Pse është më e rëndësishme për Kurti të bllokojë AKS se sa Kosova të anëtarësohet në Këshillin e Evropës?

Në realizimin e projektit të Shqipërisë së Madhe, si mision jetësor dhe politik i tij, taktikat e Albin Kurtit janë të qarta, ato përfshijnë parandalimin dhe shkatërrimin e të gjitha të drejtave të serbëve në Kosovë, veçanërisht të atyre që dalin nga Marrëveshja e Brukselit dhe Asociacioni i Komunave Serbe. Kurti hedh poshtë mundësinë që serbët të kenë ndonjë garanci për të drejtën e jetës dhe për hir të egos së tij dhe vlerësimit politik ai është i gatshëm të sakrifikojë disa interesa të dukshme të shqiptarëve në Kosovë.

Përgatiti: Millosh Gariq

Ajo që po ndodh është ajo që supozuan njohësit e mirë të karakterit dhe logjikës politike të Albin Kurtit. Mes anëtarësimit tashmë të parë të Kosovës në Këshillin e Evropës dhe pengimit të formimit të Asociacionit të Komunave Serbe, kryeministri aktual i Kosovës zgjedh këtë të fundit pa u menduar.

Që nga momenti kur Asociacioni u rishfaq si kusht i domosdoshëm për anëtarësimin e Kosovës në KE, disa menduan se Kurti do të pranonte një “sakrificë” minimale dhe se draft-statuti i famshëm, të cilin e mori nga Brukseli, do ta dërgonte për vlerësim në Gjykatën Kushtetuese në Prishtinë. Kjo ishte gjithçka që duhej. Më tej, gjithçka do t’i lihej “fjalës së nderit” të Kurtit.

Lideri i Vetëvendosjes dhe rrethi i tij më i afërt, megjithatë, vendosën t'i "besojnë" deri në fund raportit të Dora Bakojanit, sipas të cilit Prishtina meritonte anëtarësimin në Këshillin e Evropës që në maj, dhe të gjitha detyrimet e shmangura për respektimin e njeriut dhe civil të drejtat më pas mund të vonohen aq sa ai dëshiron.

Duhet theksuar se AKS, në formën e saj më të lirshme, iu rikthye ministrave në Strasburg si kusht për Kosovën vetëm pas protestave të ashpra të Beogradit zyrtar dhe me një argument të pakundërshtueshëm, i cili mbron njëlloj dinjitetin e Këshillit të Evropës dhe të Këshillit të Evropës. parimet e kësaj organizate të njohur, si dhe pozita e shtetit të Serbisë në mbrojtjen e integritetit të vet. Vizita zyrtare e Presidentit Aleksandar Vuçiq në Paris gjatë muajit prill dhe bisedimet e detajuara me presidentin Emmanuel Macron patën një efekt shtesë dhe ndoshta vendimtar në këtë drejtim.

Në javët e mëparshme, nga BE-ja erdhën paralajmërime në Prishtinë, se AKS është një element i rëndësishëm i anëtarësimit në KE, dhe kishte nga ata që besonin se qeveria e Kurtit do të bënte një "përpjekje" shtesë dhe do t'ia dërgonte "pataten e nxehtë" gjykatën e vet në Prishtinë. Jemi pak ditë larg takimit vendimtar të ministrave evropianë dhe, siç janë gjërat aktualisht, asgjë nuk do të ndodhë. Sigurisht që nuk do të ketë lëvizje drejt AKS, por as zyrtarizimi i anëtarësimit të Kosovës në KE nuk duket i mundshëm.

Ambicie të rrezikshme

Paturia politike, kokëfortësia dhe arroganca e Albin Kurtit, përveçse flet për mungesë logjike, në fakt tregojnë fytyrën dhe thelbin e vërtetë të ekstremizmit të madh shqiptar. Në të njëjtën kohë, del në sipërfaqe se sa të gabuara janë ambiciet e Perëndimit politik, i cili me gjithë lëvizjet djallëzore, vazhdon t'u japë mbështetje të jashtëzakonshme autoriteteve në Prishtinë për afirmimin e "pavarësisë dhe shtetësisë së Kosovës".

Nëse dyshojnë në komentet e indinjuara të serbëve, njerëzit në Bruksel dhe Uashington së paku mund të dëgjojnë më me kujdes atë që thonë njerëzit nga rrethi i Kurtit, siç është ish-bashkëpunëtori i tij i ngushtë Haki Abazi, i cili vazhdimisht e ka quajtur konceptin aktual politik në Kosovë fashizëm dhe diktaturës.

Kjo deklaratë ndoshta shpjegon më së miri se nga vjen refuzimi i vazhdueshëm i Albin Kurtit për të ndërmarrë ndonjë gjë në lidhje me formimin e AKS, pavarësisht të gjitha pasojave që rrjedhin nga qëndrimi i tij.

Historiani nga Graçanica Aleksandar Gudzhiq thotë për Kontekst se qëndrimi i Kurtit për çdo formë të autonomisë së serbëve ka qenë prej kohësh i qartë.

“Formimi i Asociacionit të Komunave Serbe sipas Marrëveshjes së Brukselit për të nuk bëhet fjalë, përveç ndoshta si organizatë joqeveritare. Pikërisht në këtë kontekst duhet parë gatishmëria e Albin Kurtit për të sakrifikuar Këshillin e Evropës për hir të formës më të vogël të mundshme të autonomisë për serbët. Mos harroni se zgjedhjet parlamentare në Kosovë na presin këtë vit dhe po bëhet një riorganizim dhe pozicionim. Me deklarata të tilla Kurti dëshiron të konfirmojë imazhin e tij si një luftëtar i patëmetë i interesave shqiptare dhe se ka sa më pak të drejtë për serbët”, shpjegon Gudzhiq.

Prandaj Kurti është i gatshëm, shton ai, të sakrifikojë anëtarësimin e Kosovës në KE.

Nëse bashkësia ndërkombëtare, para së gjithash vendet udhëheqëse të Evropës Perëndimore, por edhe Amerika, do të bëjnë presion që Kurti të dorëzohet në periudhën e ardhshme, nuk mund ta dimë me siguri tani, por në këtë moment Kurti është i gatshëm të bëjë një sakrificë dhe do ta bëjë”, beson Gudzhiq.

Analisti politik nga Prishtina, Blerim Burjani, e konsideron të saktë politikën e Kurtit, e cila bazohet në premtimin se “nuk do të lejojë rrëzimin e rendit kushtetues dhe të shtetit unitar”.

“Kjo do të thotë se nuk do të ketë asnjë republikë tjetër brenda Kosovës. Shteti i Kosovës dhe rendi i saj kushtetues do të jetë dhe është më i rëndësishëm se anëtarësimi në Këshillin e Evropës. Mendoj se ka gabime në zhvillimin e dialogut nga BE dhe Lajçak. AKS nuk duhej të kishte prioritet. Por këtu bëhet fjalë për diçka tjetër, ata hodhën njohjen e Kosovës nga Serbia, dhe kjo e ndërlikoi dialogun dhe e bëri të qartë se nuk ka asgjë konkrete. Kurti gjatë gjithë kohës ka thënë se nuk do të ketë AKS dhe kështu do të mbetet deri në fund të mandatit të tij”, shprehet Burjani në një prononcim për Kontekst.

Gabimet vazhdojnë, thotë ai, për kushtet e Gjermanisë, Francës dhe Italisë.

“Këto vende e dinë se nuk ka asnjë lidhje mes anëtarësimit të Kosovës në Këshillin e Evropës dhe formimit të AKS. Ky kriter është kundër procedurës dhe akteve ligjore të Këshillit të Evropës. Mendoj se disa vende i kanë premtuar Vuçiqit se nuk do të ketë anëtarësim të Kosovës në Këshillin e Evropës pa formimin e AKS. Kosova do të humbasë në anëtarësimin në KE. Këto vende po e shkelin Marrëveshjen e Ohrit, ku thuhet se Serbia nuk do të lobojë kundër Kosovës në organizatat ndërkombëtare. Këto vende janë përkrah Serbisë. Kurti tha se nuk do të dërgojë asnjë dokument në Gjykatën Kushtetuese. Rendi kushtetues është më i rëndësishëm se anëtarësimi në organizata ndërkombëtare. Sigurisht që është e rëndësishme që Kosova të jetë pjesë e organizatave ndërkombëtare, por më i rëndësishëm është rendi kushtetues”, tha Burjani.

Ai shtoi se BE-ja e përmend arbitrazhin në disa situata në Draft Statutin I AKS.

“Kjo do të thotë se sipas këtij dokumenti Kosova nuk ka më kompetencë për të zbatuar të gjitha vendimet nëse AKS nuk pajtohet. Kjo do të thotë se autoritetet e Kosovës nuk kanë sovranitet në veri. Kjo nuk do të ndodhë derisa të jetë Kurti në pushtet. Mendoj se ky dialog nuk ka perspektivë. Nuk ka marrëveshje përfundimtare dhe nuk do të ketë fare”, ka thënë ashpër Burjani.

Jasht mendjës

Politologu Ognjen Gogiq thotë se kërkesa e shteteve evropiane që Kurta ta dërgojë Projektstatutin në Gjykatën Kushtetuese ishte minimale, sepse nuk garanton formimin e AKS.

“Është e pamendueshme që Kurti ta refuzojë. Në fakt është një ftesë e shteteve perëndimore drejtuar Kurtit për të lehtësuar promovimin e anëtarësimit të Kosovës në Këshillin e Evropës. Është një ftesë për Kosovën që vetëm të krijojë pamjen se dëshiron të punojë në draftin e AKS dhe formimin e saj për të lehtësuar votimin në Komitetin e Ministrave. Ky është realisht minimumi që presin nga Kosova, dhe është vërtet e pamend që Kurti të refuzojë ta bëjë këtë”, thotë Ognjen Gogiq për Kontekst.

Duke e njohur Kurtin, shton ai, është e qartë se edhe kjo është e tepërt për të.

“Sepse ai ka frikë se si do ta shihte publiku vendas. Ai nuk është dikush që bën ndonjë kompromis dhe lëshim. Ai ende ndoshta mendon se nëse këmbëngul, Perëndimi do të tërhiqet. Edhe nëse do të dërgonte në Gjykatën Kushtetuese Projektstatutin e AKS, ai mund të vazhdonte të bllokonte formimin e saj. Së pari, ky vlerësim do të priste kushedi sa dhe mund të përpiqej të ndikonte në vendimin e Gjykatës Kushtetuese. Edhe sikur ta linte gjykatën të jepte një vendim dhe mendim për atë Statut, sido që të ishte ai, Kurti nuk do të ishte i detyruar që menjëherë të fillonte punën për formimin e AKS. Ai mund ta anashkalojë atë aktvendim, kështu që edhe me dërgimin e draft-statutit mund të bëjë mirë, por thjesht nuk është në natyrën e politikës dhe personalitetit të tij që të bëjë kompromise”, përfundon Gogiq.