Vuksanoviq: Pritjet të tepruara nga pasardhësi i Stoltenbergut, situata në terren është shumë më e rëndësishme për Kosovën

Beograd_240321_Vuk Vuksanović
Burim: Kosovo Online

Hulumtuesi i lartë i Qendrës së Beogradit për Politikë të Sigurisë, Vuk Vuksanoviq thekson për Kosovo online se personi i ri në pozitën e Sekretarit të Përgjithshëm të NATO-s – pavarësisht se kush është pasardhësi i Stoltenbergut – nuk do të sjellë ndryshim në qëndrimin e Aleancës ndaj Kosovës. Ai thekson se çdo destabilitet në terren do të ketë ndikim shumë më të madh në vetë sjelljen, si dhe në bashkëpunimin ndërmjet Serbisë dhe Aleancës, se çdo gjë tjetër.

Siç thekson ai, për funksionimin e NATO-s dhe operacionet e saj, zgjidhja personale është shumë më pak e rëndësishme sesa zakonisht atribuohet në Serbi dhe në Ballkan, sepse, siç thekson ai, këta janë zyrtarë ndërkombëtarë të cilët pritet të shtypin origjinën e tyre kombëtare dhe besnikërinë kombëtare gjatë kryerjes së këtyre funksioneve.

“Megjithatë, ato zhurma të vogla që lindin lidhur me atë se kush mund të jetë pasardhësi i ri i Stoltenbergut, flasin pak më shumë për marrëdhëniet brenda Evropës dhe brenda vetë Aleancës”, shpjegon Vuksanoviq.

Ai përkujton se në këtë fazë favorit për atë pozitë është kryeministri holandez në largim Mark Rutte, i cili mbështetet nga i ashtuquajturi Grupi Kvad (QUAD): SHBA, Britania e Madhe, Gjermania dhe Franca.


“Edhe pse është një rregull i pashkruar që Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s duhet të jetë evropian, për faktin se SHBA-të dominojnë ushtarakisht këtë Aleancë, megjithatë, u konsiderua se SHBA, si fuqi kyçe brenda NATO-s, duhet të jetë ajo që pajtohet me zgjedhjen e një figure të caktuar. Dhe tradicionalisht, mbase kjo do të mjaftonte që Mark Rutte të zgjidhej, megjithatë, tani ka zhurmë, sepse vendet e Evropës Lindore mendojnë se këtë herë duhet t'i japin Sekretarit të Përgjithshëm dhe shumë në dy vitet e fundit, që nga shpërthimi i luftës në Ukrainë, thonë se qendra e re gjeopolitike e gravitetit të Evropës po zhvendoset në lindje të Evropës - kryesisht në ato vende që janë në vijën e kontaktit me Rusinë," deklaron Vuksanoviq dhe shton se në këtë aspekt veçohen tre republika baltike, Polonia dhe Rumania, presidenti i të cilave Klaus Iohannis përmendet si kandidat i Evropës Lindore.

Ai vëren se disa në korridoret diplomatike thonë se kjo është në një farë mënyre një mashtrim nga Klaus Iohannis për të rritur çmimin për veten e tij - nëse ai nuk mund të marrë një pozicion në NATO, atëherë ai duhet ta përdorë atë për të marrë një nga postet më të larta brenda BE-së si kompensim.

"Pra, shumë nga ato nuanca diplomatike mund të vendosen. Megjithatë, sa efekt do të ketë kjo në bashkëpunimin e NATO-s me Serbinë, apo në atë që është po aq e rëndësishme për Serbinë kur bëhet fjalë për çështjet e NATO-s, që është misioni i NATO-s KFOR në Kosovë duhet theksuar aty se mund të jetë e dobishme për sa i përket disa kontakteve personale. E pamë se Vuçiq e përdorte vazhdimisht faktin se Stoltenberg si fëmijë ka jetuar në Beograd dhe se edhe babai i tij si oficer diplomatik kishte qenë disa herë në territorin e ish-Jugosllavisë dhe mund të jetë e dobishme në fushën e disa nuancave diplomatike, kur kontakti vendoset me dyer të mbyllura. Por prapë duhet thënë se nuk duhet të presim mrekulli kur bëhet fjalë për atë që ndodh në terren sepse ka ende struktura më të forta dhe direktiva më të forta kur bëhet fjalë për mbijetesën e atyre strukturave”, thotë Vuksanoviq.


Sipas fjalëve të tij, në këtë moment prania e KFOR-it në terren është e rëndësishme për Beogradin dhe vetë NATO-n, sidomos kur kemi parasysh se në vitin e fundit numri i pjesëtarëve të KFOR-it është rritur.

“Për Serbinë është në radhë të parë e rëndësishme për shkak të stabilitetit në veri të Kosovës. Edhe pse nuk pritet rikthimi i luftës në Ballkan, askush nuk mund të përjashtojë tensionet apo edhe incidentet e dhunshme, aq më tepër që marrëdhënia mes Beogradit dhe Prishtinës është duke shkuar drejt greminës, sidomos që kur Kurti erdhi në pushtet në Prishtinë”, thotë bashkëbiseduesi ynë.

Pritjet se zgjedhja e Iohannis do të sillte një qasje më mirëkuptuese ndaj Serbisë kur është fjala për Kosovën, Vuksanoviq i vlerëson si “hiperbolike”.

“Është pjesërisht e vërtetë se qeveria holandeze është konsideruar për dekada si në Beograd ashtu edhe në kryeqytetet e tjera të ish-Jugosllavisë si një polic i keq, i rreptë, i cili mund të jetë i gatshëm të vendosë kushte më të rrepta për qeveritë lokale në Ballkan për çështje të tilla si anëtarësimi në BE apo disa çështje të tjera. Megjithatë, edhe nëse do të zgjidhej Iohannis i Rumanisë, mund të jepte më shumë mundësi për hijeshi pas dyerve të mbyllura, por ky është ende vetëm një nivel i nuancës diplomatike dhe finesës ndërpersonale. Në fund të fundit, funksionimi i KFOR-it në terren do të varet në radhë të parë nga ajo që përcaktohet me mandatin e tyre, që është rezoluta 1244, por edhe nga ajo që po ndodh në terren. Çdo destabilitet do të ketë një efekt shumë më të madh në vetë sjelljen, si dhe në bashkëpunimin ndërmjet Serbisë dhe Aleancës, se çdo gjë tjetër”, përfundon Vuksanoviq.