Mitiq: Kërcënimi i të drejtave të serbëve në Kosovë, presion ndaj Beogradit për të bërë lëshime

Bashkëpunëtori hulumtues në Institutin për Politikë dhe Ekonomi Ndërkombëtare, Aleksandar Mitiq, thotë për Kosovo online se ky vit është shumë i rrezikshëm për serbët në Kosovë në aspektin politik, sepse ata shihen si instrument presioni nga Prishtina dhe Kuinta ndaj Beogradit për hir të mbrojtjes së të drejtave elementare të serbëve, Beogradi bëri lëshime që do të shkonin në drejtim të pranimit të propozimit franko-gjerman.

“Qëllimi përfundimtar i Prishtinës mund të mos jetë eliminimi i plotë i serbëve nga skena politike dhe zvogëlimi i plotë i të drejtave të tyre, por të detyrojë Beogradin të bëjë lëshime politike. Synimi përfundimtar i koordinimit mes Albin Kurtit dhe Kuintës është mbi të gjitha presioni politik ndaj Beogradit, i cili ushtrohet duke kërcënuar të drejtat e serbëve në Kosovë dhe Metohi. Spastrimi etnik është diçka që i përshtatet Kurtit, por për të është në radhë të parë e rëndësishme që Perëndimi të bëjë lëshime politike duke pranuar zbatimin e planit franko-gjerman dhe të Marrëveshjes së Ohrit, mbi të gjitha ato pika që Beogradi ende i kundërshton dhe që kanë të bëjnë me Kombet e Bashkuara”, thotë Mitiq.

Ai thekson se viti i kaluar “ishte katastrofik” sepse filloi me ultimatumin e Kuintës dhe përfundoi me lëshimet e Beogradit për pranimin e pjesëve të Marrëveshjes së Ohrit, të cilat, sipas tij, dëmtojnë serbët në Kosovë. Në të njëjtën kohë, ai thotë se duhet respektuar edhe konteksti më i gjerë, duke filluar nga “marrëveshja e keqe e Brukselit nga viti 2013”, e cila u pasua me mungesën e AKS dhe së cilës iu shtua presioni i Kuintës për zbatimin e Propozimi franko-gjerman dhe marrëveshja e Ohrit, sipas së cilës Beogradi duhet të heqë dorë gradualisht nga Kosova.

“Është një proces pas koordinimit të Prishtinës, pra Kurtit dhe Kuintës, mbi të gjitha Gjermanisë, e cila është sponsori kryesor i Albin Kurtit dhe që po kryen një sulm të përgjithshëm hibrid ndaj popullit serb nga Banja Luka deri në Mitrovicë dhe nuk do të ndalet as këtë vit. Është e qartë se serbët në KdheM nuk mund të vendosin vetë se si do të duken si faktor politik në këto rrethana. Ato varen nga faktorët e Beogradit - sa do të luftojë Beogradi diplomatikisht për të drejtat e tyre, nëse është një seancë e Këshillit Botëror, organe të tjera të OKB-së, një dialog i udhëhequr nga Lajçak apo disa bisedime dypalëshe me SHBA-të dhe aktorë të tjerë, mbetet në dorë të diplomacisë serbe për të parë. Nga ana tjetër, ne kemi atë faktor kyç perëndimor që duhet të shohë se deri në çfarë mase dëshiron të marrë pjesë në spastrimin etnik dhe diskriminimin politik të serbëve”, thotë Mitiq.

Konstelacioni politik në Prishtinë, shton ai, është faktori i tretë që është vendimtar në kuptimin që Kurti është rehat me këtë lloj procesi në të cilin ai merr atë që dëshiron në fushë, dhe nga ana tjetër, ai merr mbështetjen e votuesit e tij për të.

Në të njëjtën kohë, siç thekson ai, serbët prej disa muajsh po “shtyhen” që t'i kthehen pjesëmarrjes në zgjedhje, që është proces në të cilin po humbasin energjinë politike.

“Ai proces është projektuar si poshtërues nga Prishtina dhe ka aq shumë boshllëk ligjor në të sa çështja është se çfarë kuptimi ka të harxhohet energjia politike në një proces të tillë. Gjithmonë do të shpikin diçka të re për të mos u dhënë serbëve të drejta elementare”, thotë Mitiq.

Ndërsa për vitin e ardhshëm, bashkëbiseduesi ynë vlerëson se skena ndërkombëtare atëherë mund të jetë ndryshe.

“Gjatë verës ka zgjedhje për Parlamentin Evropian, të cilat do të sjellin ndryshime që besoj se do të jenë në favor të serbëve. Do të kemi edhe zgjedhje në SHBA që mund të sjellin ndryshime që do të ishin disi më të favorshme për serbët në Kosovë dhe zgjedhjet në Gjermani, ku sigurisht do të ketë ndryshim të qeverisë dhe mund të ketë edhe erëra më të favorshme”, thotë Mitiq.