Gajiq: Përderisa Rezoluta 1244 është në fuqi, Kosova nuk ka mundësi të kalojë procedurën e pranimit në OKB

Aleksandar Gajiq, profesor në Fakultetin Juridik në Beograd, thotë për Kosovo online se Rezoluta për Palestinën e miratuar së fundmi nga Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara është e veçantë në çdo aspect dhe se kjo është një gjë e rrallë në praktikën e Organizatës së Kombeve të Bashkuara, si dhe se situata në lidhje me Palestinën është krejtësisht e ndryshme nga çështja e Kosovës.

Qëllimi parësor i kësaj rezolute, siç tregohet, ishte të përcaktojë modalitetet e pjesëmarrjes së Palestinës në punën e Asamblesë së Përgjithshme dhe në punën e Këshillit Ekonomik dhe Social, si dikush që nuk është anëtar i asaj organizate dhe i cili në AP ka vetëm statusin e vëzhguesit.

“Kjo çështje nuk është e re para organeve të OKB-së, pasi Palestina ka vite që ka statusin e duhur në OKB dhe gëzon mbështetjen e një numri shumë të madh të shteteve, çështja e Kosovës është krejtësisht ndryshe. Rezoluta 1244 e Këshillit të Sigurimit e vendosi Kosovën nën administrimin ndërkombëtar dhe është e qartë brenda Kombeve të Bashkuara se ajo nuk mund të konsiderohet shtet. Rezoluta 1244 është e qartë për faktin se në OKB Kosova mund të trajtohet vetëm si pjesë integrale e Republikës së Serbisë, e cila aktualisht është nën administrimin ndërkombëtar, dhe çështja e situatës në Kosovë dhe Metohi në përputhje me Rezolutën 1244 është para Këshillit të Sigurimit”, thotë Gajiq.

Në mënyrë që një subjekt apo vend të pranohet në OKB, shton ai, është e nevojshme që fillimisht të parashtrohet një kërkesë që duhet të miratohet nga Këshilli i Sigurimit, i cili duhet t'i japë një rekomandim pozitiv Asamblesë së Përgjithshme për pranimin e atij subjekti në OKB, dhe KS duhet gjithashtu të përcaktojë nëse ai ent është shtet.

“Në rastin e Kosovës përderisa është në fuqi Rezoluta 1244 nuk është e mundur që ajo të kalojë një procedurë të tillë, në të kundërtën kur të miratohet KS atëherë Asambleja e Përgjithshme e OKB-së mund të vendosë për pranimin e shtetit me dy - shumica e tretë e anëtarëve të pranishëm. Dëshira e autoriteteve aktuale të Kosovës është ndoshta që të kenë ndonjë status në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së, por ata aktualisht janë të penguar ta bëjnë një gjë të tillë jo vetëm nga fakti se nuk kanë mbështetjen e numrit të vendeve që do ta mbështesnin një propozim të tillë, por edhe nga statusi i tyre pranë KS, për shkak se KS është organi që është përgjegjës kryesor për ruajtjen e paqes dhe sigurisë, dhe përderisa një situatë është në agjendën e KS-së, Asambleja e Përgjithshme nuk mund të diskutojë dhe vendosë për të. Një kërkesë e mundshme e Kosovës për të marrë statusin e vëzhguesit ose ndonjë status tjetër në OKB në të ardhmen e afërt do të ishte shumë ambicioze. Mund të ketë tentativë, por nuk ka gjasa që një gjë e tillë të kalojë”, vlerëson Gajiq.

Ai shton se nëse çështja e ligjshmërisë do të ngrihej para organeve të OKB-së në rastin e Kosovës, do të ishte shumë më problematike sesa kur është fjala për Palestinën.

“Mënyra në të cilën Kosova përpiqet të bëhet shtet i pavarur është absolutisht në kundërshtim me parimet themelore të së drejtës ndërkombëtare dhe me gjithçka mbi të cilën mbështetet organizata e OKB-së. Prandaj, ka pasur disa punime teorike që kanë dashur të vërejnë se Kosova ka një status të ngjashëm me statusin kolonial, i cili është absolutisht i përjashtuar dhe me sa duket është braktisur shumë kohë më parë. Kur është fjala për Palestinën, është një çështje që përfshin marrëdhëniet me Izraelin dhe procesin e dekolonizimit, por kur është fjala për Kosovën, situata është krejtësisht ndryshe”, përfundon Gajiq.