Oberg: Nëse nuk do të kishte pasur bombardime, një zgjidhje e negociuar mund të ishte gjetur

Drejtori i Fondacionit Transnacional për Paqe dhe Kërkime të Ardhshme (TFF), Jan Oberg, i cili ishte këshilltar i Ibrahim Rugovës gjatë viteve 1990, tha për Kosovo online se bombardimi i RFJ-së në vitin 1999 u dha shqiptarëve të Kosovës atë që ata e konsiderojnë shtet të pavarur, ndërsa u solli vuajtje dhe poshtërim të madh serbëve. Në të njëjtën kohë, ai beson se do të kishte qenë e mundur të gjendej një zgjidhje përmes negociatave nëse nuk do të kishte pasur bombardime.

"Bombardimi i NATO-s u dha shqiptarëve të Kosovës atë që ata e konsiderojnë shtet të pavarur, të cilin shumë e njohën, por jo të gjithë, si dhe një shkelje të rëndë të Rezolutës së Këshillit të Sigurimit të OKB-së, e cila thoshte se sovraniteti dhe integriteti territorial i Serbisë duhet të respektohen. Gjithashtu, ne e dimë se në Kosovë, ose në Serbi, kushtet që do të përcaktoheshin me fjalën paqe për mua, si studiues i paqes, nuk plotësohen. Kjo do të thotë bashkëpunim i mirë, besim, përfitim i ndërsjellë. Armiqësi e madhe ende ekziston", deklaron Oberg.

Bombardimi, thotë ai, u solli vuajtje dhe poshtërim të madh serbëve.

"Isha këtu gjatë bombardimeve, kështu që e di se çfarë do të thoshte të ishe këtu. Do të habitesha nëse në të ardhmen e parashikueshme do të kishit një udhëheqës serb që thotë: 'Dua të bashkohem me Perëndimin, të bëhem anëtar i NATO-s dhe anëtar i Bashkimit Evropian'. Sepse nëse je poshtëruar në atë mënyrë, kjo hyn në historinë dhe kujtesën tënde kombëtare”, tha Oberg.

Si dikush që u angazhua për katër vjet si ndërmjetës midis Rugovës dhe autoriteteve në Beograd, përfshirë presidentin Slobodan Millosheviq, bashkëbiseduesi ynë thotë se është i bindur se do të kishte qenë e mundur të gjendej një zgjidhje që do t'u kishte sjellë dobi si serbëve ashtu edhe shqiptarëve, nëse nuk do të kishte pasur bombardime.

"Diçka si kantonizimi, si një federatë, diçka si demilitarizimi i ndërsjellë, si strukturat e bashkëpunimit, ku shqiptarët dhe serbët do të përfitonin reciprokisht nga bashkëpunimi në vend që të urrenin njëri-tjetrin. Duhet kohë për të kaluar nga lufta dhe vrasja e njëri-tjetrit në diçka tjetër, por nuk ndihmon që dikush të vijë nga lart dhe të bombardojë vendin tënd përtej njohjes. Unë besoj thellësisht në procedurat hap pas hapi. "Ne mund të flasim dhe të zgjidhim probleme, të gjejmë zgjidhje më të mira sesa kur bombardojmë", thotë drejtori i TFF-së.

Ai gjithashtu thekson se në vitet '90, një plan paqeje u krijua si pjesë e një raporti më të gjerë prej 2,500 faqesh, dhe se kjo vërteton se ekziston një numër i madh opsionesh dhe potencial për zgjidhje të mira, nëse zgjidhja e konflikteve dhe ndërmjetësimi mësohen.

"Por nuk ka asnjë udhëheqës në botë që ka një këshilltar paqeje. Të gjithë kanë këshilltarë ushtarakë dhe ligjorë. Dhe të gjithë këta njerëz analfabetë kur bëhet fjalë për paqen, ndërmjetësimin dhe zgjidhjen e konflikteve, do të kenë vetëm një gjë në çantën e tyre, dhe ai është një çekiç. Pra, nëse tapeti juaj po bie dhe filloni ta godisni, e tëra çfarë bëni është ta bëni tapetin të bjerë edhe më poshtë, dhe nëse godisni mjaftueshëm fort, muri do të shembet. Kjo është ajo që komuniteti ndërkombëtar, veçanërisht bota perëndimore dhe NATO. Ata godasin mure në vend që t'i ndërtojnë ato", thotë Oberg.

Në botën e sotme, në të cilën, siç pohon ai, bota perëndimore, e cila përbën 12 përqind të njerëzimit, po shkatërrohet, është shumë e vështirë të orientohesh.

"Shtyhet pyetja se ku jemi? A është Kina apo Afrika, a është Lindja e Mesme e re, apo Evropa Lindore, apo Rusia, çfarë është? Jemi në një trazirë në të cilën është shumë e vështirë të lundrosh, por shpresoj që Serbia të mos i bashkohet perandorisë që po bie dhe mbetjeve të NATO-s sepse nuk do t'i mbijetojnë asaj që kanë bërë në planin afatgjatë", thotë Oberg.