Odalloviq: Për Prishtinën dhe Zagrebin viktimat serbe nuk ekzistojnë

Kryetari i Komisionit të Qeverisë së Serbisë për Personat e Zhdukur, Velko Odalloviq, deklaroi sot, me rastin e Ditës Ndërkombëtare të Personave të Zhdukur, se rajoni nuk është i gatshëm të merret në mënyrën e duhur me çështjen e të zhdukurve, duke theksuar se trupat e viktimave ndodhen në Kroaci dhe në territorin e Kosovës, ndërsa, siç tha, as Zagrebi dhe as Prishtina nuk flasin për viktimat serbe.

Me rastin e Ditës Ndërkombëtare të Personave të Zhdukur dhe të Vdekur, Shoqata e Gazetarëve të Serbisë (UNS), me mbështetjen e Komitetit Ndërkombëtar të Kryqit të Kuq, organizoi njëkohësisht konferenca për media në disa qytete, me titullin „Të zhdukurit nuk do të harrohen kurrë“.
Përveç Beogradit, konferencat u mbajtën sot edhe në Kralevë dhe Nish, ndërsa në Graçanicë do të organizohet gjatë ditëve të ardhshme.

Qëllimi i këtyre konferencave është të tërheqin vëmendjen ndaj pozitës së familjeve të personave të zhdukur, nevojës për të zbardhur fatin e tyre, si dhe të drejtës së familjeve për të vërtetën dhe drejtësinë.
Kryetari i Komisionit të Qeverisë së Serbisë për Personat e Zhdukur, Velko Odalloviq, tha se Dita Ndërkombëtare e Personave të Zhdukur është një arsye më shumë për t’ia rikujtuar opinionit vendas dhe ndërkombëtar këtë problem dhe për të shqyrtuar rezultatet e deritanishme, por edhe sfidat e mbetura.

Ai theksoi se çështja e personave të zhdukur nuk është vetëm problem i Serbisë, por i gjithë rajonit.

„Vetë shifra prej 9.540 personash, që mendoj se aktualisht konsiderohen të zhdukur, tregon se bëhet fjalë për një numër të jashtëzakonshëm, pavarësisht rezultateve të arritura deri më tani. Rezultatet janë diçka që duhet theksuar, por jo që të kënaqemi dhe të themi se kemi zgjidhur më shumë se 80 për qind të rasteve, sepse edhe këto 20 për qind kanë të njëjtën peshë si të gjitha rastet e zgjidhura dhe kështu sillemi edhe ndaj tyre“, tha ai.

Odalloviq vuri në dukje se rajoni, sipas vlerësimit të tij, nuk është i gatshëm të merret në mënyrën e duhur me çështjen e personave të zhdukur dhe të vdekur.

„Trupat e viktimave ndodhen në Kroaci dhe në territorin e Kosovës dhe Metohisë. Personat që po kërkojmë sot dhe familjet që janë ulur këtu e dinë shumë mirë se ku janë zhdukur më të dashurit e tyre dhe se ndodhen atje, pikërisht aty për të cilën po flas. Ku janë arkivat dhe organet kompetente për kërkimin e personave të zhdukur? Ku janë institucionet që duhet të japin përgjigje, t’i procedojnë krimet dhe gjithçka tjetër për të cilën as Zagrebi dhe as Prishtina nuk duan të thonë asnjë fjalë? Gjatë viteve të fundit, nuk e di as vetë sa viteve, në Zagreb nuk keni dëgjuar kurrë të thuhet se më shumë se një mijë serbë, përveç këtyre 600 personave në evidencë, janë zhdukur. A keni dëgjuar në Prishtinë që dikush të thotë se 570 persona të kombësisë serbe figurojnë si të zhdukur? Për ta, viktimat serbe nuk ekzistojnë. Prandaj, nuk duhet të na habitë qëndrimi i tyre ndaj identifikimeve dhe ndaj kësaj shifre, e cila është rezultat i viteve që kemi lënë pas“, deklaroi Odalloviq.

