Joksimoviq: Raporti i KE-së nuk është surprizë, dialogu do të vijë vetëm kur Serbia të zgjedhë një qeveri të re

Drejtoresha e Qendrës për Politikë të Jashtme, Aleksandra Joksimoviq, tha për Kosovo Online se nuk ka asgjë të papritur në raportet e Komisionit Evropian të këtij viti për zgjerimin. Ajo beson se dialogu për normalizimin e marrëdhënieve midis Beogradit dhe Prishtines, i cili është kushti kryesor që të dyja palët të përparojnë në rrugën evropiane, do të zhbllokohet vetëm pasi të formohet një qeveri e re në Beograd.

"Në një nivel më serioz politik, herën e fundit u mbajt ndoshta në vitin 2023, por në thelb nuk ka ndryshime të rëndësishme në përmbushjen e atyre kritereve dhe marrëveshjeve që janë arritur deri më tani që nga marrëveshjet e Brukselit dhe Ohrit. Prandaj, thjesht ekziston një vakum në të cilin disa gjëra mund të ndodhin në mënyrë të pakontrollueshme, kryesisht në veri të Kosovës", vlerësoi Joksimoviq.

Ajo shton se dialogu me ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian nuk jep pothuajse asnjë rezultat, sepse në një kohë kishte një bllokadë institucionale në Prishtine, ndërsa në Beograd Lista e Studentëve fitoi zgjedhjet.

“Kjo fitore duhet të shohë epilogun e saj në formimin e një qeverie të re, por është një proces i vazhdueshëm dhe vetëm atëherë mund të presim një formulim më të qartë të politikës në lidhje me dialogun nga qeveria e ardhshme, dhe disa hapa fillestarë në formën e komunikimit të parë dhe një formulim më të qartë se si kjo qeveri do ta shohë vazhdimin e dialogut midis Beogradit dhe Prishtines”, tha Joksimoviq.

Sipas vlerësimit të saj, nuk ka asgjë të papritur në raportet e Komisionit Evropian.

“Sa i përket Serbisë, kemi pasur kritika gjithnjë e më të qarta për atë që supozohet, domethënë quhet axhendë evropiane, veçanërisht në ato fusha kyçe si sundimi i ligjit, lufta kundër krimit të organizuar dhe korrupsionit, liria e medias, liria e fjalës. Këto janë disa vlera themelore që Bashkimi Evropian i kushton vëmendje të veçantë, dhe ka pasur një shkallë të caktuar regresi, nuk është më stagnim, por kemi një regres”, pohon ajo.

Kur bëhet fjalë për Kosovën, Joksimoviq pohon se raporti në asnjë mënyrë nuk flet për ndonjë përparim.

"Nuk ka gjë të tillë, krejt e kundërta. Në këtë kontekst, e vetmja ndryshim që duhet të themi se është jashtëzakonisht i rëndësishëm është çështja, le të themi, e Malit të Zi, ku raporti është shumë pozitiv dhe ku supozohet se mund të jetë raporti i fundit i këtij lloji. Mali i Zi, si dhe Bashkimi Evropian, shpresojnë që Mali i Zi të mund të mbyllë të gjitha kapitujt deri në fund të këtij viti dhe të nënshkruajë marrëveshjen e pranimit deri në mesin e vitit të ardhshëm, gjë që në fakt do të përmbushte jo vetëm axhendën e Malit të Zi, por edhe angazhimin strategjik të Bashkimit Evropian për zgjerim në këtë mandat", beson bashkëbiseduesi ynë.

Joksimoviq tha gjithashtu se Shqipëria mori një raport mjaft pozitiv, kështu që, së bashku me Malin e Zi, është i vetmi në rajon që ka potencialin të bashkohet me Bashkimin Evropian në një afat kohor relativisht të shkurtër.

"Shqiptarët mund të jenë një vit pas Malit të Zi. Duhet pranuar, për momentin situata politike në vetë Shqipërinë nuk është shumë e qëndrueshme, kemi protesta serioze, por pavarësisht kësaj, kjo do të thotë se ajo që Komisioni Evropian vlerëson në kontekstin e axhendës dhe përmbushjes së kritereve është gjithashtu pozitive për Shqipërinë", tha Joksimoviq.

Kur u pyet nëse Kosova mund të marrë statusin e kandidatit, Joksimović kujton se kjo kërkesë për Bashkimin Evropian është e pazgjidhshme, duke pasur parasysh faktin se pesë shtete anëtare nuk e kanë njohur pavarësinë e Kosovës.

"Në këtë kontekst, nuk ekziston lloji i unanimitetit që nevojitet për të vendosur mbi temat që lidhen me integrimin evropian. Por, nga ana tjetër, është gjithashtu e rëndësishme të thuhet se Bashkimi Evropian po kërkon modalitete në të cilat vendimet në procesin e zgjerimit mund të merren përtej unanimitetit, domethënë, të merren me shumicë të kualifikuar. Nëse kjo do të ndodhë - kjo është e rëndësishme për të gjithë kandidatët, sepse do të parandalojë kushtëzimin eventual nga mosmarrëveshjet dypalëshe dhe pyetjet e hapura, gjë që është gjithashtu një nga qëllimet e Bashkimit Evropian", tha ajo.

Joksimoviq vëren se BE e sheh këtë vit, i cili është në fund të tij, si një nga më të suksesshmit në kontekstin e integrimit evropian pas një kohe të gjatë, dhe se qëllimi i zgjerimit po afrohet.

Sipas saj, Moldavia dhe Ukraina janë grupe të reja kandidatësh për anëtarësim, me një lloj problemi të ndryshëm.

"Bashkimi Evropian do të përpiqet patjetër të gjejë një mënyrë për t'i dhënë Ukrainës një shans", përfundon Joksimoviq.