Hoxha: Aktakuzat për krime lufte në mungesë janë të reja për gjyqësorin e Kosovës

Aktakuzat dhe gjykimet e para për krime lufte në mungesë janë të reja për gjyqësorin e Kosovës dhe mund të kontribuojnë në pajtim, sipas avokatit nga Prishtina, Asdren Hoxha.

Hoxha për Kosovo online thotë se është ende e vështirë të parashikohet “fati” i atyre rasteve sepse janë procese të komplikuara dhe të vështira për t’u vërtetuar.

“Sidomos që ka kaluar shumë kohë nga koha kur ato vepra penale konsiderohen se janë kryer, tashmë kanë kaluar 25 vjet. Të shohim si do të shkojë, është diçka e re për drejtësinë e Kosovës”, thotë Hoxha.

Hoxha rikujton se vetëm nga 18 shkurti i këtij viti, me ligjin penal të ndryshuar, në Kosovë është bërë i mundur gjykimi i të akuzuarve në mungesë.

“Përgjithësisht si avokat nuk jam përkrahës i gjykimit në mungesë, sepse jam përkrahës që njeriu të mbrohet dhe të ketë një mbrojtje adekuate. Në këtë mënyrë në mungesë dyshoj”, thotë Hoxha.

Ai kujton se deri më tani në rajon janë zhvilluar gjykime për krime lufte dhe se rezultatet varen nga bashkëpunimi i prokurorive.

"Ne kemi Gjykatën Speciale në Beograd që merret me këtë lloj krimi. Ne kemi një gjykatë në Bosnje, kemi disa gjykime që vazhdojnë ende në Kroaci... Por është lënd pas lënde, rast pas rasti. Disa shtete tjera të ish-Jugosllavisë më mirë bashkëpunojnë në këtë.Tani thuajse ka pasur një rast në Kroaci kundër një zyrtari ushtarak nga Serbia ku janë dëgjuar dëshmitarët në gjykatën e Beogradit. Pra ka bashkëpunim absolut ndërmjet Kroacisë dhe Serbisë, që nuk është në rastin e Serbisë dhe Kosovës, kështu që do të jetë shumë e vështirë në këto raste”, thekson Hoxha.

Hoxha hedh poshtë mundësinë se këto janë “akuza njëkombëtare” dhe se është një përpjekje e Prishtinës për të krijuar një barazpeshë për Dhomat e Specializuara të Kosovës me seli në Hagë.

"Varet se kush dhe si e shikon. Ndoshta serbët dhe Serbia mund ta shikojnë kështu, sikur të jetë një lloj kundërpeshë ndaj Dhomës së Specializuar në Hagë, por unë nuk mendoj kështu. Unë mendoj se Prokuroria është një institucion të cilit qytetarët i janë drejtuar përmes policies. Krime të tmerrshme dhe vepra të tmerrshme kanë ndodhur gjatë viteve 1998 dhe 1999, të cilat duhet të kenë një epilog. Në bazë të këtyre deklaratave, në bazë të disa provave materiale, ato aktakuza kanë ardhur dhe është e drejtë, mandat dhe e drejtë ligjore e institucioneve të Kosovës që ta zgjidhin dhe viktimat të kenë drejtësinë”, thekson ai.

Siç thotë ai, Kosova nuk ka nevojë të ndeshet me të kaluarën, sepse është një “e kaluar e trishtë serbe”.

“Fjala është vetëm për viktimat e Kosovës, jo për të akuzuarit. Kosova nuk po përballet vetëm me veten për të zgjidhur disa gjëra, por Kosova po përpiqet të sjellë drejtësi për viktimat që e kanë pritur për 25 vjet. Mendoj se këto veprimet mund të kontribuojnë në pajtim, sepse pa drejtësi nuk ka pajtim, dhe ato viktima kërkojnë drejtësi dhe ne duhet të jemi dhe t'i shikojmë gjërat nga këndvështrimi i tyre. Unë jam gjithmonë dhe në çdo procedurë për procedurë që sjell drejtësi ”, thotë Hoxha.

Edhe pse prokurorja speciale Drita Hajdari tha se problemi i madh është se të akuzuarit për krime lufte nuk janë në Kosovë, por në Serbi, Hoxha thotë se kjo nuk nënkupton se aktakuzat janë “njëkombëtare”.

"Nuk mund të them se është njëetnike. Në mesin e të akuzuarve për krime lufte keni edhe pjesëtarë të nacionaliteteve të tjera. Por, këto janë krime lufte të kryera nga ata që kanë qenë si të thuash "në anën serbe", dhe tani, qofshin ata shqiptarë, romë, boshnjakë, turq, serbë apo malazezë, kjo është më pak e rëndësishme, por ata janë në atë anë dhe akuzohen për kryerjen e këtyre krimeve të supozuara të luftës. Shumica e tyre janë në Serbi apo Mal të Zi dhe fshihen atje? Mund të jetë ose jo, pasi ka pasur ndryshime në ligjin e ri për procedurën penale për gjykimet në mungesë për krime lufte. Sidomos pas 18 shkurtit kur hyri në fuqi ligji i ri për procedurën penale, është mundësuar gjykimi në mungesë, disa prej të cilëve tashmë kanë filluar, është mbajtur seanca fillestare dhe tani është e rëndësishme që të caktohet një avokat sipas detyrës zyrtare, nëse nuk ka autorizim nga i akuzuari, dhe ato procese të fillojën”, thotë Hoxha.

Hoxha thotë se kur është fjala për krimet e “palës tjetër” gjatë konfliktit të viteve 1998 dhe 1999, sipas njohurive të tij, ka pasur vetëm një gjykim që është zhvilluar në Gjykatën Themelore në Prizren dhe tani është në Gjykatën e Apelit dhe pritet vendimi përfundimtar.

“Të gjitha rastet e tjera janë proceduar nga Dhomat e Posaçme në Hagë, në bazë të mandatit të atyre Dhomave të Specializuara, ato mund të marrin përsipër lëndët që kanë filluar të procedohen në gjykatat tona, por edhe ato që nuk kanë filluar të procedohen. Ata nuk e morën këtë rast”, thotë Hoxha.