-ja "për të shmangur arrestimin nga policia jugosllave për aktivitete patriotike".

Pas vrasjes së Jusuf Gërvallës në vitin 1982, familja u vendos në Tiranë.

Gërvalla ishte një talent muzikor dhe që në moshën 11 vjeç performoi si soliste në flaut dhe më pas mbaroi muzikën në konservatorët në Tiranë dhe Hamburg, dhe drejtësinë në Universitetin e Hamburgut.

Sipas Deutsche Welle, Gërvalla u rrit "në diktaturën komuniste të Enver Hoxhës".

“Ai u përpoq ta përdorte kthimin e një familjeje të njohur të Kosovës për të përmirësuar imazhin e tij. Që kur ishte vajzë, ajo u zgjodh si një studente model për t’i çuar lule Enver Hoxhës, por edhe për të performuar në mënyrë të pavarur si flautiste në koncerte të mëdha dhe pompoze”, raporton kjo media.

Karriera politike

Si studente në Akademinë e Arteve në Tiranë në fillim të viteve nëntëdhjetë, Donika Gërvalla iu bashkua "Pranverës Shqiptare" dhe ishte një nga studentet që hynë në grevë urie në vitin 1991, e cila rezultoi në përmbysjen e regjimit të Ramiz Aliut - presidentit të fundit komunist në Shqipëri.

Biografia zyrtare thotë se në shtator të vitit 1991 ajo ishte një nga bashkëorganizatorët e referendumit në Tiranë për pavarësinë e Kosovës.

Megjithatë, angazhimi i saj politik fillon në Lidhjen Demokratike të Kosovës të Ibrahim Rugovës në Gjermani.

Nga viti 1993 deri në vitin 1997, ajo ishte nënkryetare, dhe nga viti 1997 deri në vitin 1999, anëtare e kryesisë së degës së LDK-së në këtë vend.

Pas një faze angazhimi pa funksione partiake, në vitin 2015 ajo u zgjodh kryetare e DSK-së në Gjermani.

Shpejt ajo iu bashkua lëvizjes që tentoi reforma të brendshme, dhe kur ato dështuan, ajo dha dorëheqjen në vitin 2018 dhe u largua nga kjo parti.

Në prag të zgjedhjeve të vitit 2021, ajo po i bashkohet partisë Guxo të Vjose Osmanit.

Në ato zgjedhje, ajo fitoi 70,000 vota - më shumë se kryeministri i atëhershëm i Kosovës, Avdullah Hoti.

Në shtator 2022, ajo u zgjodh bashkëpresidente e partisë Guxo.

Donika Gërvalla është e martuar me Stefan Schwartz, një ish-anëtar i CDU-së në Bundestag. Ata kanë pesë fëmijë.