Kryetarja e Koordinimit të Shoqatave Serbe të Familjeve të Personave të Zhdukur, të Vrarë dhe të Rënë nga territori i ish-Jugosllavisë, Mirjana Miodrag Bozhin, theksoi se kjo organizatë përfaqëson më shumë se 60 shoqata të familjeve të viktimave nga Serbia, Republika Sërpska dhe Mali i Zi.

„Koordinimi i Shoqatave Serbe të Familjeve të Personave të Zhdukur, të Vrarë dhe të Rënë nga territori i ish-Jugosllavisë, të cilin unë përfaqësoj, është një organizatë ombrellë që përfaqëson më shumë se 60 shoqata të familjeve të viktimave nga Republika e Serbisë, Republika Sërpska dhe Mali i Zi. Për Koordinimin, çështja e personave të zhdukur nuk është çështje etnike, por humane dhe qytetëruese, zgjidhja e së cilës është një detyrim i përbashkët ndaj së kaluarës, por edhe ndaj së ardhmes dhe bashkëjetesës që dëshirojmë ta ndërtojmë me fqinjët tanë. Edhe sot, familjet presin me dhimbje, por edhe me shpresë, të vërtetën për pësimet e tyre dhe mundësinë që t’i vajtojnë me dinjitet të afërmit e vet. Për këtë arsye, nuk do të heqim dorë kurrë nga kërkimi i personave të zhdukur“, theksoi ajo.

Ajo i bëri thirrje bashkësisë ndërkombëtare që të ushtrojë trysni mbi autoritetet në rajon, në mënyrë që ato t’i respektojnë marrëveshjet e nënshkruara.

Bozhin vuri në dukje gjithashtu se Serbia ende nuk e ka miratuar ligjin për personat e zhdukur, duke thënë se Koordinimi mori pjesë në punën e grupit punues, i cili e hartoi pothuajse 98 për qind të projektligjit, por se zgjidhjet e propozuara nga Ministria nuk janë të pranueshme për familjet.

Siç theksoi ajo, familjet kërkojnë vazhdimin e kërkimit të personave të zhdukur, si dhe mbledhjen e informacioneve të reja nga arkivat e misioneve ndërkombëtare që ishin dislokuar në territorin e ish-Jugosllavisë gjatë konflikteve.

Zëvendëskomisionerja në Komisariatin për Refugjatë dhe Migracion, Dushica Popoviq, tha se sot u bëhen nderime të gjithë personave të zhdukur nga territori i ish-Jugosllavisë, por para së gjithash familjeve të tyre, të cilat prej dekadash presin përgjigje.

„Pas çdo personi të zhdukur qëndron një familje, një jetë dhe një histori që ende nuk e ka marrë përfundimin e vet. Prandaj, është detyrimi ynë moral dhe institucional që të këmbëngulim në kërkimin e së vërtetës. Në rajon, 9.540 persona vazhdojnë të figurojnë si të zhdukur. Ky numër na detyron të jemi edhe më të vendosur dhe më të përkushtuar në luftën tonë të përbashkët. Komisariati për Refugjatë dhe Migracion i Republikës së Serbisë do të vazhdojë që, në kuadër të kompetencave të veta, t’u ofrojë ndihmë institucionale dhe financiare familjeve të personave të zhdukur dhe shoqatave të tyre“, theksoi Popoviq.

Në emër të Kryqit të Kuq të Serbisë foli sekretari i përgjithshëm, Lubomir Milladinoviq, i cili theksoi se kjo organizatë i kushton vëmendje të veçantë çështjes së personave të zhdukur.

„Që nga shpërthimi i konflikteve kemi qenë pranë familjeve të personave të zhdukur, u kemi ofruar mbështetje dhe ndihmë dhe do të vazhdojmë ta bëjmë këtë për aq kohë sa të ketë nevojë. Shërbimi ynë i kërkimit bashkëpunon çdo ditë me familjet dhe institucionet kompetente në procesin e kërkimit të personave të zhdukur, mbledhjen e të dhënave dhe lidhjen e familjeve me të gjithë mekanizmat në dispozicion për zbardhjen e fatit të tyre. Në bazën e të dhënave të Kryqit të Kuq të Serbisë janë regjistruar 3.420 raste, ndërsa më shumë se një mijë raste vazhdojnë të jenë aktive“, tha Milladinoviq.