Pavkoviq: Qëllimi i takimit në Bruksel është fillimi i zbatimit më serioz të Marrëveshjes së Ohrit

Marrëveshja e Ohrit u arrit pikërisht një vit më parë, dhe Millosh Pavkoviq nga Qendra për Politika Evropiane thotë se fatkeqësisht nuk ka ndryshuar shumë për shkak të serisë së tensioneve që kanë ndodhur në periudhën e kaluar. Duke folur për pritjet nga raundi i nesërm i dialogut në Bruksel, Pavkoviq beson se qëllimi i atij takimi është krijimi i një impulsi për zbatimin e marrëveshjes.

“Për fat të keq, Marrëveshja e Ohrit nuk ndryshoi shumë dhe synimi i saj ishte hapja e një faze të re në procesin e dialogut dhe normalizimit, duke hapur potencialisht edhe çështjen e statusit të Kosovës dhe nuk ia doli për shkak të serisë së tensioneve që ndodhën vitin e kaluar, duke filluar me zgjedhjet në veri, policinë speciale, arrestimin e policëve të Kosovës dhe Banjskën”, tha Pavkoviq për Kosovo online.

Siç thotë ai, i gjithë viti 2023 ishte në krizë, dhe BE funksionoi më shumë si dikush që shuan zjarrin, sesa dikush që punon për zbatimin e marrëveshjes.

“Zbatimi ka munguar në masë të madhe, kështu që qëllimi i parë që ishte zbatimi dhe faza e re e mëtejshme e dialogut nuk u arrit nga ky këndvështrim pas një viti”, thotë ai.

Duke qenë se Marrëveshja e Ohrit nuk është nënshkruar, por të dyja palët kanë pranuar disa obligime nga ajo, Pavkoviq thotë se BE po përpiqet të gjejë një zgjidhje për ta tejkaluar mungesën e nënshkrimeve.

“Vetë Aneksi i Marrëveshjes synonte të ishte pjesë e kornizës së negociatave, qëndrimit të përbashkët të BE-së. Për momentin, ai pozicion negociator është në agjendën e Këshillit të BE-së dhe qëllimi specifik është që në një farë mënyre të sigurohet një bazë ligjore për Marrëveshjen e Ohrit përmes ndryshimit të pozicionit negociator të BE-së. Kjo është mënyra se si BE dëshiron të kapërcejë mungesën e nënshkrimeve të marrëveshjes”, tha ai.

Nesër në Bruksel do të zhvillohet një raund i ri dialogu në nivel të negociatorëve kryesorë, Petar Petkoviq nga pala serbe dhe Besnik Bislimi nga Kosova, dhe Pavkoviq tregon se takimi i nesërm do të jetë një nga të fundit gjatë kësaj administrate evropiane.

Siç sqaron ai, së shpejti do të nisë fushata për zgjedhjet evropiane, ndërsa Parlamenti Evropian do të shpërndahet, kështu që ky është një nga takimet e fundit ku Mirosllav Lajçak dhe administrata evropiane do të kenë legjitimitet të plotë për të diskutuar këtë çështje.

Ai beson se qëllimi është që të krijohet një impuls rreth zbatimit të marrëveshjes, pra të fillohet më seriozisht në vetë procesin e zbatimit.

“Pas një viti progresi të kufizuar në zbatim, e gjithë marrëveshja tani është në pikëpyetje dhe BE tani dëshiron të shmangë kalimin e gjashtë, shtatë muajve derisa të ketë një diskutim dhe zbatim të ri dhe ata duan të sigurojnë një hap përpara tani përpara se Parlamenti Evropian të shpërndahet dhe të fillojë fushata. Qëllimi është që të sigurohet progres konkretisht drejt formimit të Bashkësisë së Komunave Serbe dhe drejt zbatimit të mëtejmë të së paku disa obligimeve nga marrëveshja”, shton ai.

Pavkoviq beson se delegacioni serb do të insistojë që tema e dialogut të jetë çështja e rregullores së Bankës Qendrore të Kosovës për heqjen e pagesave në dinarë dhe se në anën tjetër delegacioni i Kosovës do të insistojë që të mos jetë pjesë e dialogut.

Tani, siç thekson Pavkoviq, roli kyç i Mirosllav Lajçakut si përfaqësues i posaçëm i BE-së për dialog do të jetë, gjegjësisht se si do ta lehtësojë dialogun për këtë çështje.

“Vendimi i Lajçakut do të jetë vendimtar nëse kjo çështje do të jetë në rend dite. Më duket se është e nevojshme që të jetë pjesë e dialogut, sepse është treguar se të gjitha çështjet që nuk zgjidhen në kuadër të dialogut të Brukselit vazhdimisht shkaktojnë kriza dhe tensione në terren. Për të zgjidhur çdo çështje duhet të diskutohet dhe mua më duket se ky proces i normalizimit, pra dialogu i zhvilluar në Bruksel, është e vetmja arenë në të cilën mund të diskutohet kjo çështje”, thotë Pavkoviq